امامت و فلسفه خلقت صفحه 112

1- 369. برخی از این روایات در همین بخش و برخی دیگر در بخش های دیگر و برای تطبیق و تأیید یافته های متکلمان و حکما و عرفا مطرح می شود.

2- 370. صدرالدین شیرازی، شرح اصول کافی، کتاب الحجه، ص 530؛ عن الامام الصادق علیه السلام: أبی اللَّه أن یجری الأشیاء إلّا بأسبابها فجعل لکل شی سبباً وجعل لکلّ سبب شرحاً... .

3- 371. نهج البلاغه، خطبه 192.

4- 372. شیخ صدوق، التوحید، صص 169 - 170 {تحقیق تهرانی}.

5- 373. صدوق، التوحید، 339

6- 374. شیخ صدوق، التوحید، ص 320.

کیفیت صدور خلقت و نقش وجودی امام علیه السلام

قسمت اول

خداوند تبارک و تعالی در ازل و در مقام ذات، همیشه واحد و یکتا در وحدانیت بود، جز او نه کسی بود و نه چیزی،(1) نه معلومی بود و نه مجهولی،(2) او بود در حالی که (بودی) نبود، آن گاه او (بود) و (مکان بود) را خلق کرد،(3) سپس کلمه ای گفت، آن کلمه تبدیل به نور شد.(4)

نوری که فروزش منوّر عزّت، نور وجهه جود و کرم، و نمایش نور ملک او بود،(5) نوری از جلالت و عظمت وجودی او،(6) که اختیار و انتخاب شده بود.(7) او به کلمه دیگر سخن گفت، آن کلمه روح شد، سپس نور را با روح ترکیب کرد،(8) به ناگاه شبح نوری(9) محمّدصلی الله علیه وآله وسلم در 424 هزار سال پیش از خلقت موجودات هستی،(10) خلق گردید.(11)

نور محمّدعلیه السلام هزار سال در مقابل خداوند ایستاد، در حالی که به تسبیح و حمد خدا مشغول بود، خداوند پیوسته به او نگریست؛ پس از گذشت سالیانی، خطاب به این شبح نوری کرد و فرمود؛ ای بنده من! تو مراد و مرید من هستی، تو بهترین خلق منی، به عزّت و جلال و عظمت خویش! اگر تو نبودی، افلاک را خلق نمی کردم؛ کسی که تو را دوست بدارد، دوست می دارم؛ کسی که تو را دشمن بدارد، دشمن می دارم.(12)