حیاه القلوب، ج 2، ص: 813 صفحه 396

خشنودی تو کرده ام فرجه ای کرامت فرما.

سنگ دورتر شد.

پس آن مرد سوم گفت: خداوندا! اگر می دانی که من مزدوری گرفتم به کیلی از ذرّت، چون از عمل فارغ شد مضایقه کرد و آن را از من نگرفت و رفت، پس من مزد او را برای او زراعت کردم و تنمیه کردم تا گله شد از گاو- به روایت دیگر مزد او نیم درهم بود، من از برای او ده هزار درهم کردم- پس چون به نزد من آمد بعد از مدتی همه را به او دادم.

خداوندا! اگر می دانی که این را برای تحصیل خشنودی تو

کرده ام آنچه از این سنگ مانده است از جلو بردار.

پس سنگ دور شد و ایشان از غار بیرون آمدند. پس حضرت رسول صلّی اللّه علیه و آله و سلّم فرمود:

هر که با خدا راست گوید نجات می یابد «1».

و بعضی گفته اند: اصحاب رقیم این جماعت بودند «2».

باب سی و دوم در بیان قصه اصحاب اخدود و پیغمبر مجوس است

حق تعالی در قرآن مجید می فرماید قُتِلَ أَصْحابُ الْأُخْدُودِ «1» «کشته شدند- یا ملعون شدند- اصحاب اخدود» که گودی عظیم در زمین کنده بودند، النَّارِ ذاتِ الْوَقُودِ «2» «و آن گود پر بود از آتشی که زبانه می کشید»، إِذْ هُمْ عَلَیْها قُعُودٌ «3» «در وقتی که ایشان بر دور آن آتش نشسته بودند»، وَ هُمْ عَلی ما یَفْعَلُونَ بِالْمُؤْمِنِینَ شُهُودٌ «4» «و ایشان بر آنچه می کردند بر مؤمنان گواهان بودند» که نزد پادشاه خود گواهی دهند یا در قیامت گواه خواهند بود و اعضا و جوارح ایشان بر ایشان گواهی خواهند داد، وَ ما نَقَمُوا مِنْهُمْ إِلَّا أَنْ یُؤْمِنُوا بِاللَّهِ الْعَزِیزِ الْحَمِیدِ «5» «و انکار نکردند به ایشان و عیب نکردند چیزی از ایشان را مگر آنکه ایمان آورده بودند به خداوند عزیز مستحقّ حمد بر نعمتها».

علی بن ابراهیم روایت کرده است که: کسی که برانگیخت حبشه را برای جنگ اهل یمن «ذو نواس» بود، و او آخر پادشاهان حمیر بود و اختیار دین یهود کرد و جمع شدند با او قبیله حمیر بر یهود شدن و خود را یوسف نام کرد، و مدتی بر این مذهب ماند پس به او خبر دادند که گروهی در نجران هستند که بر دین نصرانیت مانده اند و آنها بر اصل دین عیسی علیه السّلام بودند و به حکم انجیل عمل می کردند، و

سر کرده ایشان عبد اللّه بن یا من بود، و