خلاصه عبقات الانوار : حدیث نور صفحه 23

ص:26

1- 1) . حج (22): 46.
2- 2) . بنگرید: مجلّد حدیث تشبیه، ترجمه ی فارسی، ص 70- 82. (ویراستار)
3- 3) . تهذیب الاسماء و اللغات 1: 110.

عبدالحق دهلوی از میمونی نقل کند که ابن المدینی در بصره بعد از رویداد «محنه» به من گفت: ای میمونی در اسلام هیچ کس به مانند احمد قیام نکرد. من از این گفته ی او به شگفت آمدم، زیرا ابوبکر در مقابل اهل ردّه قیام کرده بود. گفتم: به چه دلیل و در چه مورد؟ گفت: ابوبکر یارانی داشت، ولی احمد یار و یاوری نداشت. در عین حال قیام کرد. (1)

آیا از این عبارات، برتری او را نسبت به ابوبکر نمی توانیم به دست آوریم؟!

و اینک نمونه ای از آن چه که در کتاب «سیراعلام النبلاء» درباره ی او آمده است:

امام احمدبن حنبل، او بحقّ، امام است و به راستی شیخ الاسلام....یکی از پیشوایان بزرگ... عبداللّه بن احمد خبر داده است که سفیان بن وکیع به او می گفت: از پدرت حدود چهل سال قبل مسأله ای را درباره ی طلاق پیش از ازدواج به یاد دارم که گفت: از رسول خدا صلی اللّه علیه(وآله)وسلم و از علی و ابن عبّاس و بیش از بیست نفر از تابعین روایت شده است که این کار اشکالی ندارد. من از پدرم این مطلب را سؤال کردم.

گفت: درست است. آری من این چنین گفته ام.

نیز گوید که به یاد دارم که از ابوبکربن حمّاد شنیدم که می گفت: از ابوبکربن شیبه شنیدم که می گفت: نباید به احمدبن حنبل گفته شود که از کجا می گویی؟

از ابواسماعیل ترمذی شنیدم که از ابن نمیر یاد می کرد که می گفت: در نزد وکیع بودم. مردی یا گروهی از شاگردان و طرف داران ابوحنیفه نزد او آمده و گفتند: در شهر ما مردی از بغداد آمده و درباره ی برخی از کوفیین سخنانی می گوید. وکیع او را نشناخت.

در این هنگام احمد از راه رسید، گفتند: این همان مرد بغدادی است. وکیع روی به احمد کرده و گفت: یا ابا عبداللّه شما کجا و این جا؟ بعد روی به حاضران کرده و گفت: جای دهید و راه بگشایید. شروع کردند به استفاده علمی و پرسش های مختلف از همان کسی که قبلاً او را نمی شناختند و او هم به احادیثی از رسول خدا استدلال می کرد، به وکیع گفتند: این شخص در حضور تو جرأت می کند این مطالب را بگوید!! گفت: مردی که از