خلاصه عبقات الانوار : حدیث نور صفحه 33

ص:36

ابوالقاسم عبدالرّحمان بن احمدبن محمّدابن عبدان عطّار و اسماعیل بن ابی نصر عبدالرّحمان صابونی و احمدبن حسین بیهقی، همگی از ابوعبداللّه حافظ، از قاضی امام ابوالحسن علیّ بن الحسین و ابوالحسن محمّدبن مظفّر حافظ روایت می کند که این دو می گویند:

شنیدیم از ابوحامد محمّدبن هارون حضرمی از محمّدبن منصور طوسی که گفت:

شنیدم از احمدبن حنبل که می گفت: هیچ یک از اصحاب رسول خدا صلّی اللّه علیه(وآله) وسلّم را چندان فضائل نرسیده بدان گونه که برای علیّ بن ابی طالب فضایل وارد شده است. (1)

بنابراین هر آن چه که احمد درباره ی امیرالمؤمنین علیه السلام روایت کند، مقبول و مورد تصدیق است.

حافظ گنجی شافعی نیز به همین مطلب تصریح کرده است. گوید: ذکر فضایل امیرالمؤمنین علیّ بن ابی طالب را از آیات قرآن نمی توان یاد کرد مگر این که کتابی مخصوص دراین باره قرار داده شود و شمارش همه ی فضایل آن حضرت در حدّ توان ما نیست. بدان دلیل که نویسنده ی این کتاب محمّدبن یوسف بن محمّد گنجی شافعی که خداوند، از او درگذرد روایت کرده که شیخ مقری ابواسحاق ابراهیم بن برکه کتبی در موصل... از مجاهد از ابن عبّاس روایت کرده است که رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرمود:

«لو أن الغیاض أقلام و البحر مداد و الجن حُسّاب و الإنس کُتّاب ما أحصوا فضائل علیّ بن ابی طالب.»

«اگر درختان جنگل ها قلم و دریاها مرکّب، جنّ حساب کننده و انسان نویسنده باشند، فضایل علیّ بن ابی طالب را شماره نخواهند کرد.»

نیز بر این مطلب دلالت می کند روایتی که از امام اهل حدیث احمدبن حنبل به ما رسیده است که آشناترین اصحاب حدیث است در علم حدیث، و یکتای هم ردیفان و امام زمان خویش است. (2)

سبط ابن جوزی گوید: در این باب، احمد مرجع همگان است. هرگاه حدیثی نقل