- سخن مؤلّف 1
- [درباره] این کتاب 2
- 1 - دلالت بر امامت به نصّ 2
- اشاره 2
- [دلالت صریح و التزامی حدیث نور بر امامت حضرت علی علیه السلام] 2
- اشاره 5
- پاسخ اجمالی به کلام دهلوی 6
- اشاره 9
- الف - صحابه : 9
- ب - اسامی راویان حدیث «نور» از تابعین 10
- ج - راویان حدیث نور از دانشمندان، حافظان و ائمّه حدیث: 10
- اشاره 15
- نصّ روایات حافظان حدیث و دانشمندان اهل سنّت 15
- اشاره 15
- 1 - روایت احمدبن حنبل 15
- اشاره 16
- عبدالرزّاق صنعانی 16
- رجال و ناقلان این حدیث 16
- معمّربن راشد 17
- خالدبن معدان 18
- سلمان فارسی 19
- شرح حال احمدبن حنبل 22
- روایت احمد دلیل بر صحّت حدیث است 32
- پاسخ سبط ابن جوزی به تضعیف حدیث نور 34
- شرح حال ابن خلّکان 35
- شرح حال ابوالفداء 37
- آشنایی با یونینی 37
- شرح حال ابن الوردی 38
- اشکال ذهبی و صفدی در مورد سبط ابن جوزی 40
- دفاع از سبط 40
- اهل سنّت به گفتار سبط ابن جوزی در مسائل مورد اختلاف استناد می کنند 41
- تألیفات وآثار سبط ابن جوزی 42
- اعتماد دانشمندان بر کتاب های سبط ابن جوزی 43
- اشاره 44
- 2 - روایت ابی حاتم رازی 44
- 3 - روایت عبداللّه بن احمد 45
- شرح حال او 45
- اشاره 45
- شرح حال او 46
- اشاره 48
- شرح حال او 48
- 5 - روایت ابن عبدالبرّ 48
- اشاره 48
- شرح حال او 49
- اشاره 49
- 6 - روایت خطیب بغدادی 49
- شرح حال او 50
- 7 - روایت ابن مغازلی 51
- اشاره 51
- شرح حال او 55
- 8 - روایت شیرویه دیلمی 55
- اشاره 55
- 9- روایت عاصمی 56
- شرح حال او 56
- اشاره 59
- شرح حال او 60
- اشاره 60
- 11 - روایت شهردار دیلمی 60
- شرح حال او 61
- اشاره 61
- 12 - روایت خوارزمی 61
- اشاره 63
- 13 - روایت ابن عساکر 63
- 14 - روایت نور صالحانی 64
- اشاره 65
- 16 - روایت صدرالافاضل خوارزمی 65
- 15 - روایت ابوالفتح ناصر مطرزی 65
- شرح حال او 66
- 17 - روایت ابوالقاسم عبدالکریم رافعی قزوینی 67
- اشاره 67
- شرح حال او 68
- اشاره 68
- 18 - اثبات شیخ فریدالدّین عطّار 68
- شرح حال او 68
- اشاره 69
- شرح حال او 69
- 20 - روایت گنجی 71
- اشاره 71
- کلمه ی «الحافظ» در اصطلاح 75
- 21- روایت محبّ طبری 76
- شرح حال او 76
- اشاره 76
- اشاره 78
- 23 - روایت شرف الدّین دَرْگِزینی طالبی قرشی 78
- 24 - روایت جمال الدّین مدنی زرندی 79
- اشاره 79
- شرح حال او 79
- کتاب نظم دررالسمطین 80
- کتاب معارج الوصول 80
- شرح حال او 81
- 25 - روایت سیّد محمّد دهلوی معروف به گیسودراز 83
- اشاره 83
- شرح حال او 84
- اشاره 84
- 26 - روایت سیّد محمّدبن جعفر مکّی 84
- اشاره 85
- اشاره 85
- 27 - روایت جلال بخاری 85
- 28 - روایت سیّد علی همدانی 85
- شرح حال او 85
- شرح حال او 86
- گفتار همدانی در باره ی کتاب «روضهالفردوس»: 87
- شرح حال او 88
- 29 - روایت جلال خجندی 88
- اشاره 88
- 30 - روایت سیّد شهاب الدّین احمد 89
- 31 - روایت شهاب دولت آبادی 90
- اشاره 90
- شرح حال او 92
- 32 - روایت ابن حجر عسقلانی 93
- اشاره 93
- 33 - روایت حافی حسینی شافعی 94
- شرح حال او 94
- 35 - روایت جمال محدّث شیرازی 95
- 34 - روایت وصابی یمینی شافعی 95
- اشاره 95
- شرح حال او 97
- 36 - روایت جُفری 97
- اشاره 97
- 39 - روایت سیّد محمّد ماه عالم 98
- 38 - روایت احمدبن ابراهیم 98
- 40 - روایت محمّد صدر عالم 99
- شرح حال او 99
- اشاره 99
- شرح حال او 100
- 41 - روایت غلام علی آزاد بلگرامی 100
- اشاره 100
- حدیث شجره 101
- حدیث اوّل 101
- اشاره 101
- اشاره 101
- 3 - روایت دیلمی 102
- 1 - روایت حاکم 102
- 2 - روایت ابن مغازلی 102
- 6 - روایت شهاب احمد 103
- 7 - روایت نور بدخشی لاهیجی 103
- 5 - روایت زرندی 103
- 9 - روایت سیوطی 104
- 12 - روایت جمال الدّین محدّث 104
- 10 - روایت متّقی 104
- 13 - روایت مناوی 104
- 11 - روایت وصابی 104
- 15 - روایت بدخشی 105
- 18 - روایت لکهنوی 105
- 16 - روایت صدر عالم 105
- 17 - روایت دهلوی 105
- حدیث شجره با عبارتی دیگر 106
- 1 - روایت عبداللّه بن احمد 106
- اشاره 106
- 2 - روایت ابی نعیم 106
- 3 - روایت ابن مغازلی 107
- 4 - روایت گنجی 108
- 5 - روایت ملک العلماء هندی 111
- حدیث سوم 112
- حدیث پنجم 114
- حدیث ششم 114
- اشاره 114
- سخن میرحامد حسین 114
- مقدّمه 117
- 1 - ابوجعفر محمّدبن یعقوب کلینی 118
- 2 - ابن ماهیار 120
- 3 - فرات بن ابراهیم 120
- 4 - شیخ صدوق 121
- 5 - محدّث بحرانی 123
- 6 - شیخ مفید 123
- 7 - شیخ طوسی 124
- 8 - قطب راوندی 126
- 9 - حضینی 127
- 12 - محمّدبن علی بن احمد فارسی 129
- 13 - شرف الدّین بن علی نجفی 129
- 14 - شیخ محمّدباقر مجلسی 130
- اشکال اوّل 137
- اشاره 137
- ملاک تضعیف حدیث چیست؟! 138
- اصل و ریشه ی این ادّعا 138
- شرح حال ابن حزم 139
- ادّعای اجماع در این مورد دروغ محض است 139
- اشکال دوم 141
- اشاره 141
- منشأ اشتباه 142
- عبارت «ابن جوزی» و تصرّفاتی که در آن کرده اند 143
- ره آورد عبارات فوق 144
- نگرشی به کلام ابن جوزی 145
- نظر خطیب بغدادی و دارقطنی در مورد مروزی 146
- سمعانی «مروزی» را راست گو می داند 146
- خطیب و ابن عساکر، حدیث «مروزی» را نقل کرده اند و گنجی گوید: «حدیث حسن»است 147
- 1 - تعبیر «فی الجمله» 149
- اشاره 149
- 4 - استدلال دهلوی به این حدیث، با آن چه که خود ملتزم به آن است، مخالفت دارد 150
- 3 - تصریح و نصّ برخی از بزرگان بر ضعف آن حدیث 150
- 6 - احتجاج به آن جایز نیست 151
- 5 - روایتی که سندی نداشته باشد، توجّهی به آن نمی شود 151
- 8 - ردّکردن آن، هرچند مستند باشد، جایز است 152
- 9 - نصّ کامل این حدیث 152
- 10 - از جمله سخنان ناروا که در این مورد گفته اند 156
- 11 - نگرشی در وثاقت شافعی 157
- 12 - نشانه های ساختگی بودن بر این حدیث آشکار است 169
- 13 - حدیثِ ساختگیِ دیگری در فضیلت شیخین 170
- ابطال تأیید حدیث شافعی به حدیث دیگر 171
- اشاره 171
- 1 - کابلی این تأیید را ادّعا نکرده است 171
- 2 - معنای حدیث بطلان این ادّعا را روشن می کند 172
- 3 - عمر، پیش از آن که مسلمان شود، نسبت به رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم سخت گیر بود 173
- 1 - تصریح به خلافت حضرت علی در این حدیث 177
- اشاره 177
- 3 - فرشتگان و دیگر موجودات، از آن نور، تسبیح پروردگار را آموختند 178
- 2 - تصریح به وصایت حضرت علی علیه السلام در این حدیث 178
- 4 - اگر این پنج تن نبودند خداوند آدم را نمی آفرید 183
- 5- علی علیه السلام از آدم افضل است 184
- 6 - روزگاران به وجود پیامبر و امیرالمؤمنین مباهات می کند 185
- اشاره 185
- بوصیری و قصیده ی همزیّه ی او 192
- 7 - هر فضیلتی که برای حضرت رسول صلی الله علیه و آله و سلم است برای علیّ بن ابی طالب علیه السلام نیز ثابت است 194
- 8 - علی علیه السلام بعد از پیامبر برترین خلایق است 198
- 10 - تقدّم در آفرینش، از دلایل افضلیّت است 202
- 11 - احادیث روشنی که برافضلیّت پیامبربه خاطر تقدّم آن حضرت در آفرینش دلالت دارد 204
- 12 - دلالت احادیث بر افضلیت حضرت رسول صلی الله علیه و آله و سلم به خاطر آن که اسمش بر عرش 210
- 13 - استدلال حضرت آدم علیه السلام بر افضلیّت پیامبر ما، بر این که اسم آن حضرت، همراه اسم خداوند است. 211
- 14 - در پیشگاه خداوند متعال بعد از رسول خدا کسی ارزنده تر از علی نیست، زیرا نام او همراه اسم آن دو است 214
- اشاره 214
- یکم - اسم علی بر روی عرش مکتوب است: 214
- دوم - اسم علی علیه السلام با اسم پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم در چندین جا همراه است 217
- سوم - اسم حضرت علی، بر درِ بهشت نوشته شده است 217
- چهارم - «علی ولی اللّه» بر درهای بهشت نوشته شده است 218
- پنجم - عبارت «علی ولی اللّه» با طلا بر در بهشت نوشته شده است 221
- ششم - بر در بهشت نوشته شده است: «علی حبیب اللّه» 222
- هفتم - بر عرش نوشته شده است: «علی مقیم الحجّه» 222
- هشتم - بر بال جبرئیل نوشته شده است: «علی ولیّ اللّه» 223
- نهم - بین دو دست صرصائیل نوشته شده است: «علی بن ابی طالب مقیم الحجّه» 224
- یازدهم - بر لواء حمد نوشته شده است: «علی ولی اللّه» 225
- دهم - برپیشانی فرشته نوشته شده است:خداوند محمّد را به علی تأیید و پشتیبانی فرماید 225
- دوازدهم - بر پرچم نور نوشته شده است: «آل محمّد خیر البریّه» 226
- سیزدهم - بر روی گوهری تابناک یا برگی سبز نوشته شده است: «محمّد رسول اللّه نصرته بعلی» 226
- چهاردهم - تقدّم نبوّت دلیل افضلیت است و آن متفرع بر تقدّم نوری است که علی از آن 227
- نمونه ای از احادیث تقدّم نبوّت حضرت محمّد صلی الله علیه و آله و سلم 228
- اشاره 236
- 15 - گرفتن میثاق نبوّت حضرت محمّد صلی الله علیه و آله و سلم دلیل برتری آن حضرت است و او دلیل 236
- نمونه ای از احادیث اخذ میثاق متفرّع بر تقدّم خلقت آن حضرت صلی الله علیه و آله و سلم : 236
- نمونه ای از احادیث افضلیّت حضرت رسول بر پیامبران، به خاطر گرفتن میثاق از آنان 237
- اشاره 237
- یکم - حدیث بعثت پیامبران بر ولایت علی علیه السلام 241
- دوم - حدیث عرض ولایت علی علیه السلام بر حضرت ابراهیم علیه السلام 244
- چهارم - حدیث اخذ میثاق حضرت رسول بر وصایت حضرت علی، از صحابه و یارانش 247
- 16 - احادیثی درفضیلت علی علیه السلام که امامت او را ثابت می کند و مؤیّد حدیث نور است 248
- اشاره 257
- اشاره 257
- سخنان دانشمندان وعارفان بزرگ اهل سنّت درفضیلت علی علیه السلام و معنای حدیث نور 257
- 1- شیخ ابن عربی 257
- شرح حال ابن عربی 262
- اشاره 265
- 2- شیخ عبدالوهاب شعرانی 265
- شرح حال شعرانی 268
- 3- شمس الدین فنّاری 270
- اشاره 270
- شرح حال فنّاری 272
- 5- قسطلانی 274
- 6- دولت آبادی 276
- 7- همدانی 277
- 8- سهروردی 279
- 9- ابونعیم اصفهانی 282
- 10- شاه ولی اللّه دهلوی 289
- 11- یازدهم - محمّد صدر عالم 291
- 1 - دهلوی گوید: 299
- اشاره 299
- 2 - دهلوی گوید: 300
- 3 - دهلوی گوید: آسان تر از اثبات این مطلب، خرط القتاد است. 300
- 4 - دهلوی گوید: در نزدیکی نسب حضرت امیر با پیامبر سخنی نیست. 301
- اشاره 303
- اشاره 303
- 1 - احادیث اصطفاء و گزینش بنی هاشم 303
- گفتار دانشمندان پیرامون این احادیث: 309
- 2 - رسول خدا از بنی هاشم بود، امام نیز از آنان خواهد بود 313
- 3 - سخنان ابوبکر در سقیفه 314
- 5 - احتجاج حضرت علی علیه السلام در مقابل ابوبکر 319
- 6 - احتجاج علی در روز شوری 321
- 7 - اعتراف طلحه و زبیر و مسلمان ها به این که آن حضرت به خاطر نزدیکتر بودن به 322
- 8 - رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم قرابت و خویشاوندی را از دلایل امامت برشمرده اند 324
- 9 - پیامبر و جانشین او، می بایست از یک نسل و تبار باشند 325
- 10 - سخنان فخر رازی در مناقب و فضائل امام شافعی 327
- 1 - عبّاس عموی پدریِ حضرت رسول صلی الله علیه و آله و سلم است 329
- اشاره 329
- 2 - برادر نزدیک تر از عمو است 330
- 3 - آیه ی «وَ أُولُوا الْأَرْحامِ بَعْضُهُمْ أَوْلی بِبَعْضٍ » 331
- 5 - عذرخواهی و امتناع عبّاس از پذیرش وصیّت پیامبر 335
- 6 - حدیث یوم الدار 336
- 7 - اجماع بر عدم خلافت عبّاس است 337
- 8 - خلافت در مهاجران است 337
- 10 - خلافت برای آزادشدگان جایز نیست 338
- 9 - خلیفه می بایست از کسانی باشد که در بیعت شجره، با پیامبر بیعت کرده است 338
- 1 - برتری مدار امامت است 341
- اشاره 341
- 4 - هر کس که نورش قوی تر است، برتر است 342
- 3 - در هر یک از آن دو بزرگوار، یک چهارم اصل نور است 342
- 5 - این سخن مستلزم آن است که نور فاطمه علیها السلام از نور علی علیه السلام قوی تر باشد 342
- 7 - آفرینش علی علیه السلام از نور خدا است 343
- 6 - علی علیه السلام بعد از رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم افضل مخلوقات است 343
- 9 - بر اساس این سخن لازم می آید که نور حسنین از نور پیامبر بیشتر باشد 344
- 10 - چه دلیل داریم بر این که حسنین بین دو نور را جمع کرده اند؟ 344
- 1 - سلیمان اعمش 347
- اشاره 347
- 2 - فضیل بن عیاض 348
- 3 - محمّدبن مثنی 348
- 4 - احمدبن مقدام 348
- 5 - ابوعلی بردعی 349
- 6 - ابوبکر نصیبی 349
- 9 - ابوالحسین معدل 350
- 8 - ابوالحسن فارسی 350
- 11 - ابوغالب نحوی 351
- 10 - ابومحمّد جوهری 351
- 12 - ابوالحسین واحدی 351
- 14 - ابوالقاسم شروطی 352
- 13 - ابوعلی حدّاد 352
- 16 - ابومحمّد جیلی 353
- 17 - ابواسحاق خشوعی 353
- 19 - ابن مقیر بغدادی 354
- 20 - ابوالیمن دمشقی 354
ص:67
1- 1) . کفایه الطّالب: 315.
شرح حال او
در بخش حدیث ثقلین، چندین مرجع برای آشنایی با شرح حال او آوردیم، مانند «وفیات الاعیان 2: 471»، «طبقات سبکی 7: 215»، «طبقات الحفّاظ: 474» و دیگر مصادر. (1)
در کتاب «تذکره الحفاظ 4: 1328» عبارتی آمده است که خلاصه اش چنین است: ابن عساکر، امام حافظ بزرگ، محدّث شام، فخر پیشوایان، ثقه ی دین، ابوالقاسم، صاحب تصانیف و دارای بیش از 1300 استاد و شیخ در حدیث بوده و هشتاد زن نیز در شمار اساتید او یاد شده است. سمعانی گوید: ابوالقاسم حافظ، ثقه، متقن، دین دار، نیکوکار، خوش نام. ابن نجّار گوید: ابوالقاسم، امام المحدّثین در زمان خودش، ریاست در حفظ و اتقان و نقل و شناخت کامل حدیث به او منتهی شده و این مقام به او ختم گشته است.
14 - روایت نور صالحانی
شهاب احمد، از علیّ بن حسین از پدرش از جدّش روایت کند که حضرت رسول صلی الله علیه و آله و سلم فرمود:
«من و علی نوری بودیم در پیشگاه خداوند متعال، چهار هزار سال قبل از خلقت آدم. هنگامی که خداوند آدم را آفرید، آن نور را در صلب او قرار داد.
پیوسته آن را از صلبی به صلب دیگر منتقل ساخت، تا این که در صلب عبدالمطّلب قرار داد و بعد به دو بخش تقسیم کرد: بخشی را در صلب عبداللّه و بخشی را در صلب ابوطالب. بنابر این علی از من است و من از اویم، گوشت او گوشت من و خون او خون من است. هر کس او را دوست بدارد، به خاطر دوست داشتنِ من او را دوست می دارم.»
سپس حدیث «شجره» را روایت کرده و آن گاه می گوید: حدیث اوّل را امام صالحانی نورالدّین ابوالرجا محمودبن محمّد روایت کرده است.وی مسافرت هاکرده،