مبانی کلامی اعجاز قرآن صفحه 60

صفحه 60

حاصل آن که در معنای تحدّی، نوعی دعوت و درخواست نهفته است که هدف از آن آشکار نمودن عجز و ناتوانی طرف مقابل است. به همین سبب کسی که در میدان نبرد مبارز می طلبد، یا کسی که دیگران را به رقابت دعوت می کند، تحدّی می کند؛ زیرا این ذهنیت برای فرد تحدّی کننده وجود دارد که بر حریف پیروز می شود. لذا گاه از تحدّی به مبارزه طلبی، هماوردجویی، معارضه طلبی و دعوت به مقابله به مثل نیز تعبیر می شود.

2- «تحدّی» در اصطلاح متکلّمان

دانشمندان علم کلام می گویند: در معجزات، مدعی نبوت باید دیگران را به تحدّی و مبارزه دعوت کند و با کاری فوق العاده و اثبات عجز دیگران، ادعای خود را ثابت نماید. بنابراین حتی اگر کاری فوق العاده باشد و دیگران از انجام آن عاجز باشند، ولی با تحدّی و مبارزه طلبی همراه نباشد، معجزه نامیده نمی شود.(1) به بیان دیگر، تحدّی شرط اساسی معجزه است و اگر معجزه همراه با تحدّی نباشد، دلیل و


1- (1) حلی، مناهج الیقین فی اصول الدین، تحقیق یعقوب جعفری المراغی، ص 403. تفتازانی دراین باره می گوید: «ذکر التحدی مشعر بالقیدین، فان معناه طلب المعارضته فیما جعله شاهدا لدعوته، و تعجیز الغیر عن الاتیان بمثل ما ابداه تقول: تحدیت فلانا اذا باریته الفعل، و نازعته الغلبته، و تحدیته... و بالتحدی یحصل ربط الدعوی بالمعجزه حتی لو ظهرت الایته من شخص و هو ساکت لم یکن معجزه»: شرح المقاصد، تحقیق عبدالرحمن عمیره، ج 4 و 5، جزء 5، ص 12؛ کمال الدین میثم بن علی بن میثم بحرانی، قواعد المرام فی علم الکلام، ص 127 و 128؛ ابوطالب التجلیل، براهین اصول المعارف الهیه، ص 155؛ قاضی ابی بکر محمد بن الطیب باقلانی، البیان، ص 55 و فاضل مقداد سیوری، ارشاد الطالبین إلی نهج المسترشدین، تحقیق مهدی رجایی، ص 307.
کتابخانه بالقرآن کتابخانه بالقرآن
نرم افزار موبایل کتابخانه

دسترسی آسان به کلیه کتاب ها با قابلیت هایی نظیر کتابخانه شخصی و برنامه ریزی مطالعه کتاب

دانلود نرم افزار کتابخانه