- مقدّمه ناشر 1
- درس اول: معنای امامت و ولایت 3
- اشاره 3
- 1_1. معنای لغوی امامت و ولایت 4
- 1_2. معنای امامت و ولایت در اصطلاح 10
- چکیده درس اوّل 12
- درس دوم: انواع ولایت 13
- اشاره 13
- 2_1. ولایت حقیقی (ولایت خدا) 14
- 2_2. ولایت اعطایی (ولایت امامان الاهی) 16
- اشاره 16
- 2_2_1. ولایت تشریعی امام 16
- 2_2_2. ولایت تکوینی امام 22
- چکیده درس دوم 30
- درس سوم: ضرورت وجود امام و فلسفه ولایت (1) 32
- اشاره 32
- 3_1. رفع اختلاف و نظام امور مردم 33
- 3_2. بیان دین الهی و صیانت از آن 36
- چکیده درس سوم 41
- درس چهارم: ضرورت وجود امام و حکمت ولایت (2) 42
- اشاره 42
- 4_1. معرفت و عبادت خدای سبحانه 43
- 4_2. تداوم فیض الهی 48
- چکیده درس چهارم 51
- اشاره 52
- درس پنجم: وظایف مردم در برابر امام 52
- 5 _ 1. معرفت و اعتقاد به امامت امامان معصوم (علیهم السلام) 53
- 5 _ 2. محبّت و مودّت اهل بیت (علیهم السلام) 57
- 5 _ 3. وجوب طاعت و پیروی 58
- چکیده درس پنجم 60
- درس ششم: ویژگیهای امام (1) 62
- اشاره 62
- 6 _ 1. امام خلیفه خداست 63
- 6 _ 2. امام حجّت خداست 69
- چکیده درس ششم 75
- درس هفتم: ویژگیهای امام (2) 77
- اشاره 77
- 7 _ 1. امام حافظ و نگهبان دین الهی 78
- 7 _ 2. امام شاهد بر خلق 80
- چکیده درس هفتم 84
- اشاره 85
- درس هشتم: ویژگیهای امام (عصمت) 85
- 8 _1. معنای عصمت امام 86
- 8 _ 2 _ 1. وجوب اطاعت مطلق 89
- 8 _ 2. ادله لزوم عصمت 89
- 8 _ 2 _ 2. حجّت و شاهد بودن امام 91
- 8 _ 2 _ 3. حفظ دین و بیان احکام الهی بعد از پیامبر 92
- 8 _ 2 _ 4. نفی امامت ظالم 92
- 8 _ 4. رابطه علم و عصمت 95
- 8 _ 3. عصمت امام پیش از امامت 95
- چکیده درس هشتم 96
- اشاره 97
- درس نهم: ویژگیهای امام (علم «1») 97
- 9 _ 1. امام اعلم خلق است 98
- 9 _ 2. الهام و إسماع 102
- چکیده درس نهم 106
- اشاره 107
- درس دهم: ویژگیهای امام (علم «2») 107
- 10 _ 1. علم قرآن 108
- 10 _ 2. روح القدس 112
- چکیده درس دهم 116
- اشاره 117
- درس یازدهم: ویژگیهای امام (علم «3») 117
- 11 _ 1. اسم اعظم 118
- 11 _ 2. مصحف حضرت فاطمه (علیها السلام) 120
- 11 _ 3. جفر و جامعه 121
- 11 _ 4. اصول و کلیات علم 122
- 11 _ 5. مواریث پیامبران 123
- 11 _ 6. علم مبذول 124
- چکیده درس یازدهم 125
- درس دوازدهم: ویژگیهای امام ( علم «4» ) 126
- اشاره 126
- 12 _ 1. ازدیاد علم امام 127
- 12 _ 2. علم غیب امام 132
- 12 _ 3. علم امام در طفولیّت 133
- چکیده درس دوازدهم 134
- درس سیزدهم: راههای تعیین امام 136
- اشاره 136
- 13 _ 1 _ 1. وجوب اطاعت به طور مطلق 137
- اشاره 137
- 13_1. راه تعیین امام از نظر مکتب اهل بیت 137
- 13 _ 1 _ 3. دانش و عصمت و حجّیّت 138
- 13 _ 1 _ 2. جانشینی و خلیفه خدا 138
- 13 _ 1 _ 4. تعیین امام در کلمات امام رضا (علیه السلام) 139
- اشاره 140
- 13 _ 2. از نظر اهل سنّت 140
- 13 _ 2 _ 2. تعیین توسط خلیفه پیشین 141
- 13 _ 2 _ 1. انتخاب اهل حلّ و عقد 141
- 13 _ 2 _ 3. تعیین به زور شمشیر و کودتا 142
- چکیده درس سیزدهم 144
- درس چهاردهم: نصوص امامت 145
- اشاره 145
- 14 _ 1. آیات قرآن کریم 146
- اشاره 151
- 14 _ 2. روایات معصومان 151
- 14 _ 2 _ 1. معرّفی دوازده امام 151
- 14 _ 2 _ 3. حدیث ثقلین 153
- 14 _ 2 _ 2. حدیث غدیر 153
- چکیده درس چهاردهم 154
- درس پانزدهم: امامت حضرت امام عصر (علیه السلام) 156
- اشاره 156
- 15 _ 1. نصوص امامت حضرت مهدی (علیه السلام) 158
- 15 _ 2. توّلد حضرت مهدی (علیه السلام) 159
- 15 _ 3. غیبت امام مهدی (علیه السلام) 160
- 15 _ 4. غیبت صغری و کبری 160
- 15 _ 5. علّت و حکمت غیبت 162
- اشاره 163
- 15 _ 6 _ 1. انتظار فرج 163
- 15 _ 6. وظایف مؤمنان در عصر غیبت 163
- 15 _ 6 _ 3. آمادگی برای یاری آن حضرت 164
- 15 _ 6 _ 2. دعا برای تعجیل ظهور 164
- 15 _ 6 _ 4. اهتمام به دین و حفظ آن 164
- چکیده درس پانزدهم 165
- اشاره 167
- درس شانزدهم: امامت حضرت ولی عصر (علیه السلام) (رجعت) 167
- 16 _ 1. معنا و مفهوم رجعت 168
- 16 _ 2. امکان رجعت 169
- 16 _ 3. ادله رجعت 171
- 16 _ 3 _ 1. آیات قرآنی 171
- 16 _ 3 _ 2. روایات 173
- 16 _ 4. رجعت امامان (علیهم السلام) 174
- 16 _ 5. اقرار به رجعت 175
- چکیده درس شانزدهم 176
- فهرست منابع 178
می پوشد که محِبّ، با خواسته های محبوب خویش مخالفت نکند و او را با نافرمانی و عصیانش اذیّت نکند. خدای تعالی می فرماید :
(قُلْ إِنْ کُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللّهَ فَاتَّبِعُونِی یُحْبِبْکُمُ آللّهُ).(1)
بگو اگر خدا را دوست دارید پس از من پیروی کنید، خدا شما را دوست بدارد.
امیر المؤمنین (علیه السلام) پیروی از پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) را محبت خدا دانسته و آن را به این آیه مستند کرده است. ایشان در تفسیر آیه می فرمایند :
اتِّبَاعُهُ (صلی الله علیه و آله و سلم) محَبَّهُ اللَّه.(2)
پیروی از پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) دوستی خداست.
پس آنان که مدعی محبّت اهل بیت (علیهم السلام) اند باید ایشان را در اعمال و کردار خویش الگو قرار دهند و از فرمان ها و دستورهای آن ها پیروی کنند. و هیچ گاه با اعمال و کردار زشت و ناشایست خویش آنان را ناراحت و آزرده نکنند.
5 _ 3. وجوب طاعت و پیروی
پیش تر در معنای اصطلاحی «امامت» و «ولایت تشریعی» بحثی درباره مقام وجوب طاعت از امام داشتیم و روشن شد که طاعت و پیروی از امام به طور مطلق واجب است. و هیچ کس نباید از اوامر و دستورهای او سرپیچی کند. چون ولایت و مقام آمریت و مولویت آنان از ناحیه خداوند سبحانه است، پس اوامر و نواهی آن ها در حقیقت اوامر و نواهی خدای تعالی محسوب می شود. و اطاعت و پیروی از آن ها هم اطاعت و پیروی از خداوند متعال است. امام صادق (علیه السلام) به سدیر فرمود :
نَحْنُ قَوْمٌ مَعْصُومُونَ أَمَرَ اللَّهُ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی بِطَاعَتِنَا وَ نَهَی عَنْ مَعْصِیَتِنَا.(3)
1- . آل عمران / 31.
2- . کافی 8/25.
3- . کافی 1/269؛ بحارالانوار 25 / 298.