امامت (1): سیری در مبانی و مسایل کلامی امامت عامه صفحه 109

از میان روایات بی شمار، به ذکر چند نمونه برگرفته از منابع اهل سنت و شیعه بسنده می شود:

ابن حنبل، ابن عساکر، جوینی، خطیب بغدادی(1)، گنجی شافعی(2)، خوارزمی، احادیثی در مورد مقام نورانیت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم و حضرت علی علیه السلام و دیگر ائمه علیهم السلام دارند؛ از جمله:

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم:

کُنْتُ أَنَا وَ عَلِی نُوراً بَینَ یدَی اللَّهِ جَلَّ جَلَالُهُ قَبْلَ أَنْ یخْلُقَ آدَمَ بِأَرْبَعَهِ آلَافِ عَامٍ فَلَمَّا خَلَقَ اللَّهُ آدَمَ سَلَکَ ذَلِکَ النُّورَ فِی صُلْبِهِ فَلَمْ یزَلِ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ ینْقُلُهُ مِنْ صُلْبٍ إِلَی صُلْبٍ حَتَّی أَقَرَّهُ فِی صُلْبِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ ثُمَّ أَخْرَجَهُ مِنْ صُلْبِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَقَسَّمَهُ قِسْمَینِ فَصُیرَ قِسْمٌ فِی صُلْبِ عَبْدِ اللَّهِ وَ قِسْمٌ فِی صُلْبِ أَبِی طَالِبٍ فَعَلِی مِنِّی وَ أَنَا مِنْ عَلِی … .(3)

ابن خالویه در نهج التحقیق از جابربن عبدالله انصاری از رسول اکرم صلی الله علیه و آله و سلم نقل می کند که فرمود: خداوند متعال من، علی، فاطمه، حسن و حسین را از یک نور آفرید….(4)

حموینی چنین از ابن عباس روایت می کند: «سمعت رسول اللّه صلی الله علیه و آله و سلم یقُول لِعَلی: خَلَقتُ أنَا و أَنتَ مِن نُورٍ اللّهِ عَزّ وَ جَل».(5)

مصداق نخستین صادر (واسطه در فیض) از نظر دانشمندان اهل فن

در گفتار پیشین از کنار هم گذاشتن ویژگی ها و جایگاه نخستین صادر در منابع حکمت و عرفان، با معرفی نخستین صادر در منابع دینی، تطبیق واسطه در فیض مورد نظر فلاسفه و عرفا با واسطه فیض مورد نظر دین به دست آمد.

در این گفتار، تنها گوشه­ای از تصریحات و تطبیقات دانشمندان این وادی که دامن

1- ر.ک: المناقب، ص145؛ ابن حنبل، احمد، فضایل الخمسه، ج2، ص662؛ ابن عساکر، علی بن حسن، ترجمه الامام علی علیه السلام، ج1، ص136؛ جوینی، ابراهیم بن محمد، فراید السمطین، ج1، ص42؛ خطیب بغدادی، ابوبکر احمد بن علی، تاریخ بغداد، ترجمه الحسن بن علی، رقم 3919.
2- گنجی شافعی، محمد بن یوسف، کفایۀ الطالب، ص280.
3- مجلسی، محمد باقر، بحارالانوار، ج35، ص33.
4- شبر، عبدالله، با اختران تابناک ولایت، ص67.
5- بهبهانی، وحید، مصباح الهدایه، ص 148.