ما آسمان ها و زمین و آن چه را در میان این دو است بیهوده نیافریدیم این گمان کافران است.
یکی از معانی خلق «صورت دادن» است. خداوند در این آیه به آفرینش انسان اشاره می نماید و «صوَّرکم فاحسن صورکم». به انسان ظاهری آراسته و باطنی پیراسته توأم با عقل و خرد عطا نمود. امام صادق(ع) فرمودند: خدای عزوجل ما را آفرید و آفرینش ما را نیکو ساخت و ما را صورتگری کرد و نیکو تصویر نمود و ما را در آسمان و زمینش خزانه دار ساخت و به وسیله عبادت ما خدای عزوجل عبادت شد و اگر ما نبودیم، خدا پرستیده نمی شد. (کلینی / ج 1 / 275 / ح 6)
انسان به عنوان جزئی از مجموعه عالم هستی هماهنگ با هستی در حرکت است و به سوی بی نهایت که وجود حق و قرب به خداست حرکت می کند.
از واژه های مترادف با خلقت و آفرینش واژه فطر است به معنای ساخت، به وجود آورد. شکافت، آغاز کرد (فَطَرَ) الشیءَ فَطراً: شکافت آن را - اذا السماء انفَطَرتْ: آن گاه که آسمان بشکافد و فطرت به معنای سرشت و صفتی که هر موجودی بر آن فریده شود.
فَأَقِمْ وَجْهَکَ لِلدِّینِ حَنِیفًا فِطْرَهَ اللَّهِ الَّتِی فَطَرَ النَّاسَ عَلَیْهَا (روم / 30)
پیوسته به این دین توجه کن، در حالی که مایل به دین حق باشی، با همان سرشتی که خدا مردم را بر آن آفریده است.
و منه کلّ مولودٍ یولد علی الفطره (حدیث)
فِطری: غریزی، ذاتی - فاطر: آفریدگار (معلوف / ج 2 / 1500 و 1501)
وَمَا لِیَ لا أَعْبُدُ الَّذِی فَطَرَنِی وَإِلَیْهِ تُرْجَعُونَ (یس / 22)
چرا کسی را نپرستم که مرا آفریده است و به سوی او بازگردانده می شوید؟!!
فرضیه های تحقیق عبارت اند از:
1- خالق هستی خداوند متعال و حکیم است.
2- هدایت و تدبیر جهان به دست خالق قادری است که فعلش حکیمانه و هدفمند است.
3- معاد لازمه عدل خداوند است.