- اشاره 9
- اشاره 10
- توضیح آیه 11
- آیه تطهیر 11
- تقریر استدلال شیعه 12
- دلالت کلمّه انّما بر حَصْر 13
- مقدمه اول 13
- مقدمه دوم 15
- نزول آیه درشأن اصحاب کساء 15
- 1 - تطبیق رسول خدا صلی الله علیه وآله 18
- شواهد شأن نزول: 18
- اشاره 18
- اشاره 18
- الف - تطبیق عملی یا رفتاری: 19
- اشاره 26
- اشاره 29
- 1- امام علی علیه السّلام 31
- 3- جابر بن عبدالله الانصاری 33
- اشاره 39
- 2 - اعتراف همسران رسول خدا صلی الله علیه وآله 39
- الف - ام سلمه 40
- ج - عایشه 41
- اشاره 41
- 3 - اعتراف محدثان و مفسران 43
- ویژگی های اهل البیت علیه السّلام 55
- الف- اهل بیت علیه السّلام کشتی نجات 56
- اهل بیت علیه السّلام در کلام رسول خدا صلی الله علیه وآله 56
- ب - اهل بیت علیه السّلام وسیله آمرزش گناهان 60
- الف - عوامل مادی: 67
- ج- اهل بیت علیه السّلام وسیله امنیت امت 67
- اشاره 67
- ب - عوامل معنوی: 67
- د - نسب خانوادگی اهل بیت علیه السّلام 72
- ه- جنگ با اهل بیت علیه السّلام؛ جنگ با رسول خدا صلی الله علیه وآله 76
- و - اهل بیت علیه السّلام مخزن علوم و اسرار الهی 80
- ز - اهل بیت علیه السّلام اساس دین خدا 86
- تطبیق اصحاب کساء 88
- اشاره 88
- د - امام حسن مجتبی علیه السّلام 94
- ه - امام حسین علیه السّلام 95
- شبهات ادبی 98
- اشاره 98
- 1 - رجس شامل دروغ نمی شود: 98
- اشاره 98
- اشاره 99
- 2 - رجس شامل خطا نمی شود: 99
- عدم ملازمه میان نفی رجس و عصمت: 100
- 4- اهل البیت شامل اصحاب کساء نمی شود: 112
- اشاره 113
- 5- اهل البیت شامل علی علیه السّلام نمی شود: 113
- الف - دیدگاه شیعه 115
- ب - دیدگاه اهل سنت 117
- اشاره 126
- تعریف سیاق 127
- شبهه سیاق 127
- سیاق آیات 130
- دلایل طرفداران سیاق 130
- اشاره 131
- شخصیت عکرمه از دیدگاه اهل سنت 131
- الف - فکری: 132
- ب - قولی: 134
- شخصیت عکرمه از دیدگاه شیعه 136
- نقد 138
- دلایل عدم شمول همسران پیامبر در این آیه 140
- اشاره 140
- 1- ناتوانی راویان 141
- 2- اصطلاح اصحاب کساء 141
- 5- ناهماهنگی الفاظ: 144
- 7- تحقق نیافتن دستورات الهی: 145
- 8- عدم ادعای همسران: 147
- اشاره 147
- شبهه تفکیک کلام: 148
- اشاره 153
- 1- اراده در آیه تشریعی است: 154
- اشاره 154
- شبهات کلامی 154
- اشاره 161
- 2 - عدم عصمت 161
- نقد 163
- بررسی دلالت آیه بر عصمت 166
- اشاره 170
- اشاره 171
- نقد 171
- اشاره 173
- 2- عدم ادعای خلافت 173
- اشاره 174
- نقد 174
- الف - احتجاج به آیات 175
- اشاره 175
- اشاره 179
- 1- ابن حماد عقیلی: 180
- 1- مناشده یوم الشوریٰ 184
- اشاره 184
- 2- مناشده با ابوبکر 186
- 3- مفاخره قریش 187
- 4- مذاکره با مهاجرین و انصار 187
- 5- مناظره با ملحدان 189
- اشاره 192
- 6- پاسخ پرسشگران 192
- 1- مناظره با ابوبکر: 194
- 2- مناظره با اعضاء شورا: 196
- 3- مناظره با مهاجرین و انصار: 197
- ب - استناد به روایات 199
- 1- مناشده یوم الشوری 201
- 2- مناشده ایام عثمان 202
- 4- مناشده یوم الجمل 208
- 3 - خطبه شقشقیه از علی علیه السّلام نیست 219
- اشاره 219
- نقد 220
- خطبه در منابع شیعه: 222
- خطبه در منابع اهل سنت 225
- اشاره 229
- اشاره 233
- اسباب النزول 234
- 1 - همسران سبب نزول آیه هستند 234
- اشاره 234
- نقد 235
- اشاره 238
- نقد 239
- نقد 244
- الف) منابع تفسیری / تفسیر و روش های تفسیر 246
- ب) علوم قرآنی 250
- ج) حدیث 251
- د) داریه الحدیث 258
- ه-) رجالی 259
- و) تراجم 260
- ز) فقهی و اصولی 262
- ح) کلامی 264
- ط) تاریخی 265
- ی) لغوی و ادبی 266
- ک) کلیات 268
1- معانی الاخبار، ج 1، ص 92؛ جامع المقاصد، ج 2، ص 320، تذکره الفقهاء، ج 3، ص 234؛ ایضاح الفوائد، ج 1، ص 7.
2- المیزان، ج 16، ص 312.
این که کاربرد این کلمه ویژه اصحاب کساء است - گرچه از نظر لغوی وسیع تر باشد، - مورد قبول برخی از علمای اهل سنت است.
یکی از دانشمندان معاصر اهل سنت درباره آیه تطهیر می نویسد:
«هذا الخطاب لیس مختصا بازواجه، بل هو متناول لاهل البیت کلهم و علی و فاطمه و الحسن و الحسین اخصّ من غیرهم بذلک و لذلک خصّهم النبی بالدعاء لهم.»(1)
این خطاب اختصاص به همسران پیامبر ندارد بلکه شامل همه اهل البیت می شود، ولی شمول آن نسبت به علی و فاطمه و حسن و حسین اختصاصی تر است و به همین خاطر رسول خداصلی الله علیه وآله تنها برای اینان دعا کرد.
ب - دیدگاه اهل سنت
اشاره
از دیدگاه اهل سنت، مصداق اهل البیت - متناسب با هر موضوع - تفاوت دارد؛ به عنوان مثال دیدگاه آنها درباره زکات بانظر آنها درباره نماز و وجوب صلوات، یا وجوب محبت و... متفاوت است گرچه در میان آنان نیز افرادی یافت می شوند که همان دیدگاه شیعه را دارند، ولی با همه پراکندگی که در این موضوع دارند، می توان آنها را به نُه گرایش تقسیم کرد: