- اشاره 9
- اشاره 10
- آیه تطهیر 11
- توضیح آیه 11
- تقریر استدلال شیعه 12
- دلالت کلمّه انّما بر حَصْر 13
- مقدمه اول 13
- مقدمه دوم 15
- نزول آیه درشأن اصحاب کساء 15
- 1 - تطبیق رسول خدا صلی الله علیه وآله 18
- اشاره 18
- شواهد شأن نزول: 18
- اشاره 18
- الف - تطبیق عملی یا رفتاری: 19
- اشاره 26
- اشاره 29
- 1- امام علی علیه السّلام 31
- 3- جابر بن عبدالله الانصاری 33
- 2 - اعتراف همسران رسول خدا صلی الله علیه وآله 39
- اشاره 39
- الف - ام سلمه 40
- ج - عایشه 41
- اشاره 41
- 3 - اعتراف محدثان و مفسران 43
- ویژگی های اهل البیت علیه السّلام 55
- اهل بیت علیه السّلام در کلام رسول خدا صلی الله علیه وآله 56
- الف- اهل بیت علیه السّلام کشتی نجات 56
- ب - اهل بیت علیه السّلام وسیله آمرزش گناهان 60
- الف - عوامل مادی: 67
- ب - عوامل معنوی: 67
- اشاره 67
- ج- اهل بیت علیه السّلام وسیله امنیت امت 67
- د - نسب خانوادگی اهل بیت علیه السّلام 72
- ه- جنگ با اهل بیت علیه السّلام؛ جنگ با رسول خدا صلی الله علیه وآله 76
- و - اهل بیت علیه السّلام مخزن علوم و اسرار الهی 80
- ز - اهل بیت علیه السّلام اساس دین خدا 86
- تطبیق اصحاب کساء 88
- اشاره 88
- د - امام حسن مجتبی علیه السّلام 94
- ه - امام حسین علیه السّلام 95
- اشاره 98
- شبهات ادبی 98
- 1 - رجس شامل دروغ نمی شود: 98
- اشاره 98
- 2 - رجس شامل خطا نمی شود: 99
- اشاره 99
- عدم ملازمه میان نفی رجس و عصمت: 100
- 4- اهل البیت شامل اصحاب کساء نمی شود: 112
- اشاره 113
- 5- اهل البیت شامل علی علیه السّلام نمی شود: 113
- الف - دیدگاه شیعه 115
- ب - دیدگاه اهل سنت 117
- اشاره 126
- تعریف سیاق 127
- شبهه سیاق 127
- دلایل طرفداران سیاق 130
- سیاق آیات 130
- شخصیت عکرمه از دیدگاه اهل سنت 131
- اشاره 131
- الف - فکری: 132
- ب - قولی: 134
- شخصیت عکرمه از دیدگاه شیعه 136
- نقد 138
- اشاره 140
- دلایل عدم شمول همسران پیامبر در این آیه 140
- 1- ناتوانی راویان 141
- 2- اصطلاح اصحاب کساء 141
- 5- ناهماهنگی الفاظ: 144
- 7- تحقق نیافتن دستورات الهی: 145
- 8- عدم ادعای همسران: 147
- اشاره 147
- شبهه تفکیک کلام: 148
- اشاره 153
- شبهات کلامی 154
- اشاره 154
- 1- اراده در آیه تشریعی است: 154
- اشاره 161
- 2 - عدم عصمت 161
- نقد 163
- بررسی دلالت آیه بر عصمت 166
- اشاره 170
- اشاره 171
- نقد 171
- 2- عدم ادعای خلافت 173
- اشاره 173
- اشاره 174
- نقد 174
- اشاره 175
- الف - احتجاج به آیات 175
- اشاره 179
- 1- ابن حماد عقیلی: 180
- 1- مناشده یوم الشوریٰ 184
- اشاره 184
- 2- مناشده با ابوبکر 186
- 4- مذاکره با مهاجرین و انصار 187
- 3- مفاخره قریش 187
- 5- مناظره با ملحدان 189
- اشاره 192
- 6- پاسخ پرسشگران 192
- 1- مناظره با ابوبکر: 194
- 2- مناظره با اعضاء شورا: 196
- 3- مناظره با مهاجرین و انصار: 197
- ب - استناد به روایات 199
- 1- مناشده یوم الشوری 201
- 2- مناشده ایام عثمان 202
- 4- مناشده یوم الجمل 208
- 3 - خطبه شقشقیه از علی علیه السّلام نیست 219
- اشاره 219
- نقد 220
- خطبه در منابع شیعه: 222
- خطبه در منابع اهل سنت 225
- اشاره 229
- اشاره 233
- اسباب النزول 234
- 1 - همسران سبب نزول آیه هستند 234
- اشاره 234
- نقد 235
- اشاره 238
- نقد 239
- نقد 244
- الف) منابع تفسیری / تفسیر و روش های تفسیر 246
- ب) علوم قرآنی 250
- ج) حدیث 251
- د) داریه الحدیث 258
- ه-) رجالی 259
- و) تراجم 260
- ز) فقهی و اصولی 262
- ح) کلامی 264
- ط) تاریخی 265
- ی) لغوی و ادبی 266
- ک) کلیات 268
1- تهذیب الکمال، ج 19، ص 282؛ الضعفاء الکبیر، ج 3، ص 373؛ میزان الاعتدال، ج 5، ص 116؛ تهذیب التهذیب، ج 4، ص 170.
2- تهذیب التهذیب، ج 4، ص 169.
3- همان، ص 170.
4- تهذیب التهذیب، ج 4، ص 170.
5- همان.
آرای بسیاری او را تضعیف کرده اند یا این که دست کم او را توثیق نکرده اند ولی در میان دانشمندان عده ای نیز بدون توثیق او، از او ستایش کرده اند که این ستایش ها از دانش اوست نه از صداقت او.
پس براساس قاعده علمی که گفته اند؛ اگر درباره شخصی هم توثیق داشته باشیم و هم تضعیف، تضعیف و جرح مقدم است و نباید به سخن او اعتماد کرد.
شخصیت عکرمه از دیدگاه شیعه
شیعیان نیز درباره عکرمه دو دیدگاه زیر را مطرح کردهاند:
الف - دیدگاه اکثریت قریب به اجماع که او را نه شیعه می دانند و نه ثقه؛
علامه حلّی درباره او می نویسد:
«عکرمه، مولی ابن عباس لیس علی طریقتنا و لا من اصحابنا.»(1)
«عکرمه غلام ابن عباس نه شیعه است و نه از اصحاب ماست».
کشی درباره او روایتی را نقل می کند که او در حال مرگ شیعه نبوده است.(2)