- اشاره 9
- اشاره 10
- آیه تطهیر 11
- توضیح آیه 11
- تقریر استدلال شیعه 12
- دلالت کلمّه انّما بر حَصْر 13
- مقدمه اول 13
- مقدمه دوم 15
- نزول آیه درشأن اصحاب کساء 15
- 1 - تطبیق رسول خدا صلی الله علیه وآله 18
- اشاره 18
- شواهد شأن نزول: 18
- اشاره 18
- الف - تطبیق عملی یا رفتاری: 19
- اشاره 26
- اشاره 29
- 1- امام علی علیه السّلام 31
- 3- جابر بن عبدالله الانصاری 33
- 2 - اعتراف همسران رسول خدا صلی الله علیه وآله 39
- اشاره 39
- الف - ام سلمه 40
- ج - عایشه 41
- اشاره 41
- 3 - اعتراف محدثان و مفسران 43
- ویژگی های اهل البیت علیه السّلام 55
- اهل بیت علیه السّلام در کلام رسول خدا صلی الله علیه وآله 56
- الف- اهل بیت علیه السّلام کشتی نجات 56
- ب - اهل بیت علیه السّلام وسیله آمرزش گناهان 60
- الف - عوامل مادی: 67
- ب - عوامل معنوی: 67
- اشاره 67
- ج- اهل بیت علیه السّلام وسیله امنیت امت 67
- د - نسب خانوادگی اهل بیت علیه السّلام 72
- ه- جنگ با اهل بیت علیه السّلام؛ جنگ با رسول خدا صلی الله علیه وآله 76
- و - اهل بیت علیه السّلام مخزن علوم و اسرار الهی 80
- ز - اهل بیت علیه السّلام اساس دین خدا 86
- تطبیق اصحاب کساء 88
- اشاره 88
- د - امام حسن مجتبی علیه السّلام 94
- ه - امام حسین علیه السّلام 95
- اشاره 98
- شبهات ادبی 98
- 1 - رجس شامل دروغ نمی شود: 98
- اشاره 98
- 2 - رجس شامل خطا نمی شود: 99
- اشاره 99
- عدم ملازمه میان نفی رجس و عصمت: 100
- 4- اهل البیت شامل اصحاب کساء نمی شود: 112
- اشاره 113
- 5- اهل البیت شامل علی علیه السّلام نمی شود: 113
- الف - دیدگاه شیعه 115
- ب - دیدگاه اهل سنت 117
- اشاره 126
- تعریف سیاق 127
- شبهه سیاق 127
- دلایل طرفداران سیاق 130
- سیاق آیات 130
- شخصیت عکرمه از دیدگاه اهل سنت 131
- اشاره 131
- الف - فکری: 132
- ب - قولی: 134
- شخصیت عکرمه از دیدگاه شیعه 136
- نقد 138
- اشاره 140
- دلایل عدم شمول همسران پیامبر در این آیه 140
- 1- ناتوانی راویان 141
- 2- اصطلاح اصحاب کساء 141
- 5- ناهماهنگی الفاظ: 144
- 7- تحقق نیافتن دستورات الهی: 145
- 8- عدم ادعای همسران: 147
- اشاره 147
- شبهه تفکیک کلام: 148
- اشاره 153
- شبهات کلامی 154
- اشاره 154
- 1- اراده در آیه تشریعی است: 154
- اشاره 161
- 2 - عدم عصمت 161
- نقد 163
- بررسی دلالت آیه بر عصمت 166
- اشاره 170
- اشاره 171
- نقد 171
- 2- عدم ادعای خلافت 173
- اشاره 173
- اشاره 174
- نقد 174
- اشاره 175
- الف - احتجاج به آیات 175
- اشاره 179
- 1- ابن حماد عقیلی: 180
- 1- مناشده یوم الشوریٰ 184
- اشاره 184
- 2- مناشده با ابوبکر 186
- 4- مذاکره با مهاجرین و انصار 187
- 3- مفاخره قریش 187
- 5- مناظره با ملحدان 189
- اشاره 192
- 6- پاسخ پرسشگران 192
- 1- مناظره با ابوبکر: 194
- 2- مناظره با اعضاء شورا: 196
- 3- مناظره با مهاجرین و انصار: 197
- ب - استناد به روایات 199
- 1- مناشده یوم الشوری 201
- 2- مناشده ایام عثمان 202
- 4- مناشده یوم الجمل 208
- 3 - خطبه شقشقیه از علی علیه السّلام نیست 219
- اشاره 219
- نقد 220
- خطبه در منابع شیعه: 222
- خطبه در منابع اهل سنت 225
- اشاره 229
- اشاره 233
- اسباب النزول 234
- 1 - همسران سبب نزول آیه هستند 234
- اشاره 234
- نقد 235
- اشاره 238
- نقد 239
- نقد 244
- الف) منابع تفسیری / تفسیر و روش های تفسیر 246
- ب) علوم قرآنی 250
- ج) حدیث 251
- د) داریه الحدیث 258
- ه-) رجالی 259
- و) تراجم 260
- ز) فقهی و اصولی 262
- ح) کلامی 264
- ط) تاریخی 265
- ی) لغوی و ادبی 266
- ک) کلیات 268
1- میزان الاعتدال، ج 2، ص 178.
2- مناقب، ابن مغازلی، ص 112.
3- مناقب، خوارزمی، ص 313.
4- کفایه الطالب، ص 386.
5- فرائدالسمطین، ج 1، ص 319.
6- ترجمه الامام علی بن ابی طالب من تاریخ مدینه دمشق، ج 3، ص 113.
چنان که ملاحظه می کنید، در میان اهل سنت نیز هستند افرادی که احتجاج امام علی علیه السّلام را به نزول این آیه درباره خودش نقل کرده باشند. گذشته از آن که چندین نفر مناشده «یوم الشوری» را نقل کرده اند که با آنچه در منابع شیعه آمده است یکسان است، ولی وقتی مناشده در مقام اثبات برتری امام بر خلفا مطرح میشود، آن را نقل نکرده اند و عده ای هم با این اتهام که این روایت ساختگی است، بدون ارائه دلیلی از نقل مناشده خودداری کرده اند و برخی نیز با این توهم که بعید است امام علی علیه السّلام نسبت به خلیفه اول و دوم چنین سخنی بگوید تمام مناشده را نقل نکرده اند و گروهی نیز با اتهام ضعف راوی از نقل آن پرهیز کرده اند، در حالی که این گونه نیست.
به هر حال به اندازه ای که این حقیقت اثبات شود که امام علی علیه السّلام به نزول آیه احتجاج کرده است در منابع اهل سنت هم یافت می شود.
ب . منابع شیعه
اشاره
استدلال امام به آیه «انّما» در منابع شیعه بسیار زیاد آمده است که به بعضی از آنها اشاره می کنیم:
1- مناشده یوم الشوریٰ
همان طور که پیشتر بیان کردیم، در جلسه شورا که هر یک ادعای صلاحیت رهبری دارند، طبیعی است که درصدد معرفی و بیان شایستگی های خود برآیند.