- اشاره 9
- اشاره 10
- آیه تطهیر 11
- توضیح آیه 11
- تقریر استدلال شیعه 12
- دلالت کلمّه انّما بر حَصْر 13
- مقدمه اول 13
- مقدمه دوم 15
- نزول آیه درشأن اصحاب کساء 15
- 1 - تطبیق رسول خدا صلی الله علیه وآله 18
- اشاره 18
- اشاره 18
- شواهد شأن نزول: 18
- الف - تطبیق عملی یا رفتاری: 19
- اشاره 26
- اشاره 29
- 1- امام علی علیه السّلام 31
- 3- جابر بن عبدالله الانصاری 33
- 2 - اعتراف همسران رسول خدا صلی الله علیه وآله 39
- اشاره 39
- الف - ام سلمه 40
- ج - عایشه 41
- اشاره 41
- 3 - اعتراف محدثان و مفسران 43
- ویژگی های اهل البیت علیه السّلام 55
- اهل بیت علیه السّلام در کلام رسول خدا صلی الله علیه وآله 56
- الف- اهل بیت علیه السّلام کشتی نجات 56
- ب - اهل بیت علیه السّلام وسیله آمرزش گناهان 60
- الف - عوامل مادی: 67
- ب - عوامل معنوی: 67
- ج- اهل بیت علیه السّلام وسیله امنیت امت 67
- اشاره 67
- د - نسب خانوادگی اهل بیت علیه السّلام 72
- ه- جنگ با اهل بیت علیه السّلام؛ جنگ با رسول خدا صلی الله علیه وآله 76
- و - اهل بیت علیه السّلام مخزن علوم و اسرار الهی 80
- ز - اهل بیت علیه السّلام اساس دین خدا 86
- تطبیق اصحاب کساء 88
- اشاره 88
- د - امام حسن مجتبی علیه السّلام 94
- ه - امام حسین علیه السّلام 95
- اشاره 98
- شبهات ادبی 98
- 1 - رجس شامل دروغ نمی شود: 98
- اشاره 98
- اشاره 99
- 2 - رجس شامل خطا نمی شود: 99
- عدم ملازمه میان نفی رجس و عصمت: 100
- 4- اهل البیت شامل اصحاب کساء نمی شود: 112
- 5- اهل البیت شامل علی علیه السّلام نمی شود: 113
- اشاره 113
- الف - دیدگاه شیعه 115
- ب - دیدگاه اهل سنت 117
- اشاره 126
- تعریف سیاق 127
- شبهه سیاق 127
- دلایل طرفداران سیاق 130
- سیاق آیات 130
- شخصیت عکرمه از دیدگاه اهل سنت 131
- اشاره 131
- الف - فکری: 132
- ب - قولی: 134
- شخصیت عکرمه از دیدگاه شیعه 136
- نقد 138
- دلایل عدم شمول همسران پیامبر در این آیه 140
- اشاره 140
- 2- اصطلاح اصحاب کساء 141
- 1- ناتوانی راویان 141
- 5- ناهماهنگی الفاظ: 144
- 7- تحقق نیافتن دستورات الهی: 145
- 8- عدم ادعای همسران: 147
- اشاره 147
- شبهه تفکیک کلام: 148
- اشاره 153
- شبهات کلامی 154
- اشاره 154
- 1- اراده در آیه تشریعی است: 154
- 2 - عدم عصمت 161
- اشاره 161
- نقد 163
- بررسی دلالت آیه بر عصمت 166
- اشاره 170
- اشاره 171
- نقد 171
- 2- عدم ادعای خلافت 173
- اشاره 173
- اشاره 174
- نقد 174
- الف - احتجاج به آیات 175
- اشاره 175
- اشاره 179
- 1- ابن حماد عقیلی: 180
- 1- مناشده یوم الشوریٰ 184
- اشاره 184
- 2- مناشده با ابوبکر 186
- 4- مذاکره با مهاجرین و انصار 187
- 3- مفاخره قریش 187
- 5- مناظره با ملحدان 189
- اشاره 192
- 6- پاسخ پرسشگران 192
- 1- مناظره با ابوبکر: 194
- 2- مناظره با اعضاء شورا: 196
- 3- مناظره با مهاجرین و انصار: 197
- ب - استناد به روایات 199
- 1- مناشده یوم الشوری 201
- 2- مناشده ایام عثمان 202
- 4- مناشده یوم الجمل 208
- اشاره 219
- 3 - خطبه شقشقیه از علی علیه السّلام نیست 219
- نقد 220
- خطبه در منابع شیعه: 222
- خطبه در منابع اهل سنت 225
- اشاره 229
- اشاره 233
- اسباب النزول 234
- اشاره 234
- 1 - همسران سبب نزول آیه هستند 234
- نقد 235
- اشاره 238
- نقد 239
- نقد 244
- الف) منابع تفسیری / تفسیر و روش های تفسیر 246
- ب) علوم قرآنی 250
- ج) حدیث 251
- د) داریه الحدیث 258
- ه-) رجالی 259
- و) تراجم 260
- ز) فقهی و اصولی 262
- ح) کلامی 264
- ط) تاریخی 265
- ی) لغوی و ادبی 266
- ک) کلیات 268
را که دو گوش شنوا داشت، شنواندم.
همان طور که ملاحظه می کنید، امام علی علیه السّلام در این پرسش و پاسخ ابن ابی لیلی هر دو نظریه یعنی شایستگی نصبی و شایستگی شخصی را مطرح و پیامدهای هر دو نظر را نیز بیان می کند و به صراحت پاسخ می دهد که از همان زمان ارتحال رسول خدا صلی الله علیه وآله من شایستگی نصبی داشتم.
3 - خطبه شقشقیه از علی علیه السّلام نیست
اشاره
یکی از مواردی که حضرت علی علیه السّلام در آن به صراحت ادعای خلافت می کند، خطبه شقشقیه است. یکی از شبهاتی که مطرح کرده اند، این است که خطبه شقشقیه از حضرت علی علیه السّلام نیست. به این شبهه توجه کنید:
«اما نقل الناقل عنه انّه قال لقد تقمصها ابن ابی قحافه... فنقول اوّلاً این اسناد هذاالنقل و انّما یوجد مثل هذا فی کتاب نهج البلاغه و امثاله و اهل العلم یعلمون ان اکثر خطب هذا الکتاب مفتراه علی علیّ و هذالا یوجد غالبا فی کتاب متقدم و لالها اسناد معروف.»(1)