می آید. و این امر آن قدر ادامه یافت که من و رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم عرق کردیم (1)
در روایت دیگر علی علیه السلام فرمود :
اِنَّ رَسُولَ الله صلی الله و علیه و آله و سلم عَلَّمَنِی أَلْفَ بابٍ مِنَ الحَلالِ وَ الحَرامِ وَ مِمّاکانَ اِلَی یَوْمَ القِیامَهِ، کُلُّ بابٍ مِنْهَا یُفْتَحُ أَلَفُ بابٍ. (2)
همانا رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم هزار باب از حلال و حرام و آنچه تا قیامت تحقّق پیدا خواهد کرد برایم آموخت که از هر بابی هزار باب دیگر گشوده می شود.
و در روایاتی دیگر به جای هزار باب علم، هزار حرف و در بعضی هزار کلمه تعبیر شده است (3) .
و در روایتی امام صادق علیه السلام در این باره توضیحی داده است. موسی بن بکر از امام صادق علیه السلام سؤال می کند: مردی که یک روز یا دو روز یا سه روز یا چهار روز یا بیشتر در حال اغما و بیهوشی می ماند، چقدر از نمازهایش را باید قضا کند؟ حضرت در جواب می فرماید :
ألاَ أُخْبِرُکَ بِمَا یَجْمَعُ لَکَ هَذا وَ أشْباهَهُ کُلُّ مَا غَلَبَ الله عَزَّوَجَلَّ عَلَیْهِ مِنْ أَمْرٍ وَ اللّهُ أَعْذَرُ لِعَبْدِهِ. وَ زادَ فِیهِ غَیْرُهُ: اِنَّ أَبَا عَبْدِالله علیه السلام قَال: وَ هذا مِنَ الأَبوابِ التَّی یَفْتَحُ کُلُّ بابٍ مِنْها أَلْفَ بابٍ. (4)
بدان، چیزی به تو یاد می دهم که با آن بتوانی این مسأله و نظایر آن را حلّ کنی. هر امری که از سوی خدا بر بندهاش مستولی شود، بنده در آن معذور است. در نقل دیگری برای این روایت دنبالهای هم آمده است که امام فرمود : این از ابوابی است که از هر بابش هزار باب گشوده می شود.
1- . الخصال/642.
2- . الخصال/643.
3- . الخصال/648-650.
4- . الخصال/644.