- پیش گفتار 1
- اشاره 7
- اشاره 8
- نگاهی اجمالی به اعترافات اهل سنت 9
- 1. کیفیت صلوات در سوره احزاب 13
- سلام و درود بر اهل بیت علیهم السلام در قرآن 13
- 2. عدم پذیرش نماز بدون درود بر محمد و آل محمد صلی علیه وآله وسلم 19
- 3. مصادیق آل یاسین در قرآن کریم 26
- جایگاه حدیث ثقلین در تفاسیر 27
- اشاره 27
- نقل های مختلف حدیث ثقلین 29
- جایگاه سندی حدیث ثقلین 37
- تحلیل علمای شیعه از حدیث ثقلین 51
- منبع شناسی حدیث ثقلین 55
- کفایه الطالب اللبیب فی خصائص الحبیب المعروف بالخصائص الکبری 62
- منابع برای مطالعه بیشتر 66
- اشاره 67
- اشاره 68
- نقش هدایتگرانه اهل بیت علیهم السلام در سایه قرآن 68
- 1. خلقت نوری پیامبر اکرم، امام علی و اهل بیت علیهم السلام 70
- 3. حدیث امان 73
- 4. حدیث سفینه نوح و باب حطه 79
- تذکره الخواص 81
- اشاره 81
- تأملی در سند حدیث 83
- اهل بیت علیهم السلام شجره طیبه 90
- اشاره 94
- الف) آیه فَسْئَلُوا أَهْلَ الذِّکْرِ2 94
- اهل بیت علیهم السلام یگانه آگاهان بر قرآن 94
- اشاره 94
- تبیین آیه درباره اهل بیت علیهم السلام 98
- روایات اهل سنت در نگاهی ژرف تر 108
- ب) آیه مع الصادقین 114
- دیدگاه های مختلف در خصوص مصادیق آیه 115
- مصداق صادقین در قرآن کریم 116
- اشاره 143
- وجوب تولی یا محبت اهل بیت 144
- اشاره 156
- اشاره 156
- لزوم محبت اهل بیت در قرآن کریم 156
- 1. آیه مودت 156
- ج) احادیث دال بر مصادیق آیه مودت 160
- ه) اختصاص آیه مودت به اهل بیت علیهم السلام 176
- و) احتجاجات اهل بیت علیهم السلام به آیه مودت 178
- 2. آیه 23 سوره شوری 183
- 3. آیات 89 تا 90 سوره نمل 184
- 4. آیه 96 سوره مریم 185
- صیغه تولی و تبری و توسل در کلام ابن روزبهان 225
- اشاره 227
- جایگاه ولایت نزد تشیع 228
- ولایت در حدیث اهل سنت 229
- اشاره 229
- 1. وَ أَنَّ الَّذِینَ لا یُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَهِ أَعْتَدْنا لَهُمْ عَذاباً أَلِیماً ؛ 235
- 3. وَ إِنِّی لَغَفّارٌ لِمَنْ تابَ وَ آمَنَ وَ عَمِلَ صالِحاً ثُمَّ اهْتَدی 236
- 2. وَ اجْعَلْنا لِلْمُتَّقِینَ إِماماً2 236
- 4. هُنالِکَ الْوَلایَهُ لِلّهِ الْحَقِّ هُوَ خَیْرٌ ثَواباً وَ خَیْرٌ عُقْباً 237
- 5. وَ جَعَلْنا لَهُمْ لِسانَ صِدْقٍ عَلِیًّا 238
- 6. وَ لَقَدْ صَرَّفْنا لِلنّاسِ فِی هذَا الْقُرْآنِ مِنْ کُلِّ مَثَلٍ فَأَبی أَکْثَرُ النّاسِ إِلاّ کُفُوراً2 239
- 7. قُلْ هذِهِ سَبِیلِی أَدْعُوا إِلَی اللّهِ عَلی بَصِیرَهٍ أَنَا وَ مَنِ اتَّبَعَنِی 240
- 9. آیه اعتصام: وَ اعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللّهِ جَمِیعاً3 241
- 8. وَ مِمَّنْ خَلَقْنا أُمَّهٌ یَهْدُونَ بِالْحَقِّ وَ بِهِ یَعْدِلُونَ 1 241
- 11. اِهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِیمَ 242
- 10. فَإِذا فَرَغْتَ فَانْصَبْ 2 242
- اشاره 249
- پذیرش مرجعیت علمی اهل بیت علیهم السلام از سوی ابوحنیفه 249
- ابوحنیفه و عزاداری امام حسین علیه السلام 251
- روایات ابوحنیفه از اهل بیت علیهم السلام در منابع شیعی 251
- مقایسه دیدگاه ابوحنیفه در مورد اهل بیت علیهم السلام و تشیع 253
- اشاره 253
- دیدگاه شهرستانی درباره امامت و ولایت 255
- آیه های ولایت 259
- 1. آیه ولایت 259
- اشاره 259
- نزول آیه ولایت درباره علی علیه السلام به استناد روایات 260
- زمینه های نزول آیه ولایت 275
- بررسی چند نظریه و نقد آنها 280
- نکاتی درباره داستان اعطای خاتم 302
- منابع برای مطالعه بیشتر 305
- 2. آیه اولی الامر 306
- اشاره 306
- 1. علی علیه السلام 308
- روایات اهل سنت درباره مصداق اولی الامر 308
- 2. سایر اقوال درباره مصادیق اولی الامر 312
- بررسی و تحلیل احادیث اهل سنت 314
- بررسی و نقد دیدگاه فخر رازی 322
- جمع بندی 324
- اشاره 326
- 3. آیه اکمال 326
- نظرهای مخالف و متناقض 330
- حکایت اول 331
- منشأ اقوال متناقض در میان اهل سنت 331
- حکایت دوم 332
- سایر اقوال درباره آخرین سوره و آیه 338
- زمان نزول آیه اکمال 341
- حقیقت سبب نزول آیه اکمال دین 347
- روایات اهل بیت علیهم السلام در خصوص آخرین حج حضرت رسول صلی الله علیه و آله 358
- اشاره 364
- بررسی روایات اهل سنت درباره آیه تبلیغ 364
- 4. آیه تبلیغ 364
- اقوال تابعین درباره نزول آیه تبلیغ 369
- روایات عدم تصریح بر شأن نزول خاص 374
- بررسی دیدگاه های اهل سنت 377
- 2. نزول آیه و حراست از پیامبر خدا صلی الله علیه و آله وسلم 379
- 3. نزول آیه درباره رجم و قصاص 383
- 4. نزول آیه و عیب جویی یهود و استهزای اسلام 385
- 5. اقوالی دیگر در سبب نزول آیه تبلیغ 389
- 5. آیه مبا هله 392
- جریان مباهله 392
- اشاره 392
- سند و شأن نزول جریان مباهله در منابع اهل سنت 393
- آیه مباهله از دیدگاه مفسران مذهب اهل سنت 399
- نقد و بررسی ابهامات و شبهات 404
- استدلال حمَّصی 411
- گذری کوتاه بر زندگی و شخصیت فخر رازی 413
- اشکال آلوسی 414
- روایت شجره واحده 419
- روایتی در زمینه ولایت امیر مؤمنان علیه السلام 420
- نتیجه مباحث آیه مباهله 421
- منابع جهت مطالعه بیشتر درباره آیه مباهله 428
- اشاره 430
- عصمت، شرط امامت 430
- مفهوم ظالم در آیه شریفه 431
- استفاده شیعه از آیه عهد 432
- برداشت اهل سنت از آیه عهد و اشکال آن 432
- شروط امام 435
- مفسران و آیه تطهیر 440
- کلام اهل لغت در معنای رجس 441
- روایات تعداد ائمه 442
- حیرت علمای اهل سنت در تفسیر این حدیث 444
- اسامی دوازده امام در مکتب خلفا 448
- اشاره 450
- 7. آیه انذار 450
- تحریف تاریخ 451
- اشکال بر حدیث و پاسخ آن 452
- مهدویت و ظهور حضرت مهدی عجل اللّه تعالی فرجه 455
- موارد اتفاق فریقین در موضوع مهدویت 455
- 1. اتفاق بر اصل قضیه 455
- اشاره 455
- 2. اتفاق بر وجوب اعتقاد به امر مهدی عجل الله تعالی فرجه 463
- 3. اعتقاد بر فراگیر بودن دعوت و حکومت او 466
- آیات قرآن و ظهور مهدی عجل الله تعالی فرجه 481
- شواهد قرآنی بر صحت و امکان رجعت 489
- پاسخ به چند شبهه 498
- اصحاب کهف و زنده شدنشان در آخر الزمان 500
- منابع برای مطالعه بیشتر 503
آنچه در این آیه نمود بیشتری دارد نزول آیه درباره علی علیه السلام است. گرچه عده ای تلاش نموده اند تا با فضیلت سازی برای عده ای دیگر این فضیلت را کمرنگ نمایند، اما نور خداوند همیشه می تابد و خاموش ناشدنی است. از این رو ابتدا شأن نزول آیه را از زبان علمای اهل سنت بیان می کنیم و سپس مسائل را در ذیل آن بیشتر می کنیم.
نزول آیه ولایت درباره علی علیه السلام به استناد روایات
محدثان و مفسران، نزول آیه ولایت درباره علی علیه السلام را با طریقه ها و اسناد پرشمار و گوناگونی از صحابه نقل کرده اند. در میان این صحابه چهره هایی چون ابن عباس، ابوذر، عمار بن یاسر، جابر بن عبدالله انصاری، ابی رافع، انس بن مالک، سلمه بن کهیل، عبدالله بن سلام، مقداد بن اسود کندی، عمربن خطاب، عثمان بن عنفان، زبیر بن عوام، عبدالرحمن بن عوف، سعد بن ابی و قاص، طلحه بن عبدالله، خلیل بن مرّه و بالاخره خود امیرمؤمنان علیه السلام دیده می شوند.(1)
حاملان و حافظان حدیث در موسوعات روایی، این حدیث را آورده و گروهی تصریح بر حجیت آن نیز دارند. علامه امینی 66 نفر از این جمله را با مدارک و نام کتاب های آنان یاد کرده است.(2)
آیت الله نجفی مرعشی نیز نزول آیه را از 31 مصدر و منبع که در دسترس ایشان بوده نقل کرده و منابع یاد شده را همراه با ذکر نشانی آنها قید کرده است.(3)
حسکانی، عالم و محدث بزرگ اهل سنت نیز در این باره 28 روایت در شواهد التنزیل نقل کرده که در بین راویان آنها شش نفر از بزرگان صحابه؛ یعنی علی علیه السلام، عمار، ابوذر، مقداد، جابر و ابن عباس به چشم می خورند.(4)
1- (1) . سید بن طاووس؛ سعد السعود، ص 96؛ امینی، الغدیر، ج 3، ص 156؛ ابن شهر آشوب، مناقب آل ابی طالب، ج 3، ص 2؛ حسکانی، شواهد التنزیل، ج 1، صص 222-239.
2- (2) . امینی، الغدیر، ج 3، صص 156-162.
3- (3) . قاضی نورالله، احقاق الحق، تعلیقات مرحوم آیه الله مرعشی نجفی، ج 2، صص 399-408.
4- (4) . شواهد التنزیل، ج 1، صص 209-248.