معاد و جهان پس از مرگ صفحه 215

روحانی بدون جسمانی، هیچ گونه تناسبی با این بحثها ندارد (دقت کنید).

قابل توجه اینکه: عرب جاهلی اعتقاد به بقای روح داشت، از آنچه او تعجب داشت و به شدت انکار می‌نمود مسأله معاد جسمانی و بازگشت این بدن به زندگی بعد از مرگ بود، لذا قرآن از زبان آنها چنین می‌گوید:

«أَ یَعِدُکُمْ أَنَّکُمْ إِذا مِتُّمْ وَ کُنْتُمْ تُرابًا وَ عِظامًا أَنَّکُمْ مُخْرَجُونَ آیا (این پیامبر) به شما وعده می‌دهد، هنگامی که مردید و خاک و استخوانهای (پوسیده) شدید بار دیگر (از قبرها) بیرون آورده می‌شوید.»(1)

و در جای دیگر می‌خوانیم: «وَ قالُوا أَ إِذا ضَلَلْنا فِی اْلأَرْضِ أَ إِنَّا لَفی خَلْقٍ جَدیدٍ؛ آنها گفتند: آیا هنگامی که ما (مردیم و) در زمین گم شدیم آفرینش تازه‌ای خواهیم یافت؟»(2)

و در جای دیگر می‌گوید:

«وَ قالَ الَّذینَ کَفَرُوا هَلْ نَدُلُّکُمْ عَلی رَجُلٍ یُنَبِّئُکُمْ إِذا مُزِّقْتُمْ کُلَّ مُمَزَّقٍ إِنَّکُمْ لَفی خَلْقٍ جَدیدٍ* أَفْتَری عَلَی اللَّهِ کَذِبًا أَمْ بِهِ جِنَّةٌ بَلِ الَّذینَ لا یُؤْمِنُونَ بِاْلآخِرَةِ فِی الْعَذابِ وَ الضَّلالِ الْبَعیدِ؛ و گفتند: آیا مردی را به شما نشان بدهیم که خبر می‌دهد هنگامی که بکلی متلاشی و پراکنده شدید آفرینش نوینی خواهید یافت! آیا این مرد دروغ به خدا بسته؟ یا مجنون است! ولی آنها که به رستاخیز ایمان ندارند در مجازات و گمراهی دوری قرار دارند».(3)

از تمام این آیات استفاده می‌شود که پیامبر اسلام (ص) همه جا سخن از بازگشت این جسم و معاد جسمانی می‌گفته است و لذا مخالفان از آن تعجب می‌کردند و آیات قرآن به پاسخگویی آنها در موارد مختلف پرداخته و می‌گوید:

1- سوره مؤمنون( 23)، آیه 35.

2- سوره سجده( 32)، آیه 10.

3- سوره سبأ( 34)، آیه 7 و 8.