ص:18
1- . بحار الانوار، ج 75، ص 370: «اُذکر مَصرَعک بین یدی أهلِک و لاطبیب یمنعُکَ ولاحبیبٌ ینفعُک».
2- . میزان الحکمه، حدیث 19152 و 19156.
مبارک رمضان مشهور است: «أبکی لخروج نفسی، أبکی لِظلمه قبری...» این یادٰ سازنده است؛ بازدارنده از معصیت، بیدارکننده از خواب غفلت و برانگیزاننده برای طاعت و بندگی است.
4.1. مرگ چیست؟
امّا به راستی حقیقت مرگ چیست؟ با مرگ، چه دگرگونی در وجود ما پدید می آید و چه چیزی از پیکرمان جدا می شود که این بدن از کار می افتد، به تدریج می پوسد و به خاک تبدیل می گردد؟
مرگ نیز از آفریده های خداوند و از جلوه های قدرت اوست. قرآن کریم می فرماید:
«الَّذِی خَلَقَ الْمَوْتَ وَالْحَیاهَ لِیبْلُوَکُمْ أَیّکُمْ أَحْسَنُ عَمَلًا وَهُوَ الْعَزِیزُ الْغَفُورُ»؛(1) (=آن کس که مرگ و حیات را آفرید تا شما را بیازماید که کدام یک از شما بهتر عمل می کنید، و او شکست ناپذیر و