تربیت از دیدگاه قرآن صفحه 77

پیش فرستاده است. « وَلْتَنْظُرْ نَفْسٌ مَا قَدَّمَتْ لِغَدٍ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ خَبِیرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ» این آیه 18 چون آیه 19 بر آن عطف شده بود خواندم، والا این آیه محل بحثم نیست. عمده آیه 19 است. « وَلْتَنْظُرْ نَفْسٌ مَا قَدَّمَتْ لِغَدٍ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ خَبِیرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ» که این رامی بندم برای بحثی که یک وقتی نوبتش بشود. اما این آیه را مورد بحث قرار می دهم. آیه می فرماید: «وَلَا تَکُونُوا کَالَّذِینَ نَسُوا اللَّهَ فَأَنْسَاهُمْ أَنْفُسَهُمْ أُولَئِکَ هُمُ الْفَاسِقُونَ»؛مانند کسانی که خدا را فراموش کردند نباشید. خدا هم خویشتن آنها را به آنها فراموشاند.

آیه 24 سوره برائت را هم برایتان خواندم ؛ اگر پدران، پسران، برادران، زنان ،بستگان، اموال، تجارت، مساکن از خدا و رسول و جهاد در راه خدا و رسول احب است بروید کناری، خدا قوم فاسق را هدایت نمی کند. این جا هم می فرماید کسانی که فراموشانده شدند خودشان به خودشان و خداوند آنها را به خودشان فراموشاند فاسقند .فاسق در اصطلاح ما، یعنی کسی که عمل زشت بکند، ... دروغ بگوید، جنایت بکند. اما این جا فاسق در راه معارف است، در راه ارزشهاست، نه در راه احکام ؛ یعنی آن مسیری که باید بروند رفته اند. حالا برادران ارجمند لحظاتی تأمل کنند از خود آیه ببینیم، چه می فهمیم. اگر خودشانرا فراموش کردند از مسیر دور می افتند. حالا از آن روی سکه که علم بود و فطرت، آمدیم به این روی سکه . لابد در ذهن می آید خودم رافراموش کردم یعنی علمم را، یعنی فطرتم را، نعمت ها را از دست می دهم و به ثروت ،به لذت به قدرت ، به شهوت، به لجام گیسختگی مبتلا می شوم. این فکر در درجه پایین ممکن است این مشمول آیه باشد، ولی این مطلب بلندتر از این حرفهاست این که من بالابودم و بالایی را فراموش کردم در خود خلقت راست است. ولی نه، این روی سکه این را نمی خواهد بگوید مطلب دیگری است، عکس این که الآن به ذهن ما می آید. این روی سکه می خواهد بگوید: تو هیچ هستی. این هیچ را فراموش می کنی و خیال