معرفت معاد صفحه 132

او است . عدّه ای از آنها هر روز به دیدار خانواده خود می روند. برخی دو روز و... و آنانی که در پایین ترین درجه قرار دارند هر هفته دیدار می کنند. (1)در روایت دیگری از

آن حضرت آمده است که زیارت مردگان با خانواده اش به قدر منزلت وی در هفته یا ماه یا سال اتّفاق می افتد. (2)

آگاهی مؤمنان و کافران از دنیا متفاوت است . حضرت صادق (علیه السلام) فرمود: مرده مؤمن هنگامی که از خانواده اش دیدار می کند، آنچه را دوست دارد می بیند و آنچه را ناخوش دارد پنهان داشته می شود. و کافر به عکس در دیدار با خانواده اش ، آنچه را ناخوش دارد می بیند و آنچه را دوست دارد، پنهان داشته می شود. (3)

همچنین در روایتی دیگر از آن حضرت آمده است : هیچ مؤمن و کافری نیست مگر این که هر روز به هنگام زوال خورشید نزد خانواده اش می آید. اگر ببیند خانواده اش کارهای شایسته انجام می دهند خدا را بر آن سپاس می گوید. اما هنگامی که کافر می بیند خانواده اش کارهای نیک انجام می دهند، دچار حسرت می شود. (4)

2 _ 17. بازگشت از حیات برزخی به حیات دنیوی

توقّف اجل محتوم هیچ شخص ممکن نیست ، چنانکه خداوند متعال ، خواسته آنانی را که به هنگام فرا رسیدن مرگ ، خواهان بازگشت به این جهان برای انجام اعمال شایسته و جبران آنچه ترک کرده اند را تحقّق نمی بخشد و می فرماید: و فرا رویشان برزخی است تا روزی که برانگیخته شوند. (5)بازگشت دوباره انسان از حیات برزخی

1- من لایحضره الفقیه ، ج 1، ص 181.
2- الکافی ، ج 3، ص 230.
3- الکافی ، ج 3، ص 230.
4- الکافی ، ج 3، ص 230.
5- المؤمنون ، آیه 99 و 100. (حَتَّی إِذَا جَاءَ أَحَدَهُمُ الْمَوْتُ قَالَ رَبِّ ارْجِعُونِی لَعَلِّی أَعْمَلُ صَالِحًا فِیمَا تَرَکْتُ کَلاَإِنَّهَا کَلِمَهٌ هُوَ قَائِلُهَا وَمِنْ وَرَائِهِمْ بَرْزَخٌ إِلَی یَوْمِ یُبْعَثُونَ ).