معرفت معاد صفحه 347

(یُعْرَفُ الْمُجْرِمُونَ بِسِیَماهُمْ )؛ (1)

مجرمان به سیمایشان شناخته شوند.

گفته شده است : گناهکاران و کافران شناخته می شوند به علامتی که در ایشان مخلوق شده مثل سیاهی رو و کبودی چشم و نشانه های حزن و خواری . (2)علی بن

ابراهیم در معنی «کالحون » در آیه پیشین گفته که دهن های ایشان باز باشد و روهای آنان متغیّر و سیاه باشد از شدّت احتراق . (3)گروهی به شکل میمون و خوک و سگ

محشور شده و به همان شکل وارد جهنّم می شوند. جثّه و اندام دوزخیان غیرعادی و عجیب توصیف شده است . (4)

از حضرت امام محمّد باقر (علیه السلام) روایت شده که دوزخیان میان آتش ، کران و گنگان و کوران باشند، و روی هایشان سیاه باشد. (5)

19 _ 38. فریاد جهنّمیان

از حضرت باقر (علیه السلام) روایت شده است که اهل جهنّم از شدّت آنچه از عذاب الهی به آنان می رسد مانند سگ ها و گرگ ها فریاد می کنند. (6)

20 _ 38. همدم شیطانی جهنّمیان

در قرآن مجید آمده است  :

(وَمَنْ یَعْشُ عَنْ ذِکْرِ الرَّحْمَانِ نُقَیِّضْ لَهُ شَیْطَانًا فَهُوَ لَهُ قَرِینٌ * وَإِنَّهُمْ

1- الرحمن ، آیه 41.
2- تفسیر شریف لاهیجی ، ج 4، ص 341.
3- تفسیر القمی ، ج 2، ص 94.
4- کفایه الموحّدین ، ج 4، ص 414.
5- امالی صدوق ، ص 447.
6- امالی صدوق ، ص 447.