سیطره دین بر ساحت دنیا صفحه 113

می انجامد و افزون بر این که با فطرت انسانی ناسازگار است، با آیات و روایات نیز ناسازگار  است. ولی آن گونه که دکتر سروش درباره بینش اقلی گفته است، این بینش نیز به اندازه بینش پیشین، نامعقول بوده و با آیات و روایات ناسازگار خواهد بود؛ زیرا گفته شد که انسان در هیچ بخش از زندگانی خود از خداوند بی نیاز نیست و در حوزه افعال اختیاری اش، در هر موردی، برای گزینش درست، به هدایت تشریعی نیاز تام دارد. و ممکن نیست و در هیچ جزء زندگی بشری، هدایت تشریعی خداوند تعطیل شده باشد. هم چنین خداوند در قرآن کریم نیز چنین بینشی را نفی می کند و می فرماید:

ما فرَّطنا فِی الکتابِ مِنْ شی ءٍ. (انعام: 38)

در این کتاب، از هیچ چیزی کوتاهی نکرده ایم.

به هر حال، باید تمام زندگی بشر رنگ دینی به خود بگیرد؛ معنای این سخن این نیست که قوای معرفتی انسان تعطیل گردند؛ بلکه منظور این است که در حل هر مشکلی و برای یافتن هر پاسخی، باید از روشنگری قرآن بهره گرفت. اصول را از قرآن و اهل بیت علیهم السلام گرفت و با عقل عن الله و تفکر مبتنی بر قیام برای خدا، به حل مشکل و یافتن پاسخ همت گماشت.

ارکان فرعی دین مداری

باور به عالم غیب و شهادت

یکی از ارکان فرعی دین مداری، باور به عالم غیب و نیز باور به پیوند ضروری و تکوینی انسان و عالم شهادت با عالم غیب است. اگر انسان را از عالم غیب جدا بدانیم، تمام شاخه های علوم انسانی نیز سکولار می شوند. در نتیجه، سیاست، تربیت و آموزش و پرورش و... سکولار