معادشناسی در قرآن کریم(جلد 2) صفحه 23

صفحه 23

(42) «»

« محكمه‌وجدان » يا « قيامت‌صغري »

ازقرآن‌مجيد به‌خوبي‌استفاده‌مي‌شودكه‌روح‌و نفس انساني‌داراي سه‌مرحله‌است :

ـ « نفس امّاره » : يعني روح سركش كه پيوسته انسان را به زشتي‌ها و بدي‌ها دعوت مي‌كند و شهوات و فجور را در برابر او زينت مي‌بخشد ، اين همان چيزي

1- تفسير جوان 27 جلدي، (در 5 مجلد)، قطع وزيري، دكتر محمد بيستوني، انتشارات بيــان جوان ، جلد 4، صفحه 163 تا 165.

«» (43)

است كه همسر عزيز مصر ، آن زن هوسباز هنگامي كه پايان شوم كار خود را مشاهده كرد، به آن اشاره نمود و گفت: « وَ مـا اُبَرِّي‌ءُ نَفْسي اِنَّ النَّفْسَ لاََمّارَةٌ بِالسُّوءِ : من هرگز نفس خود را تبرئه نمي‌كنم ، چراكه نفس سركش همواره به بدي‌ها فــرمــان مــي‌دهـــد » ( 53 / يـــــوسف ) .

ـ « نفس لوّامة » : كه در آيات مورد بحث به آن اشاره شد ، روحي است بيدار و نسبتا آگاه ، هر چند هنوز در برابر گناه مصونيت نيافته ، گاه لغزش پيدا مي‌كند و در دامان گناه مي‌افتد ، اما كمي بعد بيدار مي‌شود ، توبه مي‌كند و به مسير سعادت بازمي‌گردد ، انحراف درباره او كاملاً ممكن است ، ولي موقتي است نه دائم ، گناه از او سرمي‌زند، اما چيزي نمي‌گذرد كه‌جاي خود را به ملامت و سرزنش و توبه مي‌دهد .

اين همان چيزي است كه از آن به‌عنوان « وجـدان اخـلاقي » ياد مي‌كنند ، در بعضي از انسان‌ها بسيار قوي و نيرومند است و در بعضي بسيار ضعيف و ناتوان ، ولي به هر

(44) «»

کتابخانه بالقرآن کتابخانه بالقرآن
نرم افزار موبایل کتابخانه

دسترسی آسان به کلیه کتاب ها با قابلیت هایی نظیر کتابخانه شخصی و برنامه ریزی مطالعه کتاب

دانلود نرم افزار کتابخانه