معادشناسی در قرآن کریم(جلد 2) صفحه 4

صفحه 4

گرچه ميان « عدالت » و « قسط » ، تفاوتي وجود دارد ، « عدالت » به اين گفته مي‌شود كه انسان حق هركس را بپردازد و نقطه مقابلش آن است كه ظلم و ستم كند و حقوق افراد را از آن‌ها دريغ دارد ، ولي « قسط » مفهومش آن است كه حق كسي را به ديگري ندهد و به تعبيــر ديگــر تبعيــض روا نــدارد و نقطــه مقابلش آن است كه حـــق كســـــي را بـــه ديگــــــري دهــــد .

ولي مفهوم وسيع اين دو كلمه ، مخصوصا به هنگامي كه جدا از يكديگر استعمال مي‌شوند ، تقريبا مساوي است و به معني رعايت اعتدال در همه‌چيز و همه‌كار و هرچيــز را به جــاي خـــويش قـــرار دادن مي‌بـــاشـــد .

«» (7)

در مورد معاد و رستاخيز مردگان ، بحث زياد شده است و از آيات قرآن به خوبي استفاده مي‌شود كه هضم اين مسأله براي بسياري از مردم كوته‌فكر در اعصار پيشين مشكل بوده است تا آن‌جا كه گاهي مطرح شدن مسأله رستاخيز و معاد را در گفتار انبياء ، دليل بر نادرست بودن دعوت آن‌ها و حتي ( اَلْعَياذُ بِاللّه ) دليل بر جنون و ديوانگي آنان مي‌گرفتند و مي‌گفتند : « اَفْتَري عَلَي اللّهِ كَذِبا اَمْ بِهِ جِنَّةٌ : اين‌كه پيامبر مي‌گويد بعد از آن‌كه خاك شديد و پراكنده گشتيد ، بازهم زنده خواهيد شد ، تهمتي است كه بر خدا بسته و يا ديوانه است » ( 8 / سبأ ) .

ولي بايد توجه داشت چيزي كه بيشتر موجب تعجب و شگفتي آنان مي‌شد ، مسأله معاد جسماني بود ، زيرا باور نمي‌كردند پس از آن‌كه بدن‌هاي ما خاك گردد و ذرات خاكش در مسير باد و طوفان قرار گيرد و به هر گوشه‌اي از كره زمين افشانده شود، بارديگر اين ذرات پراكنده، از آغوش خاك و از ميان امواج درياها و از لابلاي ذرات هوا گردآوري شود و همان انسان نخستين ، لباس حيات و زندگي دربرپوشد . (8) «»

قرآن مجيد در آيات مختلف به اين پندار نادرست پاسخ گفته و آيه فوق يكي از كوتاه‌ترين و جالب‌ترين تعبيرات را در اين زمينه بازگو مي‌كند و مي‌گويد : نگاهي به آغاز آفرينش خود كنيد ، ببينيد همين جسم شما كه از مقدار زيادي آب و مقدار كمتري مواد مختلف ، فلزات و شبه‌فلزات تركيب شده است ، در آغاز كجا بود ؟ آب‌هايي كه در ساختمان جسم شما به كار رفته ، هر قطره‌اي از آن ، احتمالاً در يكي از اقيانوس‌هاي روي زمين سرگردان بود و سپس تبخير گرديد و تبديل به ابرها و به شكل قطرات باران بر زمين‌ها فروريختند و ذراتي كه هم‌اكنون از مواد جامد زمين در ساختمان جسم شما به كار رفته ، روزي به صورت دانه گندم يا ميوه درخت يا سبزي‌هاي مختلف بود كه از نقاط پراكنده زمين گردآوري شد .

«» (9)

بنابراين چه جاي تعجب كه پس از متلاشي شدن و بازگشت به حال نخستين ، باز همان ذرات جمع‌آوري گردد و به‌هم پيوندند و اندام نخستين را تشكيل دهد ؟ و اگر چنين چيزي محال بود، چرا در آغاز آفرينش انجام‌شد ؟ بنابراين « همان‌گونه كه در آغاز ، خدا شما را آفريده است ، در روز رستاخيز نيز بازمي‌گرداند » و اين همان مطلبــي است كــه در جملــه كــوتــاه بــالا مي‌خــوانيم .(1)

1- تفسيرجوان 27 جلدي،(در5مجلد)، قطع‌وزيري،دكترمحمدبيستوني،انتشارات‌بيان‌جوان، جلد 2، صفحه 76 تا 77 .

(10) «»

کتابخانه بالقرآن کتابخانه بالقرآن
نرم افزار موبایل کتابخانه

دسترسی آسان به کلیه کتاب ها با قابلیت هایی نظیر کتابخانه شخصی و برنامه ریزی مطالعه کتاب

دانلود نرم افزار کتابخانه