راه بهشت صفحه 11

1- 17) بقره / 28.

2- 18) همان / 260.

3- 19) مریم / 66 - 67 .

4- 20) سبأ / 3 - 4.

5- 21) فصّلت / 39.

6- 22) کهف / 49.

آیات فراوان دیگری ظاهر می شود که اعمال مردم در قیامت - خوب یا بد - به صورتی مجسّم می شود و هر کسی عمل خود را می بیند.

از سویی همه پیامبران الهی مردم را نسبت به معاد، انذار و آگاهی داده اند، و همان گونه که مشاهده می شود، بیشترین آیات قرآن و کتب آسمانی دیگر، مربوط به معاد، و توجّه دادن مردم به مرگ و حساب و میزان و صراط و بهشت و دوزخ بوده است. در روایات نیز، بیشترین تذکّر و یادآوری اولیای خدا درباره مرگ و معاد می باشد، تا جایی که یاد مرگ را عبادت بلکه مساوی با یاد خدا دانسته اند، و می فرمایند: «ذکر الموت أفضل العباده.» و یا می فرمایند: «أکثروا من ذکر الموت»(1)

امیرالمؤمنین علیه السلام در خطبه عید فطر و یا قربان می فرمود:

«أوصیکم عباداللّه بتقوی اللّه، و کثره ذکر الموت...»(2)

امام صادق علیه السلام نیز می فرمود:

«لم یکثر عبد ذکر الموت إلّا زهد فی الدّنیا.»(3)

علّامه حلّی رحمه الله در کتاب نهایه الأحکام گوید: «یستحبّ للإنسان ذکر الموت و الإستعداد له لقوله علیه السلام: أکثروا من ذکر هادم اللّذات...»(4)

امام باقرعلیه السلام می فرماید:

«أکثروا ذکر الموت فإنّه لم یکثر ذکر الموت الشّابّ إلّا زهد فی الدّنیا.»

یعنی: «فراوان به یاد مرگ باشید، هر جوانی که فراوان به یاد مرگ باشد در دنیا زاهد خواهد بود.»(5)

زیباترین جمله در این بحث، سخن رسول خداصلی الله علیه وآله است که می فرماید:

«من أکثر ذکر الموت أحبّه اللّه.»(6)

یعنی: «هر کس فراوان به یاد مرگ باشد، خداوند او را دوست می دارد.

از سویی، یاد مرگ و توجّه به حوادث بعد از مرگ، بهترین وسیله برای دوری از