راه بهشت صفحه 62

نموده باشد، به گردنه نماز می رسد، آن گردنه نیز او را باز می دارد، و اگر حقّ نماز را رعایت کرده باشد، پایان کار او عدل پروردگار است، که خداوند در قرآن می فرماید: «إِنَّ رَبَّکَ لَبِالْمِرْصادِ»، یعنی پروردگار تو در کمین ستمگران است، پس اگر او به کسی ظلم نکرده باشد و حقّ کسی را پایمال ننموده باشد، نجات پیدا می کند، [ و داخل بهشت می شود].»

سپس فرمود:

«مردم بر روی صراط حالاتی دارند: یکی آویزان است، دیگری یک قدم او می لغزد و قدم دیگر او ثابت می ماند [ و...] و ملائکه در کنار صراط صدا می زنند: ای خدای کریم، و ای خدای حلیم، ببخش و بگذر، و با فضل خود عمل کن، و مردم را بر صراط سالم بدار. و این در حالی است که مردم همانند ملخ های فراوان فوج فوج به دوزخ سقوط می کنند، و چون یکی از آنان با رحمت خدا نجات می یابد روی خود را به صراط می نماید، و می گوید: شکر و سپاس خدای را که با فضل و کرم خود، بعد از ناامیدی مرا از تو نجات داد، «إِنَّ رَبَّنا لَغَفُورٌ شَکُورٌ».»(1)

در تفسیر آیه شریفه «وَ جی ءَ یَوْمَئِذٍ بِجَهَنَّمَ یَوْمَئِذٍ یَتَذَکَّرُ الْإِنْسانُ وَ أَنّی لَهُ الذِّکْری»(2) در مجمع البیان از ابوسعید خدری نقل شده که:

چون این آیه بر رسول خداصلی الله علیه وآله نازل شد، صورت مبارک آن حضرت تغییر نمود، به گونه ای که اصحاب او وحشت نمودند، و برخی نزد امیرالمؤمنین علیه السلام آمدند و گفتند: «یا علی! امر تازه ای رخ داده، و صورت رسول خداصلی الله علیه وآله [ از غم واندوه] تغییر نموده است.» پس امیرالمؤمنین علیه السلام رسول خداصلی الله علیه وآله را از پشت در بغل گرفت و بین دو شانه او را بوسه زد، و فرمود: «یا رسول اللّه! پدر و مادرم فدای شما باد، چه چیزی رخ داده است؟»

رسول خداصلی الله علیه وآله فرمود: «جبرئیل آمد و این آیه را آورد: «وَ جی ءَ یَوْمَئِذٍ بِجَهَنَّمَ...».»

امیرالمؤمنین علیه السلام می فرماید: به رسول خداصلی الله علیه وآله عرض کردم: «آیا جهنّم را می آورند؟» فرمود: