- بیشتر مردم از مرگ می ترسند، چرا 1
- درس اول: یک سؤال مهم مرگ پایان است یا آغاز؟ 1
- دلیل اصلی این ترس 3
- اشاره 3
- 1- تفسیر مرگ به معنی فنا 3
- 2- پرونده های سیاه 4
- دو دیدگاه مختلف 6
- اشاره 11
- اشاره 21
- اشاره 29
- 1- عشق به بقاء 30
- 2- رستاخیز در میان اقوام گذشته 31
- 3- وجود محکمه درونی به نام وجدان گواه 33
- اشاره 37
- اختیار و آزادی اراده 38
- اشاره 45
- اشاره 53
- اشاره 62
- 2- خاصیت برون نمایی روح 66
- 3- دلایل تجربی اصالت و استقلال روح 68
- اشاره 74
- شواهد قرآنی معاد جسمانی 75
- سؤالات پیرامون معاد جسمانی 79
- اشاره 84
- تجسم اعمال 89
امواج صوتی کوزه گران مصری دوهزار سال پیش را منعکس کنند، به طوری که قابل شنیدن باشد، زیرا در موزه های مصر کوزه هایی از دو هزار سال قبل باقی مانده که به هنگام ساختن آنها با چرخ های مخصوص و به وسیله دستها، امواج صوتی کارگران در بدنه کوزه ها نقش بسته و امروز توانسته اند آن امواج را از نو زنده کنند، به طوری که ما با گوش خود آن را بشنویم!(1)
به هر حال، بسیاری از سؤالاتی که در مورد مسئله معاد و جاودانگی پاداش نیکوکاران و کیفر بدکاران در قرآن مجید آمده است، با توجه به همین «تجسم اعمال» و با توجه به این که هر عمل خوب و بدی در روح و جان ما اثر می گذارد و آن اثر همیشه با ما خواهد بود، پاسخ گفته می شود.
«پایان»
قم - حوزه علمیّه - ناصر مکارم شیرازی
1- . از کتاب «راه طی شده».