صحنه های قیامت صفحه 62

رسول خدا صلی الله علیه و آله نیز فرمود: «از بول پرهیز کنید که بیشتر عذاب قبر از بی مبالاتی به بول است.» و نیز فرمود: «قبر یا باغستانی از باغستان های بهشت است و یا گودالی از گودال های دوزخ است.»(1)

مؤلّف گوید: همان گونه که گذشت اصل مسأله سؤال قبر و فشار و عذاب آن مسلّم و مورد اتّفاق است و لکن خصوصیّات و کیفیّات آنها به طور کامل به ما نرسیده است، از این رو، نیازی به بحث و بررسی آنها نیست بلکه باید طبق قانون «اسکتوا عمّا سکت اللّه عنه»، نسبت به آنها سکوت کنیم و چیزی از خود نگوییم.

شیخ مفید رحمه الله می فرماید: اخبار صحیحه ای از رسول خدا صلی الله علیه و آله به ما رسیده ا ست که ملائکه داخل قبور می شوند و از اموات نسبت به دین [ و

پروردگار و کتاب و قبله و پیامبر و امام] سؤال می کنند.

سپس گوید: در برخی از روایات آمده که دو ملک به نام ناکر و نکیر از ناحیه خداوند وارد قبر میّت می شوند و از او نسبت به پروردگار و پیامبر و دین و امام سؤال می کنند، پس اگر او به حقّ پاسخ بدهد، او را تسلیم ملائکه نعمت و رحمت می کنند و اگر نتواند پاسخ بدهد او را تحویل ملائکه عذاب می دهند.(2)

در برخی از اخبار آمده: دو ملک مربوط به مؤمن را مبشّر و بشیر گویند و دو ملک مربوط به کافر را ناکر و نکیر و این صفات مربوط به عمل آنان است نه اسم آنان باشد.

قبلاً گفته شد: دو ملک مأمور به مؤمن و کافر، مربوط به مؤمن خالص