- در این کتاب چه هدفی را تعقیب میکنیم؟ 1
- خداشناسی از دو راه مطمئن 1
- راهی از برون، روشنترین راه به سوی او 6
- رابطه «نظم» و «عقل» 7
- اشاره 9
- نمونههایی از شگفتیهای آفرینش 9
- نظم در جهان هستی 10
- 1- ستاد بزرگ فرماندهی بدن 11
- اشاره 11
- بخشهای مهم این ستاد بزرگ 12
- حساسترین بخشهای مغز 12
- این بایگانی عجیب 13
- طبیعت بیشعور چگونه شعور میسازد؟ 14
- کارمندان روزانه، و شبانه روزی 14
- 2- یک پرنده کوچک و جهانی از اسرار 15
- 3- گیاهان شگفت انگیز 18
- اشاره 22
- 4- سری به جهان مرموز «اتم» بزنیم 22
- اتمها درس توحید میدهند 24
- چرا بعضی از دانشمندان علوم طبیعی منکر خدا هستند؟ 26
- آیا خدا هم آفریدگاری دارد؟ 31
- اشاره 34
- صفات خدا و عدل 34
- به هوش باشید راه باریکی است 35
- صفات جمال و جلال 36
- اشاره 37
- معروفترین صفات خداوند 37
- 1- یکتائی او 39
- اشاره 39
- دلایل یکتایی او 40
- شاخههای توحید 42
- 2- چرا خدا دیده نمیشود؟ 44
- 3- خداوند کجاست؟ 45
- اشاره 46
- 4- خداوند تواناست 46
- جبر است یا اختیار 48
- دلیل بر آزادی اراده 50
- اشاره 51
- 5- علم بیپایان خداوند 51
- علم خدا سبب گناه ما نمیشود 53
- اشاره 55
- 6- خدا عادل است 55
- چرا عدل مستقلًا جزء اصول دین شده است؟ 56
- حوادث و بلاها چگونه با عدالت سازگار است؟ 58
- صفات دیگر خدا 62
- اشاره 64
- چرا به راهنمایی پیامبران نیازمندیم 64
- 1- لزوم بعثت از نظر تعلیم 66
- 2- لزوم بعثت انبیا از نظر تربیت و اخلاق 68
- 3- لزوم بعثت انبیا از نظر قانون و اجتماع 70
- 4- لزوم بعثت انبیای از طریق مطالعه جهان آفرینش 76
- اشاره 79
- پیامبران معصوم هستند 79
- آیا معصوم بودن افتخار است؟ 81
- سخنی درباره اعجاز 84
- اشاره 84
- زیاده روی درباره معجزات 85
- تصویر روشنی از حقیقت اعجاز 87
- اشاره 89
- قرآن یک معجزه بزرگ و جاویدان 89
- 1- قرآن مرز «زمان» و «مکان» را درهم شکسته. 90
- 2- یک معجزه روحانی 91
- 3- یک معجزه گویا 92
- اشاره 92
- چرا قرآن کلام خداست؟ 93
- به سوی شناسایی قرآن 94
- مبارزه شروع میشود 98
- اشاره 101
- جنبههای مختلف اعجاز قرآن 101
- اشاره 103
- 1- جاذبه قرآن 103
- زیبایی ظاهر و عمق معنا 105
- صراحت و قاطعیت 106
- متانت و عفت بیان 108
- 2- اعجاز قرآن از نظر ارائه یک مکتب فکری عالی 109
- اشاره 109
- عقاید در محیط ظهور قرآن 110
- قرآن و اثبات وجود خدا 111
- مقایسه معارف قرآن با تورات و انجیل 115
- 3- اعجاز قرآن از نظر علوم روز 120
- اشاره 120
- 1- قرآن و زوجیّت در جهان گیاهان 122
- 2- قرآن و زوجیّت عمومی همه موجودات جهان 124
- 3- قرآن و جاذبه عمومی 125
- 4- قرآن و حرکت زمین 127
- 5- قرآن و اسرار آفرینش کوهها 129
- اشاره 132
- جمع آوری قرائن گوناگون 132
- یک سند محکم 133
- 1- خصوصیات اخلاقی و روانی و سوابق پیغمبر صلی الله علیه و آله 134
- 2- محیط دعوت او 135
- 3- در زمانی تاریک و وحشت زا 136
- 4- محتویات دعوت او 136
- 5- دعوت او چه اثری در محیط گذاشت؟ 137
- 6- وسایل پیشبرد هدف او 137
- 7- ایمان آورندگان به او چه کسانی بودند؟ 139
- 8- ایمان و فداکاری او در راه هدفش 140
- 9- عدم سازش با انحرافات محیط 141
- 10- سرعت تأثیر در افکار مردم بیدار 142
- اشاره 144
- معاد و رستاخیز 144
- آیا مرگ پایان زندگی است یا سرآغاز زندگی نوین دیگر؟ 145
- دو ترسیم مختلف از چشم انداز سرنوشت انسان 146
- چرا از مرگ میترسیم؟ 147
- رستاخیز پاسخی به معماها 149
- اشاره 153
- 1- فلسفه آفرینش دلیلی است بر زندگی پس از مرگ 153
- انعکاس این منطق در قرآن 155
- اشاره 157
- 2- خداوند حکیم و رستاخیز 157
- فرمان عمومی عدالت 161
- دادگاههای خصوصی 162
- قانون عدالت در جهان هستی 163
عقاید در محیط ظهور قرآن
محیطی است پر از بتها و بتکدههای باشکوه، از بتهای خانگی گرفته تا بتهای قبیله و بتهای بزرگ که مورد توجّه هر شهر و دیار است.
بتها را با دست خود میسازند و مقدّرات خود را به دستش میسپارند و در برابرش زانو میزنند و با اصرار آن «شریک خدا» یا «واسطه فیض» و یا «شفیع» درگاه او میدانند.
آنها «اللَّه» را خالق آسمانها و زمین میدانستند ولی بتها را طبق آیه 33 سوره «رعد» شریک خدا قرار میدادند. «وَ جَعَلُو للَّهِ شُرَکَاءَ؛ ویا شفیعان درگاه خدا میدانستند» وَ یَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ مَالَایَضُرُّهُمْ وَ لَایَنْفَعَهُمْ وَ یَقُولُونَ هوُلَاءِ شُفَعَاؤُنَا عِندَاللَّهَ؛ آنها چیزهایی را پرستش میکنند که نه به آنها زیان میرسانند و نه سودی به حال آنها دارند و میگویند این بتها شفیعان ما در پیشگاه خدا هستند»(1).
عقیده به بتها زیربنای زیربنای عقاید و افکار مذهبی آنان را تشکیل میداد و روح بت سازی و بت تراشی و بت پرستی بر سراسر ایدههای آنها با تمام قدرت حکومت میکرد.
اعراب با این که خود از داشتن دختر نفرت داشتند، فرشتگان را دختران خدا میدانستند(2) برای خداوند صفات انسانی قائل بودند. و مسأله شرک (تعدد خدایان) به قدری پیش آنها مسلّم بود که اگر کسی دم از وحدت و یگانگی معبود میزد از سخن او وحشت میکردند و با تعجب میگفتند «أَجَعَلَ الْأَلِهَةَ إِلهاً وَاحِداً إِنَّ هذَا لَشَیءٌ عُجَابٌ؛ آیا این پیامبر به جای آن همه معبود تنها یک معبود قرار داده؟ راستی چیز عجیبی است؟»(3)
معاد و رستاخیز مورد انکار آنان بود و نمیتوانستند هضم کنند که ممکن است اعضای پوسیده بار دیگر جامه حیات در تن کنند.
«وَ قَالَ الَّذِینَ کَفَرُواْ هَلْ نَدْلُّکُمْ عَلی رَجُلٍ یُنَبِّئُکُمْ إِذَا مُزِّقْتُمْ کُلِّ مُمَزَّقٍ إِنَّکُمْ لَفِیْ خَلقٍ جَدِیدٍ* أَفْتَری عَلَی اللَّهِ کَذِباً أَمْ بِهِ جِنَّةٌ(4)؛ کافران
1- سوره یونس، آیه 18.
2- سوره زخرف، آیه 17.
3- سوره ص، آیه 5.
4- سوره سبأ، آیه 7 و 8.