- در این کتاب چه هدفی را تعقیب میکنیم؟ 1
- خداشناسی از دو راه مطمئن 1
- راهی از برون، روشنترین راه به سوی او 6
- رابطه «نظم» و «عقل» 7
- اشاره 9
- نمونههایی از شگفتیهای آفرینش 9
- نظم در جهان هستی 10
- 1- ستاد بزرگ فرماندهی بدن 11
- اشاره 11
- بخشهای مهم این ستاد بزرگ 12
- حساسترین بخشهای مغز 12
- این بایگانی عجیب 13
- طبیعت بیشعور چگونه شعور میسازد؟ 14
- کارمندان روزانه، و شبانه روزی 14
- 2- یک پرنده کوچک و جهانی از اسرار 15
- 3- گیاهان شگفت انگیز 18
- اشاره 22
- 4- سری به جهان مرموز «اتم» بزنیم 22
- اتمها درس توحید میدهند 24
- چرا بعضی از دانشمندان علوم طبیعی منکر خدا هستند؟ 26
- آیا خدا هم آفریدگاری دارد؟ 31
- اشاره 34
- صفات خدا و عدل 34
- به هوش باشید راه باریکی است 35
- صفات جمال و جلال 36
- اشاره 37
- معروفترین صفات خداوند 37
- اشاره 39
- 1- یکتائی او 39
- دلایل یکتایی او 40
- شاخههای توحید 42
- 2- چرا خدا دیده نمیشود؟ 44
- 3- خداوند کجاست؟ 45
- اشاره 46
- 4- خداوند تواناست 46
- جبر است یا اختیار 48
- دلیل بر آزادی اراده 50
- اشاره 51
- 5- علم بیپایان خداوند 51
- علم خدا سبب گناه ما نمیشود 53
- اشاره 55
- 6- خدا عادل است 55
- چرا عدل مستقلًا جزء اصول دین شده است؟ 56
- حوادث و بلاها چگونه با عدالت سازگار است؟ 58
- صفات دیگر خدا 62
- چرا به راهنمایی پیامبران نیازمندیم 64
- اشاره 64
- 1- لزوم بعثت از نظر تعلیم 66
- 2- لزوم بعثت انبیا از نظر تربیت و اخلاق 68
- 3- لزوم بعثت انبیا از نظر قانون و اجتماع 70
- 4- لزوم بعثت انبیای از طریق مطالعه جهان آفرینش 76
- پیامبران معصوم هستند 79
- اشاره 79
- آیا معصوم بودن افتخار است؟ 81
- سخنی درباره اعجاز 84
- اشاره 84
- زیاده روی درباره معجزات 85
- تصویر روشنی از حقیقت اعجاز 87
- قرآن یک معجزه بزرگ و جاویدان 89
- اشاره 89
- 1- قرآن مرز «زمان» و «مکان» را درهم شکسته. 90
- 2- یک معجزه روحانی 91
- 3- یک معجزه گویا 92
- اشاره 92
- چرا قرآن کلام خداست؟ 93
- به سوی شناسایی قرآن 94
- مبارزه شروع میشود 98
- اشاره 101
- جنبههای مختلف اعجاز قرآن 101
- اشاره 103
- 1- جاذبه قرآن 103
- زیبایی ظاهر و عمق معنا 105
- صراحت و قاطعیت 106
- متانت و عفت بیان 108
- 2- اعجاز قرآن از نظر ارائه یک مکتب فکری عالی 109
- اشاره 109
- عقاید در محیط ظهور قرآن 110
- قرآن و اثبات وجود خدا 111
- مقایسه معارف قرآن با تورات و انجیل 115
- 3- اعجاز قرآن از نظر علوم روز 120
- اشاره 120
- 1- قرآن و زوجیّت در جهان گیاهان 122
- 2- قرآن و زوجیّت عمومی همه موجودات جهان 124
- 3- قرآن و جاذبه عمومی 125
- 4- قرآن و حرکت زمین 127
- 5- قرآن و اسرار آفرینش کوهها 129
- جمع آوری قرائن گوناگون 132
- اشاره 132
- یک سند محکم 133
- 1- خصوصیات اخلاقی و روانی و سوابق پیغمبر صلی الله علیه و آله 134
- 2- محیط دعوت او 135
- 4- محتویات دعوت او 136
- 3- در زمانی تاریک و وحشت زا 136
- 5- دعوت او چه اثری در محیط گذاشت؟ 137
- 6- وسایل پیشبرد هدف او 137
- 7- ایمان آورندگان به او چه کسانی بودند؟ 139
- 8- ایمان و فداکاری او در راه هدفش 140
- 9- عدم سازش با انحرافات محیط 141
- 10- سرعت تأثیر در افکار مردم بیدار 142
- اشاره 144
- معاد و رستاخیز 144
- آیا مرگ پایان زندگی است یا سرآغاز زندگی نوین دیگر؟ 145
- دو ترسیم مختلف از چشم انداز سرنوشت انسان 146
- چرا از مرگ میترسیم؟ 147
- رستاخیز پاسخی به معماها 149
- 1- فلسفه آفرینش دلیلی است بر زندگی پس از مرگ 153
- اشاره 153
- انعکاس این منطق در قرآن 155
- 2- خداوند حکیم و رستاخیز 157
- اشاره 157
- فرمان عمومی عدالت 161
- دادگاههای خصوصی 162
- قانون عدالت در جهان هستی 163
گفتند آیا کسی را به شما نشان دهیم که مدّعی است هنگامی که شما به صورت اجزای بسیار زیادی در زمین پراکنده شدید بار دیگر آفرینش تازهای خواهید یافت؟ آیا او بر خدا دروغ بسته یا جنون دارد؟»
افکار آنها در همه جا پر از خرافات بود.
حال توجّه کنید که معارف قرآن در این مورد چیست و چگونه برای کوبیدن افکار بتپرستان و تکان دادن مغزهای خفته آنان، و بالاخره برای توجّه دادن آنها به قبح و زشتی این عقیده خرافی وارد میدان میشود
یک جا از قول ابراهیم معلّم توحید چنین نقل میکند:
«مَا هذِهِ التَّمَاثِیلُ الَّتِی أَنْتُمْ لَهَا عَاکِفُون* قَالُوا وَجَدْنَا آبَائَنَا لَهَا عَابِدِینَ* قَالَ لَقَدْ کُنْتُمْ أَنْتُمْ وَ آبَاؤُکُمْ فِی ضَلَالٍ مُبِینٍ این عکسها و نقوش و مجسمهها که در برابر آن زانو میزنید چیست؟ گفتند ما پدران خود را دیدیم که آنها را پرستش میکنند. گفت شما و پدرانتان در گمراهی آشکاری بودهاید»(1).
در این جا قرآن بر مسأله حفظ عادات و رسوم نیاکان که مصداق «گمراهی» یا «گمراهی آشکار» است خطّ بطلان میکشد.
و در جای دیگر میگوید: «قُلْ أَفَاتَخَذْتُمْ مِنْ دُونِهِ أَوْلِیَاءَ لَایَمْلِکُونَ لِأَنْفُسِهِمْ نَفْعاً وَ لَاضَرّراً) این بتها که پرستش میکنید مالک سود و زیان خویش نیستند (پس پرستش آنها چه نتیجهای دارد؟)(2)»
قرآن و اثبات وجود خدا
قرآن درباره اثبات وجود خدا نزدیکترین و روشنترین راه را پیموده گاهی از طریق توجّه دادن به ندای فطرت وارد شده و میگوید: «فَإِذَا رَکِبُوا فِی الْفُلْکِ دَعَوْا اللَّهَ مُخْلِصِینَ لَهُ الدِّینَ فَلَمَّا نَجَّاهُمْ إِلَی الْبَرّ إِذَا هُمْ یَشْرِکُونَ هنگامی که سوار بر کشتی شوند (و در میان امواج خروشان و طوفانهای کوبنده گرفتار آیند) خدا را با توحید و اخلاص تمام میخوانند (و نور فطرت
1- سوره انبیاء، آیه 52- 54.
2- سوره رعد، آیه 16.