- در این کتاب چه هدفی را تعقیب میکنیم؟ 1
- خداشناسی از دو راه مطمئن 1
- راهی از برون، روشنترین راه به سوی او 6
- رابطه «نظم» و «عقل» 7
- اشاره 9
- نمونههایی از شگفتیهای آفرینش 9
- نظم در جهان هستی 10
- 1- ستاد بزرگ فرماندهی بدن 11
- اشاره 11
- بخشهای مهم این ستاد بزرگ 12
- حساسترین بخشهای مغز 12
- این بایگانی عجیب 13
- کارمندان روزانه، و شبانه روزی 14
- طبیعت بیشعور چگونه شعور میسازد؟ 14
- 2- یک پرنده کوچک و جهانی از اسرار 15
- 3- گیاهان شگفت انگیز 18
- اشاره 22
- 4- سری به جهان مرموز «اتم» بزنیم 22
- اتمها درس توحید میدهند 24
- چرا بعضی از دانشمندان علوم طبیعی منکر خدا هستند؟ 26
- آیا خدا هم آفریدگاری دارد؟ 31
- اشاره 34
- صفات خدا و عدل 34
- به هوش باشید راه باریکی است 35
- صفات جمال و جلال 36
- معروفترین صفات خداوند 37
- اشاره 37
- 1- یکتائی او 39
- اشاره 39
- دلایل یکتایی او 40
- شاخههای توحید 42
- 2- چرا خدا دیده نمیشود؟ 44
- 3- خداوند کجاست؟ 45
- اشاره 46
- 4- خداوند تواناست 46
- جبر است یا اختیار 48
- دلیل بر آزادی اراده 50
- اشاره 51
- 5- علم بیپایان خداوند 51
- علم خدا سبب گناه ما نمیشود 53
- اشاره 55
- 6- خدا عادل است 55
- چرا عدل مستقلًا جزء اصول دین شده است؟ 56
- حوادث و بلاها چگونه با عدالت سازگار است؟ 58
- صفات دیگر خدا 62
- چرا به راهنمایی پیامبران نیازمندیم 64
- اشاره 64
- 1- لزوم بعثت از نظر تعلیم 66
- 2- لزوم بعثت انبیا از نظر تربیت و اخلاق 68
- 3- لزوم بعثت انبیا از نظر قانون و اجتماع 70
- 4- لزوم بعثت انبیای از طریق مطالعه جهان آفرینش 76
- پیامبران معصوم هستند 79
- اشاره 79
- آیا معصوم بودن افتخار است؟ 81
- اشاره 84
- سخنی درباره اعجاز 84
- زیاده روی درباره معجزات 85
- تصویر روشنی از حقیقت اعجاز 87
- اشاره 89
- قرآن یک معجزه بزرگ و جاویدان 89
- 1- قرآن مرز «زمان» و «مکان» را درهم شکسته. 90
- 2- یک معجزه روحانی 91
- اشاره 92
- 3- یک معجزه گویا 92
- چرا قرآن کلام خداست؟ 93
- به سوی شناسایی قرآن 94
- مبارزه شروع میشود 98
- اشاره 101
- جنبههای مختلف اعجاز قرآن 101
- اشاره 103
- 1- جاذبه قرآن 103
- زیبایی ظاهر و عمق معنا 105
- صراحت و قاطعیت 106
- متانت و عفت بیان 108
- 2- اعجاز قرآن از نظر ارائه یک مکتب فکری عالی 109
- اشاره 109
- عقاید در محیط ظهور قرآن 110
- قرآن و اثبات وجود خدا 111
- مقایسه معارف قرآن با تورات و انجیل 115
- 3- اعجاز قرآن از نظر علوم روز 120
- اشاره 120
- 1- قرآن و زوجیّت در جهان گیاهان 122
- 2- قرآن و زوجیّت عمومی همه موجودات جهان 124
- 3- قرآن و جاذبه عمومی 125
- 4- قرآن و حرکت زمین 127
- 5- قرآن و اسرار آفرینش کوهها 129
- اشاره 132
- جمع آوری قرائن گوناگون 132
- یک سند محکم 133
- 1- خصوصیات اخلاقی و روانی و سوابق پیغمبر صلی الله علیه و آله 134
- 2- محیط دعوت او 135
- 4- محتویات دعوت او 136
- 3- در زمانی تاریک و وحشت زا 136
- 5- دعوت او چه اثری در محیط گذاشت؟ 137
- 6- وسایل پیشبرد هدف او 137
- 7- ایمان آورندگان به او چه کسانی بودند؟ 139
- 8- ایمان و فداکاری او در راه هدفش 140
- 9- عدم سازش با انحرافات محیط 141
- 10- سرعت تأثیر در افکار مردم بیدار 142
- اشاره 144
- معاد و رستاخیز 144
- آیا مرگ پایان زندگی است یا سرآغاز زندگی نوین دیگر؟ 145
- دو ترسیم مختلف از چشم انداز سرنوشت انسان 146
- چرا از مرگ میترسیم؟ 147
- رستاخیز پاسخی به معماها 149
- اشاره 153
- 1- فلسفه آفرینش دلیلی است بر زندگی پس از مرگ 153
- انعکاس این منطق در قرآن 155
- 2- خداوند حکیم و رستاخیز 157
- اشاره 157
- فرمان عمومی عدالت 161
- دادگاههای خصوصی 162
- قانون عدالت در جهان هستی 163
اگر این معارف را در برابر عقاید مذهبی اعراب دوران جاهلیّت بگذاریم فاصلهای که در میان آنها وجود دارد با چیزی غیر از «اعجاز» تفسیر نخواهد شد زیرا از طرق مادّی مطلقاً تفسیری برای این تفاوت نمیتوان یافت.
آیا ظهور این گونه عقاید عالی و منطقی و پاک در تمام زمینههای مذهبی، آن هم از آن محیط جهل و خرافه و بت، نشانه روشنی بر ارتباط آورنده آن با عالم ماورای طبیعت نیست؟
مقایسه معارف قرآن با تورات و انجیل
اکنون نوبت آن رسیده که این روش تطبیقی را در مورد قرآن و سایر کتابهای آسمانی به کار بریم، با این که این کتابها در عصر قرآن به اصطلاح مترقّیترین افکار مذهبی را در برداشتند میبینیم در برابر مباحث عقیدهای قرآن چنان کوتاه، کم مایه، تاریک، غیر مستدل جلوه میکنند که هر گونه احتمال اقتباس کردن از آن منتفی میگردد. در این جا به عنوان نمونه یک حادثه از سرگذشت انبیا را که هم قرآن مطرح کرده و هم در عهدین است با هم مقایسه میکنیم.
قرآن مسأله آفرینش انسان را چنین مطرح میکند
«خداوند به فرشتگان فرمود: «در روی زمین جانشینی برای خود قرار میدهم گفتند آیا کسی را میآفرینی که در زمین فساد و خونریزی کند؟ در حالی که ما تسبیح و حمد تو را به جا میآوریم، خداوند فرمود من چیزهایی میدانم که شما از آن بیخبرید، سپس (آدم را آفرید) و علم اسما (حقایق و اسرار جهان هستی) را به او تعلیم داد، سپس موجودات عالم را به فرشتگان عرضه داشت و فرمود مرا از اسرار اینها آگاه سازید اگر راست میگویید، فرشتگان گفتند خداوندا منزهی تو، ما هیچ دانشی نداریم جز آنچه تو به ما آموختهای (و از این علوم بیخبریم) خداوند به آدم فرمود این حقایق و اسرار را برای آنها بیان کن، و هنگامی که آدم آنها را بیان کرد خداوند فرمود آیا به شما نگفتم (من چیزهایی میدانم که شما از آن