- مقدمه 1
- پیشگفتار 2
- شناخت هستی 3
- برنامه و راه شناسی 4
- خودشناسی (انسان شناسی) 4
- بخش اوّل: هستی شناسی (خداشناسی) 6
- اشاره 6
- اصول فلسفه دیالکتیک 9
- اشاره 9
- بررسی نظریّات یاد شده 12
- مطلب اول: 12
- مطلب دوم: 13
- نتیجه: 17
- اشاره 18
- برهان اوّل: برهان حدوث و نیاز 18
- اشاره 18
- آفریدگار جهان 18
- برهان حدوث به بیان دیگر 25
- برهان دوم: نظم و نظامات و هدفداری در جهان 26
- اشاره 26
- أندکی در خود بنگریم 29
- توضیح 34
- برهان سوم: وجوب و امکان 34
- اشاره 34
- فطرت 37
- بحث صفات 42
- اشاره 42
- الف فطرت 43
- راههای إثبات یا نفی صفات آفریدگار 43
- اشاره 43
- ب: تفکّر در خلقت 44
- ج: تبیین و تشریح مفهوم واجب الوجود 45
- 1 آفریدگار جهان أزلی و أبدی است 46
- 2 آفریدگار جهان عالم است 46
- صفات ثبوتی 46
- 3 آفریدگار جهان قادر است 48
- محال ذاتی قابل تعلّق قدرت نیست 48
- اشاره 48
- 4 آفریدگار جهان حیّ و زنده است 50
- اشاره 50
- 5 آفریدگار جهان عادل است 50
- پرسش: 51
- 6 خداوند غنی است 53
- 7 خداوند مرید است 54
- صفات سلبی 55
- دلیل اوّل: فطرت 55
- اشاره 55
- 1 خداوند یکتا است و شریک و شبیه ندارد و قابل تجزیه و تقسیم نیست. 55
- اشاره 55
- توضیح: 56
- دلیل دوّم: برهان ترکیب 56
- دلیل سوّم: برهان تمانع 56
- اشاره 56
- دلیل پنجم: 58
- دلیل چهارم: 58
- دلیل ششم: 60
- 2 خداوند مرکّب نیست 61
- 2 توحید صفاتی 62
- 1 توحید ذاتی 62
- اشاره 62
- اقسام توحید 62
- 3 توحید أفعالی 63
- 4 توحید عبادی 64
- بخش دوّم: پیامبرشناسی (راه و برنامه شناسی) 65
- اشاره 65
- نبوّت 66
- اشاره 66
- نبوّت عامه 66
- نبوّت خاصّه 67
- اشاره 68
- لزوم وجود نبیّ 68
- حسّ و عقل در شناخت سعادت ناتوانند 69
- نارسایی و ناتوانی مکتب های بشری 70
- [إثبات نبوّت و رسالت ] 73
- معجزه 73
- معجزه و سحر 74
- کرامت 74
- معجزات پیامبر اسلام 75
- اشاره 75
- چگونه معجزه دلیل رسالت است؟ 75
- إعجاز قرآن 76
- اشاره 76
- وجوه إعجاز قرآن 78
- اشاره 82
- الف: توحید و توصیف خداوند بزرگ 83
- ب: مسائل إجتماعی 84
- ج: أخلاقی، عبادی، اقتصادی و إعتقادی 87
- د: إخبار از غیب 89
- ه: أسرار خلقت 91
- عصمت 94
- اشاره 94
- توضیح: 95
- اشاره 95
- دلیل عقلی بر عصمت پیامبران 95
- دلیل نقلی بر عصمت پیامبران 97
- توضیح: مبارزات و درگیری های رسول اکرم صلی الله علیه وآله که نفی بت و شرک و خرافات و دعوت به توحید بود از نظر کفّار و مشرکین قریش گناه بود، لذا در چنین مواردی کسی که با عادات و خرافات آنان مخالفت کند و بر رسوم باطل و جامعه شوریده باشد تا زمانی که در مغلوبیت باشد و به قدرت نرسیده، همواره مورد إنتقاد عموم آن جامعه خواهد بود و کارهای او را گناه شمرده و او را سرزنش می کنند. ولی هنگامی که همان فرد با بدیها و خرافات مبارزه کند و قدرت را در دست گیرد همه حرف ها و مذمّت ها تمام شده، بلکه تبدیل به تحسین و ستایش می گردد. در جریان فتح مکه چنین شد با رسیدن پیغمبر أکرم صلی الله علیه وآله به قدرت، تمام بدگوئی ها و گناه هایی که کفّار قریش و مشرکین عرب از نظر خودشان به پیامبر أکرم صلی الله علیه وآله نسبت می دادند تمام شد و مبدّل به تمجید و تعریف گردید و همان بدگویان تمسّخر کننده سخنشان عوض شد و می گفتند: «أنت أخ کریم و ابن أخ کریم» شما برادری بزرگوار و فرزند برادری بزرگوار می باشی. 108
- خاتمیّت 111
- عصمت و عدالت 111
- وحی 115
- پیامبران اُولُوا العزم 117
- اشاره 118
- بخش سوم: امامت 118
- اشاره 119
- اشاره 119
- امامت 119
- امامت عامّه 119
- دلیلهای عقلی بر نیاز امت اسلامی به امام 120
- دلیلهای نقلی بر نیاز امت اسلامی به امام 122
- اشاره 122
- الف خدای تعالی می فرماید: «وَ إِنْ مِنْ اُمَّهٍ اِلاَّ خَلاَ فِیها نَذیرٌ» . 122
- ج خدای تعالی می فرماید: «وَ یَوْمَ نَبْعَثُ فِی کُلِّ اُمَّهٍ شَهِیْدَاً عَلَیْهِمْ مِنْ اَنْفُسِهِمْ وَ جِئْنَا بِکَ شَهِیْدَاً عَلیَ هؤُلاءِ» . 122
- ب خدای تعالی می فرماید: «إِنَّما أَنْتَ مُنْذِرٌ وَ لِکُلِّ قَوْمٍ هادٍ» . 122
- امامت خاصّه 124
- اشاره 124
- طریق اوّل: نصّ 128
- طریق دوّم: 138
- طریق سوم 139
- ترجمه و توضیح 143
- الف) نص 147
- اشاره 147
- امامت سایر ائمه تا حضرت مهدی علیه السلام 147
- ب) ادعای امامت همراه با کرامت 149
- ج) فضائل و شایستگی های آنان 150
- مسئله طول عمر و غیبت طولانی حضرت مهدی علیه السلام 151
- دلیل های منکرین امامت بلا فصل حضرت علی علیه السلام و پاسخ آن 160
- عصمت أئمّه علیهم السلام 167
- اشاره 170
- شخصیّت و امتیازات ائمّه معصومین علیهم السلام 170
- بخش اوّل: خلقت نوری 171
- بخش دوم: امتیازات علمی 173
- بخش سوم: قدرت ائمه علیهم السلام 174
- بخش چهارم: معادشناسی (انسان شناسی) 179
- اشاره 179
- معادشناسی 180
- شناخت انسان 180
- زندگی انسان بعد از مرگ 196
- قبر و سؤال قبر و عذاب و ثواب در قبر 216
- وجود بهشت و دوزخ در عالم برزخ 226
- قیامت و مسائل مربوط به قیامت 232
- اشاره 232
- زمینه تحقق قیامت 235
- اشاره 238
- معاد جسمانی 238
- بعضی از روایات معاد جسمانی 248
- شبهه آکل و مأکول: 256
- شبهات معاد جسمانی 256
- اشاره 256
- اشاره 256
- جواب شبهه 257
- میزان 262
- تقسیم نامه اعمال (تطایر الکتب) 266
- صراط 271
- بهشت یا دوزخ 277
- تناسب کیفر با عمل 281
- فهرست منابع 286
است بدین معنی است که مردم در انتخاب نبیّ و وصیّ نبیّ، اختیاری از خود ندارند و طبق بیان پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله در توضیح آیه شریفه این انتخاب و اختیار در انحصار خداوند است .
و من طریق المخالفین ما رواه الحافظ محمّد بن موسی الشیرازی فی کتابه «المستخرج من تفاسیر الاثنی عشر» و هو من مشایخ أهل السنّه فی تفسیر قوله تعالی: «وَ رَبُّکَ یَخْلُقُ ما یَشاءُ وَ یَخْتارُ ما کانَ لَهُمُ الْخِیَرَهَ» یرفعه إلی أنس بن مالک قال: سئلت رسول اللَّه صلی الله علیه وآله عن هذه الآیه؟ فقال إنّ اللَّه خلق آدم من الطین کیف یشاء و یختار و أنَّ اللَّه تعالی اختارنی و أهل بیتی علی جمیع الخلق فانتجبنا فجعلنی الرسول و جعل علیّ بن أبی طالب علیه السلام الوصی ثمّ قال: «ما کانَ لَهُمُ الخِیَرَه» یعنی ما جعلت للعباد أن یختاروا و لکنّی اختار من أشاء فأنا و أهل بیتی صفوته و خیرته من خلقه ... (1)
محمّد بن موسی شیرازی (او از بزرگان اهل سنت است) در کتابش «المستخرج من تفاسیر الاثنی عشر» از طریق مخالفین (اهل سنت) نقل می کند که أنس می گوید: در رابطه با این آیه شریفه از پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله پرسیدم . حضرت فرمودند: خداوند متعال، حضرت آدم را هر گونه خواست خلق نمود و او را اختیار نمود و نیز
1- البرهان فی تفسیر القرآن، ذیل الآیه 68، القصص 3/237، ح 5؛ و مصباح الهدایه فی إثبات الولایه، الحدیث الرابع عشر، ص 153 .