پیشوایان هدایت : شکافنده علوم، حضرت امام محمدباقر علیه السلام جلد 7 صفحه 304

قتاده عرض کرد:آری.

امام علیه السّلام این کار او را صحیح ندانسته و به او گفتند:ای قتاده،اگر تو قرآن را از پیش خود تفسیر می کنی،بدان که هلاک شدی و دیگران را نیز به هلاکت انداخته ای.و اگر قرآن را از کلمات و یافته های عقلی دیگر مردمان که مانند تو هستند تفسیر می کنی بدان که هلاک شدی و دیگران را به هلاکت انداخته ای.ای قتاده،وای بر تو.تنها کسانی قرآن را می شناسند که از جانب خداوند مخاطب قرآن بوده اند (1).

امام باقر علیه السّلام معرفت و شناخت قرآن را منحصر در اهل بیت علیهم السّلام می دانسته اند.چراکه آنان اند که می توانند محکمات قرآن را از متشابهات و ناسخ آن را از منسوخ تشخیص دهند،و چنین علمی در نزد هیچ کس غیر از اهل بیت علیهم السّلام وجود ندارد.به همین دلیل است که از همان بزرگواران روایت شده است که فرموده اند:«هیچ چیزی به اندازۀ تفسیر قرآن از عقل مردمان دور نیست.

چراکه یک آیه که کلامی متّصل است اوّل آن دربارۀ یک مسأله و آخر آن دربارۀ مسألۀ دیگر،و این کلام متّصل به چند وجه برگشت داده می شود» (2).

البتّه عمل کردن به ظاهر قرآن کریم به عنوان تفسیر به رأی که از آن نهی شده است به حساب نمی آید.

امام باقر علیه السّلام کتابی در تفسیر قرآن نوشته است که محمّد بن اسحاق ندیم در کتاب خود الفهرست،آنجا که کتاب های تألیف شده در تفسیر قرآن را برمی شمارد،از آن نام برده است.ابن ندیم می نویسد:«کتاب باقر،محمّد بن علیّ بن الحسین که این کتاب را ابو الجارود زیاد بن منذر رئیس فرقۀ جارودیه از او روایت نموده است».سیّد حسن صدر گوید:این کتاب تفسیر را