پیشوایان هدایت : شکافنده علوم، حضرت امام محمدباقر علیه السلام جلد 7 صفحه 93

باقر علیه السّلام خواهد بود.

به هرحال عبد الملک بن مروان بیمار شد و به بستر مرگ افتاد.وی عهد خلافت را بعد از خود برای پسرش ولید مستحکم کرد.وی در وصیّتی که به پسرش ولید کرد او را دربارۀ حجّاج سفارش نیکو کرد.عبد الملک به پسرش ولید گفت:حجّاج را همیشه مدّ نظر داشته و او را بزرگ بدار.چراکه اوست که این تخت وتاج را برای شما آماده کرده است،ای ولید،بدان که حجّاج شمشیر تو و دست قدرت تو بر هرکسی است که با تو مقابله کند.پس سخن و بدگویی هیچ کس را دربارۀ حجّاج نپذیر،و بدان که تو به حجّاج محتاج تری تا حجّاج به تو.پسرم چون مرگ من فرارسید مردم را به بیعت خود بخوان.پس هرکس با سر این چنین کرد تو با شمشیر این چنین کن (1).

این وصیّت گرایش شدید عبد الملک بن مروان را نسبت به شرّ و بدی حتّی در بستر مرگ نشان می دهد.

از حسن بصری دربارۀ عبد الملک مروان سؤال کردند.حسن در پاسخ گفت:چه بگویم دربارۀ مردی که یکی از گناهان او حجّاج بود (2).

ولید بن عبد الملک

ولید بن عبد الملک پس از مرگ پدرش در نیمۀ شوّال سال 86 هجری به خلافت رسید.وی دارای هیچ گونه صفات شرافت و بزرگ منشی نبود که او را سزاوار خلافت نماید.بلکه وی صرفا فردی ستمگر و جبّار بود (3).وی حتّی از

1- (1)) .سیوطی،تاریخ الخلفا/220.
2- (2)) .تاریخ ابی الفداء 209/1.
3- (3)) .تاریخ الخلفاء/223.