کتاب شناسی جهاد اقتصادی صفحه 247

ص: 247

مجموعه مقالات دومین مجمع بررسی­های اقتصاد اسلامی

مجموعه مقالات دومین مجمع بررسی­های اقتصاد اسلامی

مشهد، بنیاد پژوهش­های آستان قدس رضوی، 405 صفحه.

از دغدغه­های اقتصاددانان مسلمان و نیز بازرگانان متشرع، انجام عملیات بانکی بدون بهره یا رباست. سیستم بانکی دنیا از اندیشه نظریه­پردازان غیر متعهد به شریعت تأثیر گرفته است، بر مبنای «ربا»ست و بیشتر قراردادها و وام­های پرداختی و نیز سپرده­گذاری­ها در بانک های سراسر دنیا ربوی است. این امر به قدری متداول و عادی شده که بسیاری با وجود پای بندی به مبانی اعتقادی، ناگزیر و ناخواسته اسیر این سیستم باطل می­شوند. گفتنی است ربا در دیگر مکاتب الهی مانند آیین یهود و مسیح نیز حرام است. پس از استقرار نظام جمهوری اسلامی در ایران، علمای دین بر این باور بودند که در نظام بر خاسته از متن دین، بانکداری بدون ربا را اجرا کنند که در عمل با مقاومت و مخالفت عده ای روبه­رو شد. کتاب حاضر بخشی از مقاله­های مطرح شده در «دومین مجمع بررسی­های اقتصاد اسلامی» است که در آن ضرورت، چالش­ها و امکان نهادینه شدن نظام بانکی بدون ربا، به همت برخی نخبگان حوزه و دانشگاه بررسی شده است.

کتاب حاضر در دو بخش تنظیم شده است؛ بخش اول: بانکداری بدون ربا، بخش دوم: بازار.

در بخش دوم کتاب، نویسندگان مقالات، به بازار و نقش آن توجه کرده­اند. به روابط دولت و بازار و نیز نقش بازار و اقتصاد خصوصی در شکوفایی جامعه و نیز اخلاق بازار و ویژگی­های بازار اسلامی در این مقاله­ها اشاره شده است. تاریخچه بازار در حکومت­های عباسیان و امویان و نیز نقش ائمه