کتاب شناسی جهاد اقتصادی صفحه 70

ص: 70

این اثر، جلد دوم کتاب بررسی هایی درباره مکتب اقتصادی اسلام است که در آن تلاش شده است به کمک مفاهیم اقتصادی اسلام و سیستم حقوقی آن، مکتب اقتصادی اسلام معرفی شود. این بررسی مرحله دارد که مرحله اول، پایه و بستری برای مرحله دوم محسوب می شود. مرحله اول شامل جمع آوری احکام، مفاهیم و قواعدی است که در مرحله دوم با معلومات حاصل از آنها، تفسیری تئوریک و یک پارچه که مبیّن سیستم اقتصادی اسلام باشد، به عمل آمده است. عناوین مطالب این مجلد عبارت است از:

الف) روش کشف سیستم اقتصادی: مکتب اقتصادی و اسلام، رابطه مکتب با قانون، رژیم مالی و مکتب اقتصادی.

ب) نقش مفهوم ها در اکتشاف: نقش آزادی نظر قانونی در تنظیم امور اقتصادی، اجتهاد و شخصیت مجتهد (توجیه واقعیت ها، گنجاندن نص در چارچوب محدود، تجرید دلیل قانون از شرایط و مقتضیات مربوطه، موضع گیری قبلی در برابر نص).

ج) نظریه توزیع قبل از تولید: دو زمینه توزیع: 1. منابع مادی توزیع، 2. ثروت های تولید شده.

عوامل اصلی تولید: طبیعت، سرمایه، کار و مدیریت، اختلاف مکتب های اقتصادی درباره توزیع ثروت های طبیعی، منابع طبیعی تولید: زمین، مواد معدنی، آب های طبیعی، سایر ثروت های طبیعی، ادله مالکیت عمومی، گفت وگو درباره ادله مالکیت خصوصی، وضع زمین میته در حال فتح، نتیجه اختلاف شکلی مالکیت، نقش احیا در اراضی موات، زمین آباد طبیعی در زمان فتح، زمین هایی که سکنه اش در اثر دعوت مسلمان شده اند، زمین صلح، سایر اراضی دولتی، حدود سلطه خصوصی در زمین، نظریه عمومی اسلام