ترجمه الجمل و العقود فی العبادات صفحه 87

هیچ کدام از باب خود، خارج نخواهد گردید.

فصل 1 در آن چه زکاه به آن تعلق گیرد، و شرائط وجوب زکاه

زکاه، در نه جنس [1] واجب است: شتر، گاو، گوسفند، طلا، نقره، گندم جو، خرما، کشمش. و در غیر این اجناس زکاه واجب نیست. این اجناس بدو دسته تقسیم می شوند: یک دسته آن چه گذشتن سال در آن معتبر است و دسته دیگر آن چه این شرط در آن معتبر نیست. پس آن چه گذشتن سال در آن معتبر می باشد پنج جنس، غیر از غلات و ثمار، و آن چه سال، در آن اعتبار ندارد همین غلات و ثمار چهار گانه است.

شرائط اجناسی که سال در آن معتبر است دو قسم است: یک قسم، راجع به مکلف، و قسم دیگر مربوط به جنس مال است.

[1] وجوب زکاه در این نه جنس، مورد اتفاق همه مذاهب اسلامی است و گر چه نامی از این اجناس در قرآن برده نشده اما در روایات نبوی و هم احادیث ائمه معصومین علیهم السلام بحد وفور ذکر شده است. ولی در غیر اجناس نه گانه در مواردی چند اختلاف وجود دارد که طی بحثهای آینده اشاره خواهد شد. و این اجناس، از سه نوع تشکیل یافته است: حیوانات، حبوبات و سر درختیها و فلز. و معمولا فقها از این سه نوع چنین تعبیر می کنند: زکاه انعام، زکاه غلات، زکاه نقدین. انعام، بمعنی حیوانات اهلی است و مراد از غلات، گندم و جو

و خرما و کشمش است. و گر چه دو جنس اخیر از سر درختیها (ثمار) است و جزء غلات بمعنی مصطلح نمی باشد ولی از باب غلبه همه را غلات می گویند. نقدین، تثنیه نقد بمعنی پول است و نظر به این که درهم و دینار، پول رایج روز، از طلا و نقره بوده و همان درهم و دینار و مطلق طلا و نقره مسکوک مورد تعلق زکاه می باشد لهذا طلا و نقره را نقدین می گویند.