جرعه‌ای از صهبای حج صفحه 31

همچنین امام‌صادق (ع) فرمود: با پدرم طواف می‌کردم. چون به حَجَر رسید با دستش آن را مسح کرد و بوسید و چون به رکن یمانی رسید، آن را در بر گرفت. پرسیدم: فدایت شوم! حجرالأسود را به دست خویش مسح می‌کنی و رکن یمانی را در بر می‌گیری؟ پاسخم داد: رسول خدا (ص) فرمود: هرگاه نزد رکن یمانی می‌آمدم جبرئیل را می‌دیدم که در آمدن به سوی آن از من پیشی جسته و آن را در بر گرفته است؛ «مَا أَتَیْتُ الرُّکْنَ الْیَمَانِیَّ إِلَّا وَجَدْتُ جَبْرَئِیلَ قَدْ سَبَقَنِی إِلَیْهِ یَلْتَزِمُهُ». (1)

حال که روشن شد حج، وحی ممثل است و بنیانگذار کعبه مناسک آن را با مشاهده فرا گرفته است باید مردم به انجام آنچه که از او به ارث برده‌اند مأمور شوند تا شاید ایشان نیز اندکی از آنچه را او دید مشاهده کنند: وَأَذِّنْ فِی النَّاسِ بِالْحَجِّ یَأْتُوکَ (2)

؛ چون از یَأْتُوکَ در این آیه، فهمیده می‌شود که مقصود، آمدن مردم به نزد ابراهیم (ع) و رسیدن بدان نکاتی است که آن حضرت به آنها رسیده است، نه آنکه فقط به مکه سفر کرده و به زیارت کعبه بیایند؛ زیرا این تعبیر فقط به معنای عمل به مناسک نیست.

تنها کسانی نزد ابراهیم (ع) می‌آیند که همچون او برای قیام در برابر هواپرستان و بت‌پرستان (3) و تبری از کفر و نفاق‌پیشگان (4)، خود را آماده پذیرش هرگونه خطری (5) کرده، با عقیده و کرداری حنیف (6) و قلبی سلیم (7) در پیشگاه خدای سبحان حاضر شوند. با توجه به این ویژگی‌هاست که خداوند فرمود: خاتم پیامبران سزاوارترین فرد به ابراهیم (ع) است؛ إِنَّ أَوْلَی النَّاسِ بِإِبْراهِیمَ لَلَّذِینَ اتَّبَعُوهُ وَهذَا النَّبِیُّ وَالَّذِینَ آمَنُوا (8)

؛ از این‌رو آن حضرت

1- 1 وسائل‌الشیعه، ج 9، ص 419.
2- 2 سوره حج، آیه 27.
3- 3 سوره انبیاء، آیه 67.
4- 4 سوره زخرف، آیه 26.
5- 5 سوره انبیاء، آیه 68.
6- 6 سوره انعام، آیه 79.
7- 7 سوره صافّات، آیه 84.
8- 8 سوره آل‌عمران، آید 68.