جرعه‌ای از صهبای حج صفحه 54

«تنعیم» که یکی از مواقیت عمره است و قبلًا خارج از محدوده مکه بوده، گرچه هم‌اکنون براثر توسعه شهر مکه، جزء آن قرار گرفته است، لیکن از وصف میقات بودن بیرون نمی‌آید.

از نصوص وارد در تبیین میقات، نکات فراوانی استفاده می‌شود که در اینجا به برخی از آنها اشاره می‌شود:

1. تعیین میقات مکانی مانند میقات زمانی از ناحیه شارع مقدس و طبق سنت دینی بوده است، نه از ناحیه عادت مردم.

2. تعیین میقات برای مردم برخی از بلاد که هنوز آن شهرها به وجود نیامده یا مردم آن هنوز اسلام نیاورده بودند، همان‌طور که قبلًا اشاره شد، اعجازی دینی است.

3. همه احکام شرعی ریشه در وحی الهی دارد، هرچند ریشه آسمانی هر حکمی در کنار آن بیان نشود؛ اما درباره برخی از مواقیت، مانند ذوالحُلَیْفه، چنین آمده است 6 از امام‌صادق (ع) سؤال شد: چرا رسول اکرم از مسجد شجره محرم شد، نه از جای دیگر؟ آن حضرت فرمود: هنگامی که رسول اکرم در «اسراء» به آسمان برده شد و محاذی شجره (مسجد شجره) قرار گرفت ندا داده شد: «یا محمّدُ!». گفت: «لَبَّیْکَ». ندا ره گم کرده و حیارن نیافته و رهنمایی نکردیم؟ رسول خدا گفت: «إنّ الحمدَ والنّعمَهَ والمُلْکَ لَکَ لا شریکَ لَکَ». از این‌رو رسول اکرم در مسجد شجره محرم شد، نه در جای دیگر. (1)

تذکّر: گرچه برای میقاتْ حرمتی ویژه است لیکن همه آن موقعیت برای آن است که جایگاه احرام است و چون اساس اسلام بر سهولت و سمْحه بودن است، مخصوصاً حج و عمره که به لحاظ عدم تکرار روزانه، همچون نماز نیست تا احکام آنها نزد همگان روشن باشد، از این‌رو اگر کسی بر اثر قصور یا غفلت یا ذهول و سهو و نسیان، از میقات محرم