- پیشگفتار 1
- اهمیّت حج و فضیلت آن 4
- احکام تقلید 8
- احکام خمس و تطهیر اموال 9
- آداب سفر حج 11
- تذکرات عمومی 15
- تذکرات لازم مربوط به نماز 17
- سرگذشت حضرت ابراهیم علیه السلام 20
- مکّه 20
- سرگذشت ذبح اسماعیل علیه السلام 24
- دین در جزیرة العرب 26
- اشاره 26
- اجداد پیامبر صلی الله علیه و آله 27
- پدر و مادر پیامبر 30
- ماجرای اصحاب فیل 32
- نامگذاری کعبه 35
- اشاره 36
- تأسیس کعبه و تجدید بنای آن 36
- فضیلت نظر به کعبه 39
- اشاره 40
- دستور برپایی مراسم حج 40
- محدوده حرم 42
- فضیلت حرم 43
- فضیلت مکه 44
- تاریخ مسجد الحرام 46
- فضیلت مسجدالحرام 48
- ارکان کعبه 50
- قسمتهای مختلف کعبه و مسجدالحرام 50
- حجرالأسود 50
- اشاره 55
- مُلْتَزَم 55
- درِ کعبه 56
- مُستَجار 57
- رکن یمانی 58
- اشاره 60
- شاذَرْوان «1» 60
- ناودان کعبه 60
- پرده کعبه 61
- مقام ابراهیم علیه السلام 62
- اشاره 64
- حِجر اسماعیل 64
- حَطیم 65
- چاه زمزم 67
- اشاره 67
- صفا و مروه و سعی میان آن دو 70
- شِعب ابی طالب 74
- اشاره 74
- دار النَدَوه (محل اجتماع) 76
- زادگاه پیامبر صلی الله علیه و آله 78
- کوه ابوقُبَیس 79
- اشاره 79
- قبرستان حجون یا قبرستان ابوطالب 80
- مسجد تنعیم 82
- اشاره 82
- مسجد جن 82
- جبل النور و غار حِرا 83
- کوه ثَور و غار ثَور 84
- مزار شهدای فَخ 86
- احرام 87
- طواف 89
- عرفات 93
- اشاره 93
- طواف مستحبی به نیابت از دیگران 93
- مسجد نَمِرَه 96
- اشاره 96
- مشعر یا مُزدَلفه 97
- وادی مُحَسِّر 99
- منا 100
- مسجد خیف 101
- رمی جمرات 102
- قربانی 104
- اشاره 104
- حلق یا تقصیر 105
- مدینه 108
- یثرب پس از توفان نوح 108
- از بعثت تا هجرت 112
- اشاره 114
- ورود پیامبر صلی الله علیه و آله به دهکده قبا و تأسیس 114
- مسجد ضِرار 116
- ورود پیامبر (ص) به مدینه و تأسیس مسجدالنبی 117
- قسمت های تاریخی داخل مسجد النبی 121
- ستونهای مسجد 121
- محرابهای مسجد 125
- اشاره 125
- خانه و مرقد مطهّر پیامبر (حجره طاهره) 126
- اشاره 126
- خانه حضرت فاطمه زهرا علیها السلام 126
- روضةالنبی 127
- منبر پیامبر 128
- ایوان صُفّه 129
- اشاره 130
- فضیلت مسجد النبی 130
- فضیلت زیارت پیامبر صلی الله علیه و آله 130
- قبرستان بقیع 131
- بیت الأحزان 137
- اماکن تخریب شده در اطراف مسجدالنبی 137
- اشاره 137
- مسجد غَمامه 138
- مسجد مباهله یا مسجد الإجابه 139
- مسجد ابوذر غفاری 141
- اشاره 141
- مسجد فَضیخ 142
- مَشرَبه امّ ابراهیم 143
- اشاره 143
- مسجد رَدّ الشمس 143
- جنگ احُد 144
- مسجد ذو قبلتین 150
- اشاره 150
- مساجد سبعه و جنگ خندق یا احزاب 151
- مسجد شجره 155
- بدر 156
- خیبر 157
- فدک 159
- رَبَذه 160
- غدیر خم 161
- فتح مکه 164
- اشاره 164
- حج پیامبر صلی الله علیه و آله (حجة الوداع) 166
- مناسبتهای ایّام حج 168
- اشاره 168
- دَحْو الأرض 168
- شهادت امام جواد علیه السلام 171
- اشاره 173
- دهه اول ذی حجه 173
- شهادت امام باقر علیه السلام 174
- اشاره 176
- شب و روز عرفه 176
- شب و روز عید قربان 177
- ولادت امام هادی علیه السلام 178
- عید غدیر 179
- اشاره 181
- بیست و پنجم ماه ذی حجه 181
- روز مباهله 181
ص: 55
امام صادق علیه السلام همچنین فرمود: «مکه حرم خدا و حرم رسول خدا و حرم امیرمؤمنان است. یک نماز در مکه برابر با صد هزار نماز و یک درهم خرج کردن در راه آن، برابر با صد هزار درهم است.» (1) و نیز امام صادق علیه السلام فرمود: «کسی که از مکه خارج شود و دیگر قصد مراجعت به مکه را نداشته باشد، عمرش کوتاه میگردد و به عذاب الهی نزدیک میشود.» (2)
تاریخ مسجد الحرام
قُصَیّ بن کِلاب جدّ چهارم پیامبر صلی الله علیه و آله دستور داد مردم خانههای خود را، که تا آن زمان به احترام کعبه با فاصله زیادی از کعبه ساخته بودند، به اطراف کعبه منتقل کنند تا به حرمت کعبه از هجوم دشمنان در امان باشند، لذا به اطراف کعبه آمدند و مقداری از فضای اطراف کعبه برای طواف
1- «مکة حرم اللَّه و حرم رسوله و حرم أمیرالمؤمنین، الصلاة فیها بمأة ألف صلاة والدرهم فیها بمأة ألف درهم»
کافی، ج 4، ص 586.
2- «من خرج من مکّة و هو لایرید العود إلیها فقد اقترب أجله و دنا عذابه»
کافی، ج 4، ص 270