مناسک حج و عمره مطابق با فتاوای حضرت آیه الله بهجت صفحه 25

(ترک سهوی طواف)

1 اگر کسی طواف را سهواً به جا نیاورد، هر وقت که باشد آن را به جا می آورد و در صورت مشکل بودن یا عدم امکان، نائب می گیرد؛ و اگر سعی را به جا آورده آن را نیز بنا بر احتیاط اعاده نماید. و در تمامی این صورتها، عمره او صحیح است. 2 هر گاه طواف را فراموش نمود و زمانی یادش آمد که قضایش ممکن است، با همان احرام ِ اوّل، قضا نماید و تجدید احرام لازم نیست؛ و صفحه : 114 اگر از مکه خارج شده و یک ماه یا بیشتر بر آن گذشته، احتیاطاً برای داخل شدن مکه، احرام ِ تازه ببندد مانعی ندارد. 6 آن چه بر طواف کننده حلال می شود، بر فراموش کننده طواف تا آن را شخصاً یا نایبش قضا ننموده، حلال نمی شود.

(شرایط طواف)

اشاره

طواف واجب، دارای شرایط و واجباتی است. ابتدا به بیان شرایط آن می پردازیم:

شرط اوّل طواف: نیّت

1 طواف باید با نیّت و قصد قربت انجام شود. 2 به زبان آوردن نیّت لازم نیست و همین که قصد داشته باشد که طواف انجام دهد برای تقرّب به خداوند، کافی است و حتی گذراندن از ذهن نیز لازم نیست. ولی اگر بخواهد نیّت را بر زبان آورد، می تواند این جمله را بگوید: «هفت شوط طواف عمره تمتّع انجام می دهم از حَجّه الاسلام یا غیر آن قربهً إلی اللّه».

(شرط دوّم طواف: طهارت از حدث)

شرط دوم ِ طواف عمره تمتّع و هر طواف واجب دیگر، آن است که طواف کننده، غسل بر او نباشد و وضو هم داشته باشد، یا آن چه برای تحصیل طهارت در حالت اضطرار، به عنوان وظیفه معیّن شده است، دارا باشد. در طواف مستحبی، داشتن وضو لازم نیست؛ ولی اگر بخواهد نماز طواف مستحبی را بخواند، باید وضو بگیرد. صفحه : 115 (اگر در میان طواف حدثی) (سر زند) اگر در اثنای طواف از طواف کننده، حدثی سر زند، چند حالت دارد: 1 اگر پیش از رسیدن به نصف ِ طواف باشد، طواف، باطل است؛ 2 اگر بعد از رسیدن به نصف باشد و سهواً اتفاق افتاده باشد، طواف را قطع می نماید و تحصیل ِ طهارت می نماید و همان جا آن را ادامه می دهد. 3 اگر بعد از رسیدن به نصف باشد و حدث عمداً به وجود آمده باشد، احتیاط آن است که بعد از تحصیل طهارت آن طواف را تمام نماید و نیز، طواف را اعاده نماید. (شک در وضو و غسل در طواف) 1 اگر کسی قبل از طواف یا در اثنای آن، شک کند که وضو یا

غسل را انجام داده یا نه، باید بنا بگذارد که وضو یا غسل ندارد. 2 اگر قبلًا با طهارت بوده مثلًا وضو گرفته بوده و شک کند که آیا وضوی او باطل شده یا نه، اعتنا به شک خود نکند و بنا بر طهارت بگذارد. 3 اگر بعد از طواف شک کند که آیا قبل از آن، طهارت لازم را تحصیل نموده یا نه، بنا بر صحت طواف بگذارد ولی برای نماز طواف، وضو بگیرد. (اگر معلوم شود که وضو یا غسل نداشته است) 1 کسی که بعد از طواف یا در اثنای آن بفهمد که وضو یا غسل نداشته، باید آن را اعاده نماید. صفحه : 116 2 زنی که حائض بوده و نمی دانسته و با همان حال، اعمال عمره را به جا آورده و بعد از تمام شدن اعمال فهمیده، لازم است طواف و نماز را اعاده نماید و احتیاطاً سعی و تقصیر را به جا آورد. (کسی که نمی تواند وضو بگیرد یا تیمّم نماید) 1 هر گاه کسی نتواند برای طواف وضو بگیرد و لو وضوی جبیره ای باید تیمّم نماید و طواف را به جا آورد. 2 اگر کسی قدرت بر تیمّم هم نداشته باشد، به حکم کسی است که نمی تواند طواف را انجام دهد؛ پس اگر از برطرف شدن عذر خود مأیوس است، برای طواف نائب بگیرد؛ و احوط آن است که خودش نیز بدون طهارت طواف نماید. 3 اگر کسی به هر علتی مثلًا دست او شکسته یا سوخته و نمی تواند