سوگنامه فدک صفحه 100

فاطمه‌ی زهرا سرنوشت او به کجا انجامید، و به عقد چه کسی در آمد، و چگونه و در کجا مرد؟ اینها سؤالاتی است که در ذهن، در وجود اصل این شخصیت تردید ایجاد می‌کند [213] .

اگر بگویید زینب علیهاالسلام هم تاریخ ولادت و رحلتش معلوم نیست پس چگونه در وجود او تردیدی نبود؟ می‌گوییم: اگر تاریخ ولادت و رحلت زینب معلوم نیست، اصل وجود حضرتش قابل تردید نیست و احدی در این مسأله شک ندارد. چگونه می‌توان در وجود کسی که سهم بسزایی در اصل نهضت کربلا داشته، خطبه‌ها خوانده، و فعالیتها نموده و بعد از شهادت برادرش به ظاهر سالار قافله بوده، در مجلس یزید و عبیدالله سخن گفته و... شک داشت؟! آیا شک در جود حضرت زینب شک در قضیه کربلا نیست؟ پس مطلب اینجا روشن است؛ ولو اینکه جزئیات تاریخ ولادت یا رحلتش معلوم نباشد. همچنین شوهر بانو زینب معلوم است و اولادش مشخص. قبرش بر سبیل اجمال لا علی التعیین معلوم است- ولی درباره‌ی ام‌کلثوم چیزی در دست نیست و به باور بنده این از مشکلات و عویصات تاریخ است.

کسانی که در میان اولاد فاطمه علیهاالسلام وجود دو دختر را ثابت کرده‌اند مأخذشان جز شهرت در میان مردم یا کتابها چیز دیگری نیست. و اگر آنچه در کتب و لسان قوم است درست باشد باید شرح حالات او را می‌نوشتند. اما همین مطلب که چیزی راجع ام‌کلثوم به دست نمی‌آید خود اقوی دلیل است که کتابها از یکدیگر نقل کرده‌اند و در این باره به مأخذی قابل اعتماد دسترسی نداشته‌اند که شخصیت و دوره‌ی زندگی او را- ولو اجمالا- مشخص کنند.