سوگنامه فدک صفحه 309

نماز اقرار به ربوبیت خداوند متعال است و اینکه برای او مثل و نظیری نیست و ایستادن در مقابل پروردگار با ذلت و بیچارگی و خضوع و اعتراف به واحدنیت او و طلب توبه از گناهان گذشته و گذاشتن صورت بر زمین در هر روزی پنج مرتبه برای تعظیم پروردگار است. و اینکه متوجه خدا باشد و او را فراموش نکند. و اینکه خاضع و خاشع و ذلیل و مایل و طالب برای زیادتی در دین و دنیا باشد با آنچه که در نماز است از انزجار از غیر خدا و مداومت بر ذکر حضرت باری در روز و شب؛ برای آنکه فراموش نکند مولا و مدبر امور و خالق خود را. زیرا این فراموشی سبب در پیش گرفتن راه طغیان و سرکشی است و دیگر آنکه ذکر و قیام او برای پروردگار باشد، در حالتی که از معاصی الهی به دور و از انواع فساد بر حذر باشد.

مؤلف گوید: این روایت بهترین سخن برای توضیح کلام حضرت است؛ چراکه اهل البیت أدری بما فی البیت.

زکات پاک کننده‌ی نفس و توسعه‌ی در روزی است

«و الزکاه تزکیه للنفس و نماء فی الرزق»، یعنی زکات را پاک کننده نفس و رشد دهنده‌ی روزی قرار داد.

زکات در اصل لغت به معنای نمو است. گفته می‌شود: «زکی الزرع یزکوا اذا حصل منه نمو و برکه».

راغب می‌گوید: «اصل زکات نموی است که از برکت خدای تعالی حاصل می‌شود و این معنی در مورد امور دنیوی و اخروی اعتبار می‌شود [575] ».

شاید کلام شاعر به این معنا اشاره دارد که:

زکات مال بدر کن که فضله زر را

چه باغبان ببرد بیشتر دهد انگور

زکات در اصطلاح اهل شرع عبارت است از: خارج نمودن مقدار معینی از مال که به حد نصاب رسیده باشد با قصد قربت و با شرایطی که در کتب فقهی بیان شده است. این زکات مانند صلات یکی از ضروریات دین است که منکر وجوب آن کافر و از رقبه‌ی مسلمین خارج است.