بسوی خدا می رویم با حج صفحه 203

چادرها و روی تپه ها و تخته سنگها دسته دسته نشسته اند. بعضی تکبیر می گویند و بعضی صلوات می فرستند. صوفی منشان حلقه های ذکر و اوراد دسته جمعی دارند. مجاور چادر ما، که دامنه باز کوه است، شیخ نابینایی بر جمعی اعراب امامت می کند. این شیخ گاهی وقت نماز، عصا زنان، میان مردم و مقابل خیمه های اطراف ما می گردد و حجاج را به نماز دعوت می نماید. از بی اعتنایی ایرانیان به نمازِ جماعت عصبانی است. جوانی است با هوش و حافظ قرآن. می گوید متجاوز از بیست هزار حدیث مسند را حفظ دارد! من را شیخ الشیعه شناخته، گاهی از دور به همین عنوان می خواند و سراغ می گیرد.

پس از نماز جماعت، برای عربهای حجازی و نجدی موعظه می نمود. من آهسته رفتم و میان جمعیتش نشستم که از روی فراست فهمید و سخنش را قطع کرده و رو به من نمود و گفت: شما جعفریها چرا به صحابه رسول اکرم احترام نمی نمایید؟ گفتم: تنها صحابی بودن موجب مزیت و احترام نیست. میزان بزرگی و برتری در اسلام، درک معارف و عمل به دستورات است. آن کسانی از صحابه که با این میزان تطبیق می کنند، مورد احترام و تعظیمند و کسانی را که مطابق با این میزان نمی شناسیم، حسابشان با خداست! کجای کتاب و سنت تنها صحابی بودن را موجب بتری و مزیت دانسته است؟! اگر چنین باشد، بیش از صد هزار نفر که محضر رسول اکرم- ص- را درک نموده و حدیث شنیده اند، باید رفتار و کردارشان مقبول باشد! معاویه مگر درک محضر پیمبر را ننمود و کاتب الوحیش نمی دانید، آیا اعمالش با کتاب و