درسنامه مناسک حج صفحه 24

باطل می‌کند، ولی طواف را باطل نمی‌کند، امّا مکروه است و بهتر است از آن‌ها پرهیز شود. دست کشیدن به دیوار حجرِاسماعیل7 به فتوای برخی از فقها جایز نیست، ولی بسیاری از آنان نیز مکروه می‌دانند.

3. مراقبت‌هایی که در طواف باید صورت گیرد:

* هنگام شروع طواف از مقابل حجرالاسود وارد جمعیت طواف‌کنندگان نشوید که اذیت می‌شوید و مزاحمت برای طواف‌کنندگان نیز هست، بلکه مقداری جلوتر جایی که خلوت است وارد جمعیت شوید و بدون نیت طواف به راه خود ادامه دهید تا مقابل حجرالاسود برسید و از آن‌جا به نیت طواف بروید، حتی می‌توانید از مقداری پیش از طواف نیت کنید که از مقابل حجرالاسود، طواف باشد که در این صورت هرچند مقابل حَجر متوجه نباشید اشکال ندارد.

* هنگام اتمام طواف برای بیرون رفتن از صف طواف‌کنندگان از مقابل حجرالاسود بیرون نروید که موجب زحمت خود و مزاحمت و اذیت دیگران است، بلکه بدون نیت طواف همراه جمعیت راه بروید تا جایی که به راحتی از صف خارج شوید.

* در اثناء طواف، به سراغ بوسیدن کعبه، پرده کعبه، حجرالاسود و... نروید تا اشکالی در طواف شما پیش نیاید.

* هنگام طواف عجله نکنید و از هل دادن و تنه زدن به دیگران بپرهیزید و چنانچه با آرامش طواف کنید، راحت و بهتر می‌توانید ادامه دهید.

* اگر جمعیت شما را هُل داد و تندتر رفتید اشکال ندارد، حتی اگر