- دیباچه 1
- مقدمه 4
- اشاره 6
- درس اول 6
- * دمپایی و کفش بانوان 7
- 1. لوازم مورد نیاز برای احرام 7
- * لباس احرام 7
- * لوازم متفرقه 8
- 2. تصحیح نماز 8
- 3. حسابرسی اموال 9
- 4. شرایط استطاعت 10
- اقسام استطاعت 10
- اشاره 10
- خود آزمایی 11
- اشاره 11
- شرایط نیابت 11
- 5. نیابت 11
- درس دوم 12
- 1. معنای حج و عمره 12
- 2. چرا حج تمتّع به این نام نامیده میشود؟ 12
- اشاره 12
- اشاره 13
- 3. فهرست اعمال عمره و حج 13
- مستحبات 14
- احرام عمره تمتّع 14
- اشاره 14
- 1. پیش از احرام 14
- 2. هنگام احرام (واجبات، مستحبات) 15
- مستحبات هنگام احرام 15
- 3. مکان احرام 15
- واجبات احرام 15
- 4. محرمات احرام 16
- خود آزمایی 18
- * طهارت بدن و لباس 19
- اشاره 19
- درس سوم 19
- 1. شرایط طوافکننده 19
- * شروع از حجرالاسود 20
- * ختنه 20
- * طهارت از حدث 20
- * نیّت 20
- 2. واجبات طواف 20
- * پوشش بدن 20
- * کعبه را در طرف چپ خود قرار دادن 21
- * ختم کردن به حجرالاسود 21
- * هفت دور طواف کردن 21
- * بیرون حجر اسماعیل طواف کردن 22
- 1. مستحبات طواف: 22
- * محدوده طواف 22
- 2. مکروهات طواف: 23
- 3. مراقبتهایی که در طواف باید صورت گیرد: 24
- خود آزمایی 25
- 1. کیفیت نماز طواف 26
- اشاره 26
- 2. مکان نماز طواف 26
- درس چهارم 26
- 4. شک در نماز طواف 27
- 3. زمان نماز طواف 27
- 6. مستحبات نماز طواف 28
- 5. وظیفه کسانی که نمازشان صحیح نیست 28
- 1. زمان سعی 29
- سعی صفا و مروه 29
- 2. مستحبات بین طواف و سعی 29
- 3. واجبات سعی 30
- * هفت شوط بودن 30
- * رو به مروه و رو به صفا حرکت کردن 30
- * سعی باید از صفا آغاز و به مروه ختم شود 30
- 4. احکام سعی 31
- 5. مستحبات سعی 31
- خود آزمایی 32
- درس پنجم 33
- 1. زمان تقصیر 33
- اشاره 33
- 3. احکام تقصیر 34
- 2. مکان تقصیر 34
- * محرمات: 35
- 4. از تقصیر عمره تمتّع تا احرام حج 35
- اشاره 35
- * مستحبات: 35
- اشاره 35
- 1. واجبات احرام 36
- 2. زمان احرام 37
- 3. مکان احرام 37
- 4. مستحبات احرام 38
- خود آزمایی 39
- 5. محرمات احرام 39
- درس ششم 40
- 1. معنای وقوف 40
- اشاره 40
- 2. زمان وقوف 41
- 4. اقسام وقوف 41
- 3. مکان وقوف 41
- 5. ترک وقوف 42
- 6. مستحبات وقوف 42
- 7. آداب روز عرفه 42
- 8. برنامههای روز عرفه 43
- ب) عصر: دعای روز عرفه: 43
- اشاره 43
- الف) صبح: مراسم برائت از مشرکان: 43
- 1. زمان وقوف 44
- 3. اقسام وقوف 44
- 2. مکان وقوف 44
- 6. واجبات و مستحبات وقوف 45
- 5. وظیفه معذوران 45
- 4. کوچ از مشعرالحرام 45
- 7. شرایط سنگریزهها 46
- خود آزمایی 47
- اشاره 48
- درس هفتم 48
- 2. واجبات رمی 49
- 1. رمی جمره عقبه 49
- 3. مستحبات رمی 50
- 1. حیوانهایی که میتوان ذبح کرد: 50
- اشاره 50
- 2. زمان قربانی 51
- 3. شرایط قربانی 51
- 4. نیابت در قربانی 52
- 5 . مکان قربانی 52
- 6. مصرف قربانی 52
- خود آزمایی 53
- اشاره 54
- حلق یا تقصیر 54
- درس هشتم 54
- 1. افراد موظف به حلق 54
- اشاره 54
- 3. زمان حلق یا تقصیر 55
- 2. افراد موظف به تقصیر 55
- 4. مکان حلق یا تقصیر 55
- 7. مستحبات منا 56
- 5. مستحبات حلق یا تقصیر 56
- 6. مستحبات روز عید 56
- بیتوته 57
- 1. تعریف بیتوته 57
- 2. زمان بیتوته 57
- 3. مکان بیتوته 58
- 4. کسانی که بیتوته بر آنها واجب نیست 58
- 5. ترک بیتوته 59
- اشاره 59
- 6. محاسبه نیمه شب برای بیتوته 59
- رمی جمرات 59
- 2. زمان رمی 60
- 3. رمی شبانه 60
- 5. شکیات رمی 60
- 4. ترتیب رمی 60
- 1. واجبات رمی 60
- خود آزمایی 61
- 7. کوچ از منا 61
- 6. مستحبات رمی جمرات 61
- 1. اعمال مکه و ترتیب آنها 62
- اشاره 62
- درس نهم 62
- 5. مراحل خروج از احرام 63
- 2. زمان اعمال مکه 63
- 3. کیفیت اعمال مکه 63
- 4. طواف نساء 63
- 6. فاصله بین اعمال 64
- 7. موارد تقدّم اعمال پس از منا بر وقوف 64
- خود آزمایی 65
- اشاره 66
- 1. تقسیم محرمات احرام 66
- درس دهم 66
- 3. محرمات ویژه آقایان 67
- توضیح محرمات مخصوص آقایان 67
- الف) با سایبان حرکت کردن 67
- 2. تقسیمی دیگر برای محرمات احرام 67
- ج) پوشیدن لباس دوخته 68
- ب) پوشاندن سر 68
- الف) پوشاندن صورت 69
- توضیح محرمات مخصوص بانوان 69
- د) پوشیدن کفش یا چیزی که تمام روی پا را بگیرد 69
- ب) پوشیدن زیور 69
- 1. استفاده از بوی خوش 70
- اشاره 70
- 3. زدودن مو از بدن 70
- محرمات مشترک احرام 70
- 2. نگاه در آینه 70
- 5. سرمه کشیدن به چشم 71
- 7. جدال 71
- 8. فسوق 71
- 4. کِرِم زدن و روغن مالیدن به بدن 71
- 11. ناخن گرفتن 72
- 13. کندن درخت و گیاه حرم 72
- 9. بیرون آوردن خون از بدن 72
- 10. کشتن جانوران بدن 72
- 12.کشیدن دندان 72
- 16. لذتهای جنسی 73
- 15. عقد کردن زن برای خود یا دیگری 73
- 17. استمناء 73
- 14. شکار 73
- خود آزمایی 74
- 1. ارتکاب سهوی محرمات احرام 75
- درس یازدهم 75
- اشاره 75
- 2. برخی از محرماتی که ممکن است اتفاق بیفتد و کفاره آنها 76
- 5. محل ذبح کفاره 77
- 4. شرایط حیوانی که به عنوان کفاره ذبح میشود 77
- 6. مصرف کفاره 77
- خود آزمایی 78
- اشاره 79
- 1. تعریف عمره مفرده 79
- درس دوازدهم 79
- 2. زمان عمره مفرده 80
- 4. تفاوتهای عمره تمتع با عمره مفرده 80
- 3. اعمال عمره مفرده 80
- 5. استطاعت عمره مفرده (وجوب یا استحباب) 81
- 6. عمره مفرده تکراری و فاصله دو عمره 81
- وظیفه محصورشدگان 82
- احکام متفرقه عمره و حج 82
- اشاره 82
- 1. وظیفه معذوران 82
- وظیفه بیماران 82
- وظیفه مصدودها 83
- بانوان معذور به عذر شرعی 83
- 2. فراموشی برخی از اعمال و حکم اعاده یا قضای آنها 84
- خود آزمایی 85
- 3. مستحبات مکه 85
مقدمه
یکی از مباحث اساسی و مورد نیاز زائران بیت الله الحرام، مناسک عمره و حج است. بر اساس این نیاز بخشی از فرصت روحانیان معظم کاروانها نیز باید به آموزش این مسائل اختصاص یابد،
نوشته حاضر، یکی از متون آموزشی حج تمتع است که به موضوع مناسک حج پرداخته و بر اساس سرفصلهای مصوّب که پیشتر منتشر گردیده تدوین شده است.
برای استفاده بهتر از این نوشته نکات ذیل یادآوری میشود:
1. چون این اثر اوّلین تجربه در این راستاست و بر اساس سرفصلهای از پیش تنظیم شده تدوین گشته، حجم برخی از دروس بیش از فرصت یک جلسه و برخی دیگر کمتر از آن است، لذا روحانیون معظم مطالب مورد نیاز باقی مانده را در جلسه بعد استفاده خواهند کرد.
2. چون فعلاً فرصت پرداختن به فتاوای همه مراجع معظم تقلید نبود، لذا این نوشته بیشتر به احکام عمومی و اتفاقی پرداخته و در برخی از موارد نیز به تفاوت فتاوای مراجع اشاره شده است. امید است در آینده بتوانیم با رفع کاستیهای آن تفاوت فتاوا را نیز لحاظ کنیم.