- پیشگفتار 1
- اشاره 5
- فصل اوّل: جایگاه و اسرار حج 5
- 1. نامگذاری حج و حکمتها 6
- اشاره 11
- 2. جایگاه حج 11
- الف) وراثت بهشت 12
- ب) جهاد ضعیفان 14
- ج) انفاق برای حج 15
- اشاره 16
- 3. جایگاه حجگزار 16
- الف) میهمان خدا (ضیف اللَّه) 16
- ب) باریافته خدا (وفد اللَّه) 18
- ج) در ضمان الهی (ضمان اللَّه) 19
- 4. حکمتها و آثار حج 21
- اشاره 21
- د) یاری خدا (عون اللَّه) 21
- الف) تندرستی 22
- ب) رزق فراوان 23
- ج) پاکی و بهشت 26
- ه) نور 28
- د) شفاعت 28
- اشاره 32
- فصل دوّم: اسرار عرفانی کعبه 32
- 1. شروع ساختن کعبه 33
- یک) کعبه 37
- اشاره 37
- 2. اسرار نامهای کعبه 37
- دو) عتیق 39
- سه) بکّه 41
- چهار) بیت المعمور 41
- اشاره 43
- 3. اسرار عرفانی کعبه 43
- یک) شکوه و عظمت کعبه 44
- اشاره 44
- مسخ گنهکار 45
- کشتن بیادب 45
- دو) فضل و رحمت 46
- اشاره 46
- برگزیده خدا 46
- آمرزش گناهان 47
- شفاعت زائر 48
- مصافحه با خدا 49
- نگاه به کعبه 51
- اشاره 54
- فصل سوّم: اسرار عرفانی احرام 54
- اسرار احرام 56
- یک) تحریم انسان بر اشیا براساس اسم عزیز 56
- دو) شهود و فنا 57
- سه) دوری از معاصی 58
- چهار) حرمت کعبه 58
- پنج) ناودان قلب 59
- شش) مقام تنزیه 60
- هفت) جذبه 61
- هشت) حضور 62
- نه) تشبیه خدا 63
- ده) سفر معنوی 63
- یک) کندن لباس معصیت 65
- اسرار میقات 65
- دو) زیارت خدا 67
- اسرار واجبات احرام 68
- اسرار نیت 69
- یک) هجرت باطنی و اخلاص 69
- دو) قصد تحول 70
- اسرار تلبیه 71
- یک) پاسخ به دعوت خدا 71
- دو) سکوت معصیت 73
- سه) هماهنگی با ابراهیم 75
- چهار) الگوی زندگی 76
- پنج) ذوب گناه 77
- شش) زمزمه هستی 78
- اسرار لباس احرام 81
- اشاره 81
- یک) کندن لباس مخالفت خدا 82
- الف) اسرار کندن لباس 82
- دو) عبور از دنیا 83
- سه) بیحجابی 85
- ب) اسرار پوشیدن لباس 86
- دو) کفن 86
- یک) لباس تقوا 86
- سه) جامه معنا 87
- اشاره 88
- یک) غسل توبه 88
- اشاره 88
- سرّ غسل احرام 88
- اسرار مستحبات احرام 88
- دو) غسل طهارت 92
- سرّ نماز احرام 94
- اسرار مکروهات احرام 95
- اسرار محرمات احرام 96
- یک) قلب زائر صید خدا 96
- اشاره 96
- دو) آینه و سرمه زینت 98
- سه) سایه و ذوب گناه 99
- چهار) کندن درخت و اصلاح زمین 100
- شش) رحمت و آشتی 100
- پنج) تجربه برادری 100
- هفت) شراب لم یزلی 101
- اشاره 102
- فصل چهارم: اسرار عرفانی طواف 102
- اسرار طواف 104
- 1. تشبّه به فرشتگان 104
- 2. طواف قلب 107
- 3. طهارت از شهود غیر 109
- 5. طواف قرب و انس 111
- 4. طواف معنا 111
- 6. حدیث شمع و پروانه 112
- اشاره 113
- 7. هفت شهر عشق 113
- الف) بطون سبعه 115
- ج) اطوار سبعه 117
- ب) لطایف سبعه 117
- اسرار حجرالأسود 120
- 1. سنگ بهشتی 120
- 2. حضور در بهشت 121
- 3. علت سیاهی 122
- 4. سنگ میثاق 124
- اسرار ملتزم 132
- اشاره 132
- یک) نهر بهشتی 133
- دو) بخشش به شرط اقرار 133
- سه) نگاه خدا 134
- اسرار حطیم 136
- یک) امامت جبرئیل 136
- دو) توبه آدم 136
- اشاره 136
- فصل پنجم: اسرار عرفانی نماز طواف 138
- اشاره 138
- 1. نماز نیاز 139
- 2. نماز حضور 143
- 3. نماز وصال و فنا 145
- 4. نماز ولایت 147
- فصل ششم: اسرار عرفانی سعی و تقصیر 149
- اشاره 149
- 1. طهارت درونی 152
- اسرار باطنی سعی 152
- اشاره 152
- 2. شفاعت فرشتگان 153
- 3. محبوب خدا 154
- اوصاف ابراهیم 155
- اشاره 155
- 4. سعی ابراهیم علیه السلام 155
- 5. امید هاجر 160
- 6. سرّ هروله 162
- لطیفه اول: سیر میان عالم ظاهر و باطن 164
- لطیفه دوم: سیر میان صفا و مروت 164
- اشاره 164
- 7. هفت سیر 164
- لطیفه سوم: سیر میان دو قوس 165
- لطیفه ششم: سیر میان دنیا و آخرت 166
- لطیفه پنجم: سیر میان جمال و جلال 166
- لطیفه چهارم: سیر از خدا به سوی خدا 166
- لطیفه هفتم: تردد میان خوف و رجا 167
- سرّ سنگ صفا و مروه 170
- اشاره 170
- دو) سنگ و حیات 170
- یک) سنگ و بیم 170
- سه) سنگ و جمال و جلال 171
- چهار) سنگ و تسبیح 171
- سرّ آغاز کردن از صفا 172
- اشاره 174
- اسرار زمزم 174
- یک) بخشش گناهان 175
- دو) درمان دردها 176
- سرّ تقصیر 177
- اشاره 180
- فصل هفتم: اسرار عرفانی عرفات 180
- سرّ ترویه 183
- یک) موقف معرفت و بصیرت 184
- اسرار عرفات 184
- دو) وادی شور و عشق 187
- سه) عرصات قیامت 189
- چهار) سرزمین قرب و دعا 193
- سرّ عصر عرفات 196
- اشاره 198
- فصل هشتم: اسرار عرفانی مشعر 198
- 1. شمیم رحمت 200
- 2. توشه تقوا 201
- فصل نهم: اسرار عرفانی منی، رمی، قربانی و حلق 205
- اشاره 205
- یک) یاد خدا 206
- اشاره 206
- اسرار منی 206
- دو) رضای حق 208
- اسرار رمی 211
- اشاره 211
- یک) راندن شیطان 211
- دو) ذخیره نور 213
- اسرار قربانی 214
- اشاره 214
- یک) تقوا و اخلاص 216
- دو) ذبح نفس 219
- اسرار حلق 220
- سرّ مسجد خیف 221
- سرّ وداع 222
- فصل دهم: فضائل مدینه منّوره 226
- اشاره 226
- سرّ ختم حج به مدینه منوره 227
- سرّ نامهای مدینه منوره 228
- شهر مدینه منوره 229
- یک) محبوب نبی صلی الله علیه و آله 229
- دو) شهر قرآن 230
- سه) وادی پاکی 232
- فصل یازدهم: فضائل مسجد النبی (ص) 234
- اشاره 234
- یک) دیدار پیامبر صلی الله علیه و آله 236
- دو) شفاعت رسول خدا صلی الله علیه و آله 238
- اشاره 240
- فصل دوازدهم: فضائل بقیع 240
- کتابنامه 242
طوافی که انسان از حجرالاسود آغاز میکند، به این معناست که بنده قلب خویش را در محاذات با سنگ بهشتی قرار میدهد تا بر آن معانی بهشتی و آسمانی نفوذ کند و قلب خویش را از نفوذ وساوس شیطانی در امان دارد. این مقارنت، قلب انسان را از القائات، وسوسهها، کیدها، مکرها و اغوائات ابلیس حفظ میکند و آدمی را تحت ولایت نورانی خدا قرار میدهد. «اللَّهُ وَلِیُّ الَّذِینَ آمَنُوا یُخْرِجُهُمْ مِنَ الظُّلُماتِ إِلَی النُّورِ». (1) 349
حجگزار آنگاه که خود را روبه روی حجرالاسود دید، بهتر است تکبیر و تهلیل گوید، از سمت صفا رو به حجر کند، دستان خویش را به آسمان بلند کند، فقر و ذلت خود را به خدا نشان دهد، غنای الهی را برانگیزد، خواسته خویش را به خدا عرضه کند و با دست نیاز اینگونه به خدا گوید:
«اللَّهُمَّ إِلَیْکَ بَسَطْتُ یَدِی وَ فِیمَا عِنْدَکَ عَظُمَتْ رَغْبَتِی، فَاقْبَلْ سَیْحَتِی، وَ اغْفِرْ لِی، وَ ارْحَمْنِی، اللَّهُمَّ إِنِّی أَعُوذُ بِکَ مِنَ الْکُفْرِ وَ الْفَقْرِ وَ مَوَاقِفِ الْخِزْیِ فِی الدُّنْیَا وَ الآخِرَةِ». (2) 350
«خدایا! دستم را به سویت گشودم، رغبت من به آنچه نزد توست افزون است.
پس تسبیح گویی مرا بپذیر و مرا بیامرز و رحمت آور. خدایا! از کفر و فقر و جایگاههای خفت و خواری در دنیا و آخرت به تو پناه میبرم.»
اسرار ملتزم
اشاره
ملتزم که به آن «متعوذ» و «المدعی» هم میگویند، میان درِ کنونی کعبه و رکن حجرالاسود قرار دارد. البته بعضی هم آن را نزدیک رکن یمانی و تقریباً روبه روی درِ کنونی کعبه دانستهاند. دیدگاه سومی هم وجود دارد که میگوید میان رکن و مقام ابراهیم ملتزم است. ولی قول اول نزد شیعه موجهتر است؛ از این رو ملتزم بخشی از دیوار کعبه است که میان رکن اسود و باب کعبه قرار دارد. ملتزم را نیز اسراری است:
1- . بقره: 257
2- . فروع کافی، ج 4، ص 402، روایت 1؛ تهذیب الاحکام، ج 5، ص 101، روایت 329