تعاون و همیاری در حج و زیارت صفحه 32

خاطره‌ها مربوط به لغزش‌های برخی دیگر باشد. اگرچه در طول سفر، فرد مسلمان می‌تواند با تذکر، فرد خطاکار را ارشاد کند، اما پس از طی دوره سفر، حق ندارند خطاها را برای دیگران بازگو کند؛ زیرا همسفران باید در حفظ اسرار هم کوشا باشند. هر کس به دنبال کشف اسرار و خطاهای دیگران باشد، ایشان را به درگیری و مقابله دعوت کرده است و این، با فلسفه اسلام و حج که مسلمانان را به وحدت و نیکی دعوت می‌کند، سازگار نیست. از سوی دیگر از نشانه‌های جوانمردی در سفر، حفظ اسرار همسفران است؛ چنان‌که امام صادق (ع) می‌فرماید:

مِنَ الْمُرُوءَةِ فِی السَّفَرِ. . . کِتْمَانُکَ عَلَی الْقَوْمِ أَمْرَهُمْ بَعْدَ مُفَارَقَتِکَ إِیَّاهُم.(1)

از نشانه‌های مردانگی در سفر. . . پنهان‌کردن اسرار و عیوب همسفران پس از جدا شدن از آنهاست.

٢. همکاری با مسئولان کاروان

اشاره

شایسته است زائران گرامی با مسئولان کاروان‌ها نهایت همکاری را داشته باشند؛ جلوه‌های این همکاری می‌تواند، در موارد زیر نمود پیدا کند.