حج و بیداری اسلامی در اندیشه امام خمینی قدس‌سره صفحه 20

تمامی کشورهای اسلامی، باید بیت خدا را در همه ابعادش از این غربت در آورند.(1)

بنابراین، حج خود به عنوان یکی از سیاسی‌ترین عبادات اسلامی، باید احیا شود. بر این اساس، یکی از عرصه‌های بیداری اسلامی، مقوله حج است که با فعال شدن آن، خون جوشان و پر حرارتی بر پیکره جامعه اسلامی تزریق می‌شود و بیداری اسلامی سرعت و توانایی بالایی می‌یابد.

امام (رحمه الله) ، در پیام خود به مناسبت سالگرد کشتار خونین مردم در مکه، تفکری که حج را در سطح یک عبادت دست‌جمعی و سفری زیارتی-سیاحتی تنزل می‌دهد، به شدت رد می‌کند و در مقابل، کارکردهای سیاسی و اجتماعی حج را مبارزه با دشمنان اسلام و عامل تقویت همبستگی مسلمانان معرفی می‌کند. (2)

امام خمینی (رحمه الله) حتی از مناسک حج نیز تفسیری سیاسی دارد و آن را با مفاهیمی همچون: مبارزه با شیاطین، بت‌ها و طاغوت‌های زمان همراه می‌کند و در مقابل همبستگی بین مسلمانان، گره می‌زند. (3)

به اعتقاد امام (رحمه الله) ، حج ابعاد گوناگونی دارد که تنها در اعمال و مناسک خلاصه نمی‌شود:

حج، تنها حرکات و اعمال و لفظها نیست و با کلام و لفظ و حرکت خشک، انسان به خدا نمی‌رسد. حج کانون معارف الهی است که از آن، محتوای سیاست

1- صحیفه حج، ج١، ص١٨۴
2- ر. ک: همان، ص٢۵٠
3- ر. ک: همان، صص ١٢٢ - ١۵۴، ١٨۴ و ١٨۵.