گلواژه‌های حج و عمره صفحه 286

حرف «ز»

زمزم‌

اولین مرتبه هاجر نام زمزم را برای این آب گذاشت. آنگاه که حضرت ابراهیم علیه السلام به فرمان الهی، همسر خود هاجر و تنها کودک نوزادش، اسماعیل شیرخوار را با راهنمایی جبرئیل به وادی خشک وسوزان مکه آورد، محل کعبه به صورت تپه‌ای کوچک وتلی ازخاک سرخ و مملو از کلوخ بود. وقتی کنار این تپه رسیدند، ابراهیم از جبرئیل پرسید: آیا به اینجا مأموریت یافته‌ایم؟ جبرئیل پاسخ داد: آری.

در آن روز ابراهیم غیر از مقداری آب وغذا دیگر زاد وتوشه‌ای همراه نداشت. زن و فرزند دلبند خود را با همان مختصر آب و غذا در آنجا گذاشت. همین که خواست برگردد اشک‌های هاجر جاری شد، و با دیده گریان گفت: ای ابراهیم! به کجا می‌روی و ما را به که می‌سپاری؟ چگونه یک زن بی‌نوا و یک کودک را در بیابان که حتی آب هم ندارد تنها می‌گذاری و می‌روی؟ ابراهیم گفت: این دستور خداست (1)، و تو تنها نیستی، خدا را داری من شما را به خدا می‌سپارم که بهترین یار و یاور شما خواهد بود، این بگفت و خود نیز با دیدگانی پر از اشک و دعای خیر برای آنان از مکه خارج شد. قرآن از قول حضرت ابراهیم نقل می‌کند:

«رَبَّنا إِنِّی أَسْکَنْتُ مِنْ ذُرِّیَّتِی بِوادٍ غَیْرِ ذِی زَرْعٍ عِنْدَ بَیْتِکَ الْمُحَرَّمِ رَبَّنا لِیُقِیمُوا الصَّلاةَ فَاجْعَلْ أَفْئِدَةً مِنَ النَّاسِ تَهْوِی إِلَیْهِمْ وَ ارْزُقْهُمْ مِنَ الثَّمَراتِ لَعَلَّهُمْ یَشْکُرُونَ» (2)

پروردگارا! من بعضی از فرزندانم را در سرزمین بی آب و علفی، در کنار خانه‌ای که حرم توست، ساکن ساختم تا نماز را بر پا دارند؛ تو دل‌های گروهی از مردم را متوجه آنها ساز؛ و از ثمرات به آنها روزی ده، شاید آنان شکر تو را به جای آوردند.

دیری نگذشت که آب همراه هاجرتمام شد، شیر درپستانش خشکید. تشنگی و عطش شدیدی

1- الحج و العمرة فی الکتاب و السنّة، ص 115 و 116.

2- سوره ابراهیم، آیه 37.