تفسیر آیات حج : ویژه جوانان صفحه 46

پیر را بگزین که بی پیر این سفر هست بس پر آفت و خوف و خطر

مولوی

4. توبه به معنای بازگشت است. توبه بندگان به سوی خدا به معنای بازگشت از گناه است و توبه خدا به سوی بندگان، به معنای بازگشت رحمت خدا و توجه او به بنده است؛ به طوری که به بنده خود توفیق توبه می دهد و توبه اش را می پذیرد و او را می بخشد. (1)

5. پیامبران الهی معصوم اند و گناهی ندارند تا توبه کنند. اما درخواست توبه آنان به ما می آموزد که انسان در هر مقامی، نیازمند توبه و رحمت خداست.

6. در پایان آیه قبل، این آیه و آیه بعد، برخی از صفات خدا آمده است. این نام ها و صفات با دعاهای ابراهیم(علیه السلام) متناسب، و در استجابت دعا مؤثر است و اصولاً نام ها و صفات آخر هر آیه، با محتوای آیه تناسب دارد.

آموزه ها و پیام ها

1. در هنگام دعا، نسل آینده را فراموش نکنید.

2. تسلیم بودن مقابل خدا، نعمتی است که باید توفیق آن را از خدا خواست.

3. مراسم عبادی خود را از وحی بگیرید تا گرفتار انحرافات و خرافات نشوید.

4. خدا مهربان است و توبه شما را می پذیرد.

5. در هر مقامی هستید، از خدا رحمت و توفیق توبه بخواهید.